MŨI TRƯỞNG TRẬN ĐÁNH SÂN BAY VĨNH LONG
Trần Thanh Liêm, còn có tên Trần Văn Liêm, sinh năm 1941 tại Phong Hòa, Lai Vung, vùng đất nay thuộc Đồng Tháp. Năm 1960, ông tham gia du kích xã, sau đó được chọn đi học đặc công.
Từ một chiến sĩ du kích, ông dần trưởng thành trong lực lượng đặc công. Năm 1965, ông được kết nạp Đảng. Sau đó, ông lần lượt giữ các chức vụ từ Trung đội phó, Trung đội trưởng đến Đại đội phó Đại đội 203 thuộc Tiểu đoàn 857 của lực lượng địa phương Vĩnh Long.
Trong năm 1967, ông trực tiếp chỉ huy nhiều trận đánh. Tháng 5, ông chỉ huy đơn vị đánh đồn Trà Kiết, tiêu diệt một trung đội địch và thu vũ khí. Tháng 9, ông tiếp tục chỉ huy đánh đồn Bình Tiên, phối hợp với đơn vị khác đánh tiêu diệt hai đại đội cảnh sát dã chiến và bắt nhiều tù binh.
Nhưng thử thách lớn nhất đến vào Xuân Mậu Thân 1968.
Mục tiêu của đơn vị là sân bay Vĩnh Long – một vị trí quân sự quan trọng. Trần Thanh Liêm tình nguyện làm mũi trưởng. Ông biết nhiệm vụ đặc biệt nguy hiểm và có khả năng hy sinh.
Trước khi lên đường, khi được hỏi nguyện vọng, ông chỉ nhắc đến người mẹ già và mong đồng đội nếu ông hy sinh thì chăm sóc mẹ.
Đêm 29 rạng sáng 1/1/1968, đơn vị do ông chỉ huy tiến công sân bay. Lực lượng đã phá hủy nhiều máy bay, xe thiết giáp và kho tàng, góp phần làm tê liệt một phần hệ thống quân sự của đối phương và hỗ trợ các mũi tiến công khác. Trần Thanh Liêm hy sinh lúc 5 giờ sáng ngày 1/1/1968.
Năm 1995, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Câu chuyện của Trần Thanh Liêm đặc biệt ở hình ảnh người chiến sĩ trước giờ xuất trận vẫn nghĩ đến mẹ. Đằng sau một người anh hùng là một người con, một người có gia đình và những tình cảm rất đời thường.
10. NGÔ THỊ TUYỂN – NỮ DÂN QUÂN VÁC HAI HÒM ĐẠN 98 KG
Trong những câu chuyện về phụ nữ Việt Nam thời chống Mỹ, Ngô Thị Tuyển là một hình ảnh đặc biệt. Bà sinh năm 1946 tại Nam Ngạn, Thanh Hóa. Năm 1965, khi mới 19 tuổi, bà tham gia lực lượng dân quân và trực tiếp phục vụ chiến đấu bảo vệ cầu Hàm Rồng.
Cầu Hàm Rồng là một vị trí giao thông chiến lược. Không quân Mỹ nhiều lần đánh phá nhằm cắt đứt tuyến giao thông quan trọng của miền Bắc.
Trong những ngày tháng 4/1965, cuộc chiến diễn ra dữ dội. Dân quân và bộ đội phải liên tục tiếp đạn, tải thương và phục vụ các trận địa phòng không.
Ngày 4/4/1965, trong lúc làm nhiệm vụ vận chuyển đạn, Ngô Thị Tuyển gặp hai hòm đạn bị móc chặt vào nhau. Mọi người tìm cách tách chúng ra nhưng không thành công. Sợ việc tiếp đạn chậm trễ ảnh hưởng đến chiến đấu, cô gái trẻ quyết định ghé vai vác cả hai hòm.
Hai hòm đạn có tổng trọng lượng 98 kg, trong khi cơ thể bà chỉ khoảng hơn 40 kg.
Hình ảnh người nữ dân quân nhỏ bé mang trên vai khối lượng đạn nặng gấp đôi cơ thể giữa lúc máy bay địch đang đánh phá đã trở thành một trong những biểu tượng nổi tiếng của cuộc chiến bảo vệ cầu Hàm Rồng.
Năm 1966, khi mới 19 tuổi, Ngô Thị Tuyển được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Nhiều năm sau chiến tranh, bà vẫn được nhắc đến như “nữ anh hùng tải đạn”. Hình ảnh ấy không chỉ nói về sức mạnh thể chất mà còn thể hiện tinh thần trách nhiệm: trong lúc trận địa cần đạn, bà không chờ người khác mà tự mình tìm cách hoàn thành nhiệm vụ.
Ngày 4/7/2026, Anh hùng Ngô Thị Tuyển qua đời, hưởng thọ 81 tuổi.
Câu chuyện của bà để lại một bài học giản dị: trong những thời khắc khó khăn, sức mạnh của con người đôi khi được tạo nên từ ý chí và trách nhiệm. Đó cũng là một trong những giá trị đẹp nhất mà thế hệ “hoa lửa” để lại cho tuổi trẻ hôm nay.
