Mùi Khói Bếp Quê Nhà Giữa Lòng Đô Thị Sài Gòn

Mùi Khói Bếp Quê Nhà Giữa Lòng Đô Thị Sài Gòn

Nhân chứng kể: Nguyễn Thị Mai (Cựu biệt động Sài Gòn, cụm tình báo H67)

"Sống và hoạt động bí mật giữa lòng đô thị Sài Gòn những năm trước 1975, chúng tôi phải mang những chiếc mặt nạ hoàn hảo của xã hội thượng lưu: những bộ complet sang trọng, những chiếc váy đầm thời thượng và những chiếc xe hơi láng bóng. Nhưng ẩn sau cái vỏ bọc hào nhoáng, xa hoa ấy là những trái tim luôn hướng về chiến khu, luôn thèm khát một không gian bình dị, thanh bình của làng quê Bắc Bộ. Đối với tôi, nỗi nhớ quê nhà đôi khi lại trỗi dậy mãnh liệt nhất chỉ vì một mùi khói bếp.

Tôi nhớ một chiều cuối năm 1974, sau khi hoàn thành việc chuyển một tài liệu mật về căn cứ an toàn, tôi đi bộ dọc theo một con hẻm nhỏ nghèo nàn ở vùng ven bàn cờ. Đột nhiên, tôi ngửi thấy mùi khói bếp củi từ một mái nhà tranh xập xệ của một gia đình người tị nạn chiến tranh. Cái mùi khói nồng nồng, khen khét, vương mùi củi ẩm ấy lập tức đánh mạnh vào tâm trí tôi, kéo tôi về với ký ức tuổi thơ nơi có gian bếp nhỏ của mẹ, có nồi bánh chưng xanh đêm giao thừa, có khói lam chiều bảng lảng trên mái rạ quê hương Ninh Bình.

Giữa một Sài Gòn rực rỡ ánh đèn neon, đầy tiếng động cơ xe máy và mùi xăng xe ồn ào, mùi khói bếp ấy như một dòng nước mát lành tưới vào tâm hồn đang căng ra như dây đàn của một người chiến sĩ tình báo. Tôi đứng lặng người giữa con hẻm, nước mắt chực trào ra sau cặp kính râm thời trang. Mùi khói bếp quê nhà ấy chính là lời nhắc nhở tôi về lý do vì sao tôi có mặt ở đây, chấp nhận nguy hiểm, chấp nhận có thể bị bắt bớ, tra tấn bất cứ lúc nào: để bảo vệ những mái nhà tranh bình yên ấy, để ngày mai đất nước hòa bình, khói bếp sẽ lại bay lên trên khắp mọi miền quê hương không còn bóng giặc."