Mười cô gái Ngã ba Đồng Lộc – Mười tuổi xuân giữa cung đường lửa
Tác giả: Nhữ Vũ Khánh Linh
Có những địa danh chỉ cần nhắc tên đã gợi lại cả một thời kỳ lịch sử. Ngã ba Đồng Lộc là một nơi như thế. Trong những năm chiến tranh, con đường qua đây là một tuyến giao thông quan trọng. Giữa bom đạn, những cô gái thanh niên xung phong ngày ngày làm nhiệm vụ giữ đường thông suốt.
Mười cô gái thuộc Tiểu đội 4, Đại đội 552, Tổng đội 55, gồm:
Võ Thị Tần, Hồ Thị Cúc, Võ Thị Hà, Nguyễn Thị Nhỏ, Hà Thị Xanh, Trần Thị Rạng, Nguyễn Thị Xuân, Võ Thị Hợi, Trần Thị Hường và Dương Thị Xuân.
Các chị tuổi đời còn rất trẻ, người nhỏ tuổi nhất mới 17, ba người lớn nhất 24 tuổi. Công việc của tiểu đội là bảo đảm giao thông, san lấp hố bom và giữ cho tuyến đường qua Đồng Lộc tiếp tục hoạt động.
Ngày 24-7-1968, khi đang làm nhiệm vụ, các chị vào hầm tránh bom. Một trận bom đánh trúng khu vực khiến cả mười người hy sinh.
Mười cô gái ra đi khi tuổi xuân còn ở phía trước. Nhưng sự hy sinh ấy đã trở thành một phần không thể tách rời của lịch sử Ngã ba Đồng Lộc – nơi hàng nghìn cán bộ, chiến sĩ và người dân đã góp sức giữ cho tuyến đường huyết mạch Bắc – Nam không bị chia cắt.
Năm 1972, mười nữ liệt sĩ thanh niên xung phong được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Mười cô gái không để lại những công trình lớn hay những trang sách dày. Họ để lại tuổi trẻ của mình trên một cung đường chiến tranh. Và chính vì thế, Ngã ba Đồng Lộc hôm nay không chỉ là một địa danh lịch sử, mà còn là nơi người ta nhớ về mười con người đã sống, làm việc và hy sinh khi tuổi đời còn quá đỗi thanh xuân.
