Một người mẹ – một chiến sĩ

Mỗi gia đình từng đi qua chiến tranh đều có những câu chuyện riêng để kể lại. Có câu chuyện về người ra trận, có câu chuyện về những người ở lại chờ đợi, cũng có những câu chuyện về những người vừa chăm lo gia đình vừa âm thầm giúp sức cho cách mạng. Cuộc đời mẹ Trương Thị Tư chứa đựng cả những điều ấy. Mẹ đã sống giữa nhiều khó khăn nhưng vẫn giữ được sự bình tĩnh, lòng kiên định và tình cảm sâu nặng dành cho quê hương.

Mẹ có 10 người con. Chồng mẹ tham gia công an huyện, sau đó thoát ly công tác tại hậu cần tỉnh Vĩnh Long. Trong thời gian chồng đi làm nhiệm vụ, mẹ vừa chăm sóc đàn con, vừa làm ruộng và tham gia hoạt động tại địa phương. Bà đào công sự quanh nhà để nuôi chứa cán bộ. Với gia đình, đó là một trách nhiệm lớn bởi bất kỳ lúc nào địch cũng có thể kiểm tra, truy xét.

Chồng mẹ từng bị địch treo thưởng lớn để truy bắt. Nhưng sự đe dọa ấy không làm mẹ thay đổi. Khi các con lớn khoảng 15-16 tuổi, mẹ đều cho tham gia kháng chiến. Quyết định ấy chắc chắn khiến người mẹ nhiều lần lo lắng, nhưng mẹ hiểu rằng chiến tranh không cho phép mỗi người chỉ nghĩ đến cuộc sống riêng. Nếu muốn quê hương có ngày yên bình, mọi người đều cần đóng góp.

Mẹ được chi bộ giao đảm nhận việc thu thuế, lúa gạo và những khoản nhân dân đóng góp. Bên cạnh đó, bà tìm cách mua thuốc men, dụng cụ y tế, nilon, vải và chà gạo thông qua các cơ sở mật. Mẹ không chỉ làm công việc được giao mà còn phải tìm cách thực hiện sao cho an toàn. Trong vùng có sự kiểm soát của địch, mỗi chuyến đi đều cần một sự chuẩn bị kỹ càng.

Bà Nguyễn Thị Pho từng theo mẹ đi xay gạo khi mới 14 tuổi. Mẹ dặn phải luôn bình tĩnh, biết che giấu và không để lộ mục đích thật sự. Khoảng 10 ngày, mẹ lại đi xay gạo. Khi địch phát hiện số lượng gạo lớn và tiến hành hỏi han, mẹ vẫn giữ thái độ tự nhiên. Bà giải thích rằng gia đình đông con nên lượng gạo cần dùng nhiều hơn. Sự bình tĩnh ấy giúp mẹ tránh được sự nghi ngờ.

Những việc mẹ làm diễn ra trong một địa bàn không hề đơn giản. Phú Hựu từng có nhiều đồn bốt, sự bố trí giữa ta và địch đan xen. Cựu chiến binh Nguyễn Văn Tư cho biết trong hoàn cảnh ấy, người dân có vai trò rất lớn trong việc hỗ trợ lực lượng cách mạng. Mẹ Tư cùng bà con góp lương thực, thuốc men và nơi che chở cán bộ. Chính những sự giúp đỡ âm thầm ấy đã giúp cơ sở có thể tồn tại.

Mẹ cũng tham gia đấu tranh chính trị cùng phụ nữ địa phương. Bà chống bắt lính, phá cầu đường và tham gia những cuộc đấu tranh tại Vĩnh Long. Có lần, mẹ cùng chị em bị địch bắt rồi áp giải qua Cần Thơ. Chúng sử dụng nhiều cách để khuất phục, từ dụ dỗ, mua chuộc đến đánh đập và uy hiếp. Mẹ vẫn không khai báo.

Sau đó, địch vẽ cờ ba sọc lên nón lá rồi thả về. Mẹ cùng các chị em ném bỏ những chiếc nón. Chúng tiếp tục vẽ lên áo, họ lại vứt bỏ áo. Không cần những lời tuyên bố mạnh mẽ, hành động ấy vẫn thể hiện thái độ dứt khoát trước kẻ thù.

Trong gia đình mẹ hiện còn 5 Bằng Tổ quốc ghi công cùng nhiều Huân, Huy chương và danh hiệu Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng. Những kỷ vật ấy là sự ghi nhận đối với những hy sinh đã trải qua. Cuộc đời mẹ Trương Thị Tư cho thấy hình ảnh người phụ nữ Việt Nam không chỉ giàu tình thương mà còn có sức chịu đựng và ý chí mạnh mẽ. Từ việc chăm sóc con cái, làm ruộng, vận chuyển lương thực đến che chở cán bộ và đấu tranh khi bị bắt, mẹ đã góp từng phần nhỏ bé vào công cuộc chung. Và chính những phần nhỏ bé ấy, khi được cộng lại từ hàng triệu con người, đã trở thành sức mạnh đưa dân tộc vượt qua chiến tranh.