Mùa Đông 1972: "Rồng Lửa" Hà Nội Và 12 Ngày Đêm Bất Tử

Mười tám năm sau chiến thắng Tây Bắc, một cuộc thử thách lịch sử khác lại diễn ra, nhưng lần này là trên bầu trời Thủ đô Hà Nội.

Cuối năm 1972, trên bàn đàm phán Paris, nhằm ép ta chấp nhận các điều khoản có lợi cho Mỹ, Tổng thống Nixon đã phát động Chiến dịch Linebacker II. Quân đội Mỹ đã huy động hàng trăm "pháo đài bay" B-52 – thứ vũ khí chiến lược tối tân được coi là bất khả xâm phạm – cùng hàng ngàn máy bay cường kích dội hàng vạn tấn bom đạn xuống Hà Nội, Hải Phòng và Thái Nguyên. Họ tự tin rằng sức mạnh hủy diệt này sẽ đưa Hà Nội "trở về thời kỳ đá vôi".

Đêm 18 tháng 12 năm 1972, trời Hà Nội lạnh rét buốt. Tiếng còi báo động hú liên hồi trên các mái nhà. Ngay sau đó là những tiếng nổ chát chúa rung chuyển đất trời. Bệnh viện Bạch Mai, phố Khâm Thiên bị bom rải thảm, chìm trong khói lửa và đau thương. Nhưng trong đau thương ấy, Hà Nội không hề run sợ.

Chủ tịch Hồ Chí Minh từ năm 1967 đã từng dự báo: "Đế quốc Mỹ chỉ chịu thua sau khi thua trên bầu trời Hà Nội". Lời dự báo ấy đã trở thành niềm tin sắt đá. Một thế trận phòng không nhân dân nhiều tầng, nhiều lớp được giăng sẵn trên bầu trời Thủ đô.

Đêm ngày 18 tháng 12, chiếc B-52 đầu tiên bị Tiểu đoàn tên lửa 59 quật ngã, bùng cháy như một ngọn đuốc khổng lồ gục xuống đồng ruộng Đông Anh. Niềm tin "B-52 có thể bị bắn rơi tại chỗ" bùng lên mãnh liệt. Hàng đêm, những quả tên lửa SAM-2 vút lên không trung như những chú rồng lửa xé tan đêm đen, truy đuổi các tốp pháo đài bay.

Trên bầu trời cao, các phi công tiêm kích MiG-21 của Không quân Nhân dân Việt Nam cũng lặng lẽ cất cánh từ những sân bay dã chiến bị đánh phá tan nát. Đêm 27 tháng 12, phi công Phạm Tuân đã mưu trí vượt qua hàng rào bảo vệ dày đặc của máy bay F-4, áp sát và bắn rơi một chiếc B-52 ngay trên bầu trời Hà Nội. Đỉnh điểm của sự hy sinh oanh liệt là anh hùng Vũ Xuân Thiều – sau khi bắn hết tên lửa mà chiếc B-52 của địch vẫn chưa rơi hẳn, ông đã quyết định lao thẳng chiếc MiG-21 của mình vào kẻ thù, cùng biến tan vào không trung để tiêu diệt mục tiêu.

Trận chiến lên đến đỉnh điểm vào đêm 26 tháng 12, khi Mỹ liều lĩnh tung 105 lượt B-52 đánh phá dồn dập. Nhưng đó cũng là đêm định mệnh của Không lực Hoa Kỳ: 8 chiếc B-52 bị bắn hạ chỉ trong vài giờ đồng hồ.

Sau 12 ngày đêm kiên cường chống trả, đến ngày 29 tháng 12 năm 1972, quân và dân miền Bắc đã bắn rơi tổng cộng 81 máy bay Mỹ, trong đó có 34 "pháo đài bay" B-52. Sự kiêu ngạo của đế quốc Mỹ sụp đổ hoàn toàn. Họ buộc phải tuyên bố ngừng bắn phá và quay lại bàn đàm phán để ký kết Hiệp định Paris vào đầu năm 1973, mở đường cho quân Mỹ rút khỏi Việt Nam, tạo tiền đề cho Ngày Toàn thắng 30/4/1975.