MƯỜI HƯƠNG – NGƯỜI THẦY CỦA NGÀNH TÌNH BÁO
Trong lịch sử cách mạng Việt Nam, Mười Hương là tên gọi quen thuộc của nhà tình
báo chiến lược xuất sắc. Ông tên thật là Trần Ngọc Ban, sinh năm 1924, quê ở Hà
Nam, là người chỉ huy mạng lưới tình báo miền Nam và được gọi là “người thầy” của
những nhà tình báo huyền thoại.
Theo tiểu sử chính thức, ông tham gia cách mạng từ năm 1937 trong Đoàn Thanh niên
Dân chủ, Phản đế. Năm 1942, ông bị thực dân Pháp bắt giam ở Hỏa Lò, Hà Nội. Ra tù
năm 1943, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương. Sau Cách mạng tháng
Tám, ông làm thư ký, phụ trách Văn phòng của Tổng Bí thư. Năm 1950, ông phụ
trách Phòng Điệp báo Nha Công an, sau đó làm Phó Giám đốc Nha Tình báo Trung
ương.
Năm 1954, ông được điều động vào Nam Bộ. Tại đây ông làm Ủy viên rồi Phó ban
Địch tình của Xứ ủy Nam Bộ. Ông cùng tổ chức xây dựng lực lượng, xây dựng mạng
lưới và đưa các điệp viên vào Nam hoạt động, trực tiếp chỉ huy nhiều nhà tình báo tên
tuổi. Trong số những người ông chỉ huy có Vũ Ngọc Nhạ, Lê Hữu Thúy, Phạm Ngọc
Thảo và Phạm Xuân Ẩn.
Thử thách lớn nhất đến vào năm 1958. Tháng 6/1958, ông bị chính quyền Ngô Đình
Diệm bắt giam ở Huế. Ông khai tên giả là Trần Ngọc Trí và đấu tranh chống lại các
thủ đoạn xảo quyệt của địch. Đến tháng 5/1964, ông được trả tự do. Như vậy ông bị
giam khoảng sáu năm. Ông từng có cuộc đấu trí với ông Ngô Đình Nhu và kiên cường
sống sót qua chế độ lao tù. Sau này, Ban Bí thư kết luận ông là cán bộ tốt, kiên cường
và khôn khéo khi bị địch bắt.
Ra tù, ông tiếp tục cống hiến. Năm 1969–1972, ông trở lại miền Nam làm Ủy viên
Ban An ninh miền Nam. Sau đó ông giữ nhiều trọng trách như Ủy viên Trung ương
Đảng, Bí thư Trung ương Đảng khóa VI và Trưởng Ban Nội chính Trung ương. Ông
từ trần ngày 11/6/2020 tại Bệnh viện Thống Nhất, Thành phố Hồ Chí Minh.
Cuộc đời Mười Hương để lại ba bài học cho học sinh chúng ta. Thứ nhất là lòng trung
thành với lý tưởng: ông bước vào con đường cách mạng từ rất sớm và theo đuổi nó
trọn đời, kể cả khi bị giam cầm. Thứ hai là bản lĩnh đi cùng sự khôn khéo: trước kẻ
thù, ông không chỉ kiên cường mà còn biết ứng xử tỉnh táo. Thứ ba là tinh thần trách
nhiệm với tập thể: ông đứng sau, bảo vệ và chỉ huy những người khác hoàn thành
nhiệm vụ. Dù không phải đối mặt với tù đày, chúng ta vẫn có thể học ở ông sự kiên
trì, trung thực và ý chí vượt qua khó khăn trong học tập, cuộc sống.
Nguồn tham khảo: Pháp luật TP.HCM, “Tổ chức lễ tang ông Mười Hương với nghi thức cấp Nhà nước”
(tiểu sử chính thức): plo.vn/to-chuc-le-tang-ong-muoi-huong-voi-nghi-thuc-cap-nha-
nuoc-post579465.html
Pháp luật TP.HCM, “Vĩnh biệt nhà tình báo huyền thoại Mười Hương”: plo.vn/vinh-
biet-nha-tinh-bao-huyen-thoai-muoi-huong-post579205.html
Tri thức trực tuyến (Znews), “Lãnh đạo Đảng, Nhà nước đến vĩnh biệt người thầy tình
báo Mười Hương”: znews.vn/lanh-dao-dang-nha-nuoc-den-vinh-biet-nguoi-thay-tinh-
bao-muoi-huong-post1095875.html
Tuổi Trẻ, “Vì đó là Mười Hương”: tuoitre.vn/vi-do-la-muoi-huong-
20200612091809972.htm
Vietnam News, “Remembering a trainer of legendary spies”:
vietnamnews.vn/society/738094/remembering-a-trainer-of-legendary-spies.html
VTC News, “Tổ chức lễ tang tướng tình báo Mười Hương”: vtcnews.vn/to-chuc-le-
tang-tuong-tinh-bao-muoi-huong-theo-nghi-thuc-cap-nha-nuoc-ar552018.html
