MÙA HÈ ĐỎ LỬA VÀ NHỮNG NGƯỜI LÍNH BÁCH KHOA

Mùa hè năm 1972, hàng vạn thanh niên miền Bắc rời giảng đường, lên đường vào chiến trường. Trong số đó có chúng tôi – những sinh viên Trường Đại học Bách khoa Hà Nội.

Chúng tôi mang theo tuổi trẻ, kiến thức và khát vọng được góp sức cho đất nước. Nhưng chiến trường Quảng Trị đã nhanh chóng cho chúng tôi hiểu chiến tranh khốc liệt đến mức nào.

Trung đoàn 95 thuộc Sư đoàn 325 được giao nhiệm vụ chốt giữ Thành cổ Quảng Trị.

Ngay khi vừa đến nơi, đoàn xe của chúng tôi bị địch ném bom ngạt. Không có thiết bị phòng độc, nhiều chiến sĩ lúng túng và ngã xuống. Tiếng hô chạy ra bờ sông vang lên. Chúng tôi dìu nhau đến Thạch Hãn và ngụp xuống dòng nước.

Dòng sông ấy đã cứu chúng tôi.

Sau này, cũng chính dòng sông ấy trở thành nguồn nước của bộ đội trong suốt 81 ngày đêm. Chúng tôi uống nước sông, dùng nước sông để ăn những túi mì, túi gạo ăn liền vớt được.

Nhưng Thạch Hãn cũng là nơi chúng tôi chứng kiến những điều đau đớn nhất.

Cầu bị phá. Việc tiếp tế vào Thành cổ phải dựa vào đường sông. Những đoàn người lặng lẽ vượt sông trong đêm, trên vai là vũ khí và đạn dược.

Pháo sáng soi rõ mặt sông.

Bom B52 dội xuống.

Pháo từ Cửa Việt bắn vào.

Những người lính vẫn tiến lên.

Tôi từng bị mảnh M79 làm thủng mắt cá chân. Trong một chuyến ca-nô đưa thương binh về tuyến sau, tôi được giao nhiệm vụ phải bịt miệng thương binh nếu họ rên đau khi đi qua vị trí địch.

Đó là một chuyến đi mà chỉ một tiếng động cũng có thể khiến tất cả mất mạng.

Ca-nô tắt máy. Người lái chèo nhẹ. Không ai dám nói một lời.

11 người thoát được.

Nhưng bốn đồng chí hy sinh ở trạm phẫu. Hai người khác hy sinh trên đường ra Bắc vì bom B52.

Chiến tranh còn để lại trong tôi một ký ức khác.

Đó là cuộc gặp với em trai mình.

Giữa chiến trường rộng lớn, hai anh em bất ngờ gặp nhau. Chúng tôi chỉ kịp động viên nhau và hứa ít nhất một người phải sống.

Em tôi sau đó bị thương và ra Bắc điều trị.

Nhưng năm 1979, em tái ngũ và hy sinh tại Campuchia.

Tôi đã sống qua chiến tranh.

Nhưng một phần tuổi trẻ của tôi vẫn nằm lại ở Thành cổ, bên dòng Thạch Hãn, cùng những người đồng đội và người em trai.

Vì thế, mỗi lần nhắc đến dòng sông ấy, tôi không chỉ nhớ về một chiến trường.

Tôi nhớ về tuổi trẻ.