MƯỜI CÔ GÁI NGÃ BA ĐỒNG LỘC – TUỔI XUÂN GIỮ MẠCH ĐƯỜNG
Một con đường giữa chiến tranh. Bom đạn vừa rơi xuống. Mặt đường đầy hố bom. Nhưng chỉ cần con đường bị tắc, những chuyến hàng ra tiền tuyến cũng bị ngưng lại. Vì thế, có những cô gái tuổi đời chỉ mười tám, đôi mươi đã ngày đêm bám đường.

Trong những năm chống Mỹ, Ngã ba Đồng Lộc, Hà Tĩnh là một trọng điểm giao thông đặc biệt quan trọng.
Đây là tuyến đường vận chuyển người và hàng hóa từ miền Bắc vào chiến trường.
Từ tháng 4 đến tháng 10 năm 1968, khu vực Đồng Lộc phải chịu hàng chục nghìn quả bom.
Những chiến sĩ thanh niên xung phong có nhiệm vụ san lấp hố bom, sửa đường, bảo đảm giao thông.
Trong Tiểu đội 4, Đại đội 552 có những cô gái còn rất trẻ.
Võ Thị Tần.
Hồ Thị Cúc.
Võ Thị Hà.
Nguyễn Thị Nhỏ.
Hà Thị Xanh.
Trần Thị Rạng.
Nguyễn Thị Xuân.
Võ Thị Hợi.
Trần Thị Hường.
Dương Thị Xuân.
Ngày 24/7/1968, sau một đợt bom, các chị nhận nhiệm vụ ra mặt đường san lấp hố bom và sửa chữa đường.
Khoảng chiều tối, máy bay địch tiếp tục xuất hiện.
Các chị nhanh chóng tìm chỗ tránh bom.
Nhưng một tốp máy bay quay lại.
Một quả bom đánh trúng vị trí các chị đang làm nhiệm vụ.
Mười cô gái đã hy sinh.
Tài liệu của Bộ Tư lệnh Bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh ghi rõ tên 10 nữ thanh niên xung phong và ngày hy sinh của các chị.
Một chi tiết đặc biệt xúc động được tư liệu ghi lại là chị Hồ Thị Cúc được tìm thấy sau đó trong tư thế đang bới đất tìm đường ra.
Đồng đội đã tìm kiếm các chị trong nhiều giờ.
Những người con gái ấy đã không trở về.
Nhưng con đường phải tiếp tục được thông.
Hàng hóa phải tiếp tục ra tiền tuyến.
Và những chuyến xe phải tiếp tục đi qua Đồng Lộc.
Ngày nay, Ngã ba Đồng Lộc đã trở thành một địa chỉ đỏ.
Đến đây, người ta không chỉ nhìn thấy một khu di tích.
Người ta còn nhìn thấy tuổi thanh xuân của mười người con gái đã gửi lại nơi này.
Đại tướng Võ Nguyên Giáp từng kể lại rằng ông nhớ mãi hình ảnh các nữ thanh niên xung phong ở Đồng Lộc và sự hy sinh của các chị đã khiến ông vô cùng xúc động.



