Mùa hè năm 1972, Quảng Trị không chỉ có gió Lào thổi rát mặt mà còn hừng hực cái nóng từ mặt đất bị cày xới bởi đại bác.

Mùa hè năm 1972, Quảng Trị không chỉ có gió Lào thổi rát mặt mà còn hừng hực cái nóng từ mặt đất bị cày xới bởi đại bác.

Tuấn nằm dưới hầm hào, tay siết chặt khẩu AK đã sờn báng, mồ hôi trộn lẫn bụi đất bết lại trên trán. Trước mắt anh, những tán phượng vĩ bên bờ sông Thạch Hãn vẫn nở đỏ rực một màu đỏ nhức nhối như muốn thi gan cùng lửa đạn. Tuấn vốn là sinh viên khoa Văn, anh xếp bút nghiên lên đường nhập ngũ khi kỳ thi cuối kỳ còn dang dở. Trong túi áo ngực của anh, ép sát trái tim, là một nhành phượng khô và lá thư của Lan cô bạn cùng lớp có nụ cười tỏa nắng.

"Tuấn ơi, ve đã kêu râm ran khắp sân trường mình rồi. Phượng năm nay đỏ lắm, đỏ như màu môi thiếu nữ. Anh đi giữ lấy màu hoa ấy, đợi ngày hòa bình mình lại cùng đi dưới những tán cây"

Tuấn khẽ mỉm cười, cái cười hiền khô trên khuôn mặt ám khói súng. Ở chiến trường này, sự sống và cái chết mỏng manh như một hơi thở. Đêm qua, tiểu đội của anh vừa tiễn đưa hai đồng đội trẻ măng xuống lòng sông lạnh lẽo. Họ nằm lại khi tuổi đời mới mười tám, đôi mươi, khi những giấc mơ giảng đường vẫn còn thơm mùi mực mới.

Chiều hôm ấy, một trận pháo kích dữ dội dội xuống cao điểm. Đất đá tung mù mịt, khói đen che lấp cả mặt trời. Giữa những tiếng nổ chát chúa, Tuấn vẫn thấy những cánh phượng bị chém nát, rơi lả tả như những vệt máu trên nền đất xám xịt.

Khi tiếng súng tạm ngớt, Tuấn bò ra khỏi hầm. Một cành phượng gãy nằm ngay sát mép chiến hào, hoa vẫn còn thắm sắc. Anh nhặt nó lên, định bụng sẽ ép thêm vào lá thư gửi về cho Lan để cô biết rằng giữa địa ngục trần gian, anh vẫn thấy hoa nở. Nhưng rồi, lệnh hành quân gấp rút vang lên. Tuấn cài nhành phượng vào vành mũ tai bèo, cùng đồng đội băng qua màn khói mịt mù.

Nhiều năm sau, khi hòa bình đã lập lại trên mảnh đất hình chữ S, có một người phụ nữ tóc đã điểm bạc thường xuyên đến bên bờ sông Thạch Hãn vào mỗi mùa hè. Đó là Lan.

Bà không đợi được Tuấn trở về. Anh đã nằm lại ở một góc Thành Cổ trong cái mùa hè rực lửa năm ấy, tay vẫn giữ chặt một kỷ vật đã cháy sém. Nhưng trên tay bà hôm nay là một bó phượng thắm.

Dòng sông Thạch Hãn vẫn trôi, lặng lẽ mang theo những cánh phượng đỏ thắm. Người ta gọi đó là "thời hoa lửa" thời đại mà Tuấn và một thế hệ đã dùng máu mình để tô thắm màu hoa, để những mùa hè sau này, tiếng ve không còn phải run rẩy dưới bóng máy bay, và những lời hẹn ước không còn bị ngăn cách bởi lằn ranh sinh tử.