MÙA THU KHAI SINH NƯỚC VIỆT NAM ĐỘC LẬP (1945)

I. BỐI CẢNH LỊCH SỬ – THỜI CƠ NGÀN NĂM CÓ MỘT

Năm 1945, Chiến tranh thế giới thứ hai bước vào hồi kết. Phát xít Nhật đầu hàng Đồng minh vô điều kiện, bộ máy cai trị của chúng ở Đông Dương hoàn toàn tê liệt. Thực dân Pháp chưa kịp quay trở lại. Đất nước Việt Nam rơi vào một khoảng trống quyền lực hiếm có trong lịch sử.

Trong khi đó, nhân dân Việt Nam vừa trải qua nạn đói khủng khiếp cuối năm 1944 – đầu 1945, khiến hơn hai triệu đồng bào chết đói. Dân tộc đứng trước lựa chọn sinh tử: hoặc vùng lên giành quyền sống, hoặc tiếp tục chìm trong xiềng xích nô lệ.

Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Đông Dương và Chủ tịch Hồ Chí Minh, phong trào cách mạng âm thầm tích tụ lực lượng, chờ thời cơ quyết định.

II. CHỦ TRƯƠNG LỊCH SỬ – QUYẾT ĐỊNH ĐỨNG LÊN CỦA DÂN TỘC

Tháng 8 năm 1945, Hội nghị Toàn quốc của Đảng họp tại Tân Trào (Tuyên Quang) đã đưa ra một quyết định mang tính lịch sử:

Phát động tổng khởi nghĩa trong cả nước, giành chính quyền trước khi quân Đồng minh kéo vào.

Ngay sau đó, Quốc dân Đại hội Tân Trào được triệu tập, thông qua:

• Lệnh Tổng khởi nghĩa

Đây là lần đầu tiên trong lịch sử hiện đại, một chính quyền cách mạng của nhân dân được hình thành từ ý chí toàn dân tộc.

III. DIỄN BIẾN – CUỘC TỔNG KHỞI NGHĨA LÀM RUNG CHUYỂN NON SÔNG

1. Khởi nghĩa nổ ra từ các địa phương

Từ ngày 14 đến 18/8/1945, làn sóng khởi nghĩa lan nhanh như lửa gặp gió:

• Bắc Giang, Hải Dương, Hà Tĩnh, Quảng Nam… lần lượt giành chính quyền

2. Hà Nội – Trái tim của cả nước đứng lên (19/8/1945)

Ngày 19/8/1945, hàng chục vạn nhân dân Hà Nội và các vùng lân cận xuống đường. Quảng trường Nhà hát Lớn biến thành biển người. Dưới sự chỉ huy của Xứ ủy Bắc Kỳ và Tổng bộ Việt Minh, quần chúng chiếm:

• Phủ Khâm sai

Chính quyền về tay nhân dân gần như không đổ máu – một thắng lợi hiếm có trong lịch sử cách mạng thế giới.

3. Huế – Sài Gòn – cả nước đồng loạt vùng lên

• Huế (23/8/1945): Triều đình phong kiến sụp đổ, vua Bảo Đại thoái vị

IV. NHÂN VẬT LỊCH SỬ TIÊU BIỂU

• Hồ Chí Minh
  → Người lãnh tụ vĩ đại, linh hồn của Cách mạng Tháng Tám, kết tinh ý chí độc lập của dân tộc Việt Nam.

Bên cạnh đó là hàng triệu người dân vô danh – nông dân, công nhân, trí thức, thanh niên, phụ nữ – những con người đã làm nên lịch sử bằng chính bước chân của mình.

V. ĐỈNH CAO LỊCH SỬ – TUYÊN NGÔN ĐỘC LẬP (2/9/1945)

Ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình, trước hàng chục vạn đồng bào, Chủ tịch Hồ Chí Minh trang trọng đọc Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Lời tuyên bố vang lên như sấm dậy non sông:

“Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do, độc lập.”

Từ đây, dân tộc Việt Nam:

• Chấm dứt hơn 80 năm đô hộ thực dân

VI. KẾT QUẢ – Ý NGHĨA LỊCH SỬ TRƯỜNG TỒN

🔹 Kết quả

• Chính quyền cách mạng được thiết lập trên phạm vi cả nước

🔹 Ý nghĩa lịch sử

• Là cuộc cách mạng giải phóng dân tộc điển hình thế kỷ XX