Mùi khói bếp

Tuổi thơ của Hòa gắn liền với căn bếp đất, mái rạ thấp lè tè, lúc nào cũng ám mùi khói. Chiều nào cũng vậy, khi mặt trời vừa khuất sau lũy tre, Hòa lại thấy bóng mẹ lom khom nhóm bếp, ngọn lửa bập bùng soi gương mặt rám nắng.

Mẹ thường ngồi sát bếp, một tay quạt, một tay xếp củi. Nồi cơm sôi, mùi khói trộn lẫn mùi gạo mới thơm lừng. Hòa hay ngồi bên, hơ tay vào lửa, nghe tiếng củi nổ tí tách, rồi len lén nhón một củ khoai mẹ giấu trong tro.

- “Để nguội đã, bỏng bây giờ!” – mẹ vừa cười vừa rút củ khoai ra, phủi tro rồi đưa cho con.

Ngày Hòa lên thành phố học, bếp nhà thay bằng bếp gas. Mẹ không còn ngồi bên bếp lửa mỗi chiều, nhưng mỗi lần về quê, Hòa vẫn thấy mùi khói bếp như ở đâu đó trong gió. Mùi ấy là tuổi thơ, là vòng tay mẹ, là cả một trời bình yên.

8. Gánh nước đầu làngMùa khô, giếng nhà cạn, mẹ phải gánh nước từ giếng đầu làng về. Con đường dài gần một cây số, lại toàn dốc. Sáng sớm, mẹ dậy trước khi gà gáy, gánh hai thùng nước nặng trĩu, đôi vai gầy hằn vết quai gánh.

Hồi đó Hưng còn nhỏ, không gánh được, chỉ lon ton chạy theo:

- “Mẹ ơi, sao mẹ không nghỉ?”

- “Nước để nấu cơm, giặt giũ, uống… Không có nước thì nhà mình làm sao sống được?” – mẹ cười, mồ hôi chảy thành giọt trên cằm.

Những ngày mưa to, đường lầy, mẹ vẫn lội, dép ngập bùn. Nước đổ đầy chum, mẹ mới yên tâm. Giờ đây, nước máy chảy thẳng vào nhà, nhưng Hưng vẫn nhớ hình ảnh mẹ với đôi quang gánh lắc lư dưới ánh nắng ban mai – hình ảnh chẳng bao giờ phai trong trí nhớ.