MÙA GIÓ ĐỎ Ở PHÙ TRỊCH – LA HÀ (1)
Mùa gió Lào năm ấy thổi sớm. Ngay từ cuối xuân, cát ở Phù Trịch đã bỏng rát bàn chân, còn cây cối ven sông Gianh thì oằn mình dưới những trận bom liên hồi. La Hà không còn là xóm làng yên ả như trong ký ức, mà trở thành tiền tuyến, nơi mỗi bờ tre, mỗi thửa ruộng đều mang dáng hình của chiến tranh.
Mùa gió Lào năm ấy thổi sớm. Ngay từ cuối xuân, cát ở Phù Trịch đã bỏng rát bàn chân, còn cây cối ven sông Gianh thì oằn mình dưới những trận bom liên hồi. La Hà không còn là xóm làng yên ả như trong ký ức, mà trở thành tiền tuyến, nơi mỗi bờ tre, mỗi thửa ruộng đều mang dáng hình của chiến tranh.
Nguyễn Văn Lâm trở về làng đúng một ngày trước khi trận đánh lớn nổ ra.
Lâm là bộ đội chủ lực, quê Phù Trịch, tập kết ra Bắc từ những năm đầu chống Mỹ. Ba năm rồi anh mới được đặt chân lên mảnh đất này. Làng không còn như xưa. Ngôi nhà tranh của mẹ anh chỉ còn nền đất đen cháy sém. Hàng tre đầu xóm cụt ngọn, gãy ngang vì bom bi. Nhưng con sông Gianh vẫn chảy, lặng lẽ và bền bỉ như người mẹ già chờ con.
“Về rồi à con?”
Giọng bà Nguyễn Thị Hường, mẹ Lâm, run run trong hầm trú ẩn.
Lâm quỳ xuống, nắm lấy đôi tay gầy guộc của mẹ. Anh muốn nói nhiều lắm, nhưng cổ họng nghẹn lại. Chiến tranh dạy con người ta quen với chia ly, nhưng không dạy được cách đối diện với nỗi đau của người ở lại.
Đêm ấy, Lâm họp cùng lực lượng dân quân xã và bộ đội địa phương tại La Hà. Tin trinh sát báo về: địch sẽ mở cuộc càn lớn, quyết chiếm bằng được khu vực Phù Trịch – La Hà để phá tuyến giao liên qua sông Gianh.
Ông Phạm Văn Quý, xã đội trưởng, giọng chắc nịch:
“Chúng ta không có đường lùi. Sau lưng là làng, là dân. Trước mặt là địch. Còn đất là còn làng.”
Bên ánh đèn dầu leo lét, Lâm nhận ra nhiều gương mặt quen. Trần Văn Tính, bạn học thuở nhỏ, giờ là dân quân. Lê Thị Sen, cô gái gánh gạo ngày nào, nay làm giao liên. Ai cũng trẻ, nhưng ánh mắt đều già hơn tuổi.



