Mùa thu trên thành Cổ Loa
Gió thu mang theo hơi nước từ đầm lầy vờn qua những tán cây cổ thụ, phả vào hiên nhà một sớm mai thanh bình. Trên chiếc chiếu mộc trải giữa gian phòng lớn, Dương Thị Như Ngọc lặng lẽ châm một nén hương trầm. Khói trắng mỏng manh quện vào ánh nắng sớm, vương lên thanh gươm dài treo ngạo nghễ ở cột chính – thanh gươm mà phụ vương nàng, vị hào trưởng Dương Đình Nghệ, từng dùng để gìn giữ mảnh đất này.
Như Ngọc từ nhỏ đã không quen với lụa là đài các nơi khuê phòng. Sinh ra trong thời loạn lạc, khi đất chìm trong ách đô hộ của phương Bắc, nàng lớn lên bên tiếng trống trận, bên những buổi tập võ cùng các tướng sĩ dưới trướng cha. Nàng tinh thông quyền cước, lại có đôi mắt sắc sảo nhìn thấu nhân tâm. Các tráng sĩ trong vùng đều nể trọng vị tiểu thư khuê các nhưng khí chất hào hùng chẳng kém gì nam nhi.
Và rồi, định mệnh đã đưa Ngô Quyền đến.
Năm ấy, Ngô Quyền là một tướng tài kiệt xuất, đem lòng ngưỡng mộ tấm lòng nghĩa hiệp và tài trí của gia tộc họ Dương nên đã đến quy thuận dưới triều đình của Dương Đình Nghệ. Nhận ra ở Ngô Quyền một chí khí lớn lao, một nhãn quan chiến lược phi thường và tấm lòng son sắt với giang sơn, Dương Đình Nghệ đã gả con gái yêu của mình cho ông.
Những năm tháng chung sống bên Ngô Quyền là những ngày tháng tâm hồn Như Ngọc hòa chung nhịp đập với những toan tính lớn lao vì quốc gia đại sự. Nàng không chỉ là một người vợ hiền tề gia nội trợ, mà còn là người tri kỷ lắng nghe những trăn trở của ông về thời cuộc.
Đỉnh điểm của sóng gió ập đến khi phụ vương nàng bị phản thần Kiều Công Tiễn ám hại để đoạt quyền. Gạt đi dòng nước mắt đau thương, Như Ngọc cùng chồng nén giận, chuẩn bị cho một cuộc đại chiến quyết định vận mệnh dân tộc. Nàng ở hậu phương, lo liệu việc quân lương, vỗ về binh sĩ, chăm sóc những người bị thương và động viên tinh thần cho các tráng sĩ trước giờ ra trận.
Năm 938, trận chiến trên sông Bạch Đằng bùng nổ. Những cọc gỗ nhọn bịt sắt dưới làn nước triều cường đã chôn vùi hàng vạn quân Nam Hán, đập tan mộng xâm lăng của kẻ thù.
Ngày chiến thắng trở về, tiếng hò reo vang dội khắp Cổ Loa thành. Ngô Quyền bước lên ngôi vị, mở ra kỷ nguyên độc lập tự chủ cho nước Đại Việt sau ngàn năm Bắc thuộc. Cạnh bên nhà vua, Hoàng hậu Dương Thị Như Ngọc hiện lên với dáng vẻ đoan trang, uy nghi mà gần gũi. Bà chính là hậu phương vững chắc, là biểu tượng cho người phụ nữ Việt Nam kiên cường, vừa hiên ngang trong khói lửa chiến tranh, vừa dịu dàng trong buổi bình minh của đất nước độc lập.
Bây giờ, nhìn ra khoảng sân ngập tràn nắng vàng, Như Ngọc mỉm cười nhẹ. Tiếng trẻ thơ ê a học chữ, tiếng chim hót trên cành cây cao, và nhịp sống thanh bình của người dân Cổ Loa chính là minh chứng hùng hồn nhất cho máu xương và ý chí của những con người đã dâng hiến trọn cuộc đời mình cho non sông.


