MƯỜI LÝ – NGƯỜI NỮ DU KÍCH MỘT MÌNH Ở LẠI CHẶN ĐỊCH CHO ĐỒNG ĐỘI RÚT
Tạ Thị Kiều (Mười Lý), sinh năm 1938 – quê Mỏ Cày, Bến Tre
Năm 1957, một cô gái trẻ vừa tròn 19 tuổi ở vùng đất Mỏ Cày, Bến Tre quyết định tham gia cách mạng.
Tên bà là Tạ Thị Kiều, nhưng đồng đội thường gọi bà bằng cái tên thân mật Mười Lý.
Những năm đầu hoạt động, bà không chỉ trực tiếp chiến đấu mà còn làm công tác vận động quần chúng, xây dựng cơ sở cách mạng.
Tháng 1/1960, Mười Lý được giao nhiệm vụ xây dựng phong trào tại địa phương.
Trong gần bảy tháng, bà tổ chức nhiều cuộc đấu tranh chính trị, xây dựng các tổ nòng cốt và vận động gia đình binh sĩ, tuyên truyền để một số binh lính đối phương trở về với nhân dân.
Nhưng Mười Lý không chỉ đấu tranh bằng lời nói.
Bà còn tổ chức một tiểu đội du kích.
Có lúc họ rải truyền đơn, phá rào ấp chiến lược, phá đường, đánh các chòi canh và tham gia những trận chiến đấu trực tiếp.
Theo tài liệu được Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ lưu giữ, bà đã tổ chức và tham gia 107 cuộc đấu tranh chính trị, trực tiếp chiến đấu 33 trận, bắt sống 13 người và thu 24 khẩu súng.
Nhưng câu chuyện khiến người ta nhớ nhất lại xảy ra vào tháng 10/1961.
Trong một trận phục kích trên tuyến Mỏ Cày – Thom, lực lượng của bà bắn cháy một xe.
Sau đó, đối phương đông hơn lập tức phản công.
Tình thế trở nên nguy hiểm.
Nếu cả nhóm tiếp tục ở lại, thương binh có thể không rút được.
Mười Lý quyết định một mình ở lại chiến đấu, chặn quân truy kích, tạo thời gian cho đồng đội đưa thương binh rút lui an toàn.
Đó là quyết định của một người biết mình đang đứng trước hiểm nguy nhưng vẫn chọn ở lại phía sau.
Năm 1965, Tạ Thị Kiều được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Cũng trong năm ấy, bà ra miền Bắc và lần đầu được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Điều bà nhớ mãi không chỉ là cuộc gặp mà còn là một bữa cơm giản dị tại Phủ Chủ tịch.
Một người phụ nữ từng đi qua những trận đánh khốc liệt, khi nhớ về Bác lại nhớ đến những món ăn rất bình dị: canh cải xanh, cá kho, cà pháo...
Có lẽ chính những điều giản dị ấy khiến ký ức chiến tranh trở nên gần gũi hơn bao giờ hết.
Có những người hùng không cần một chiến công thật lớn để được nhớ đến. Đôi khi, chỉ cần một lần ở lại phía sau để đồng đội được trở về, họ đã để lại một câu chuyện đủ cho nhiều thế hệ kể lại.
