Mười một năm ở Côn Đảo và ngày trở lại miền Nam

Phạm Hùng tên khai sinh Phạm Văn Thiện, sinh ngày 11/6/1912 tại Long Hồ, Vĩnh Long. Khi mới 16 tuổi, ông đã tham gia phong trào học sinh, thanh niên. Năm 1930, Phạm Hùng được kết nạp vào Đảng và chỉ một năm sau đã trở thành Bí thư Tỉnh ủy Mỹ Tho.

Năm 1931, ông bị thực dân Pháp bắt. Phạm Hùng bị kết án tử hình, sau đó án được giảm xuống tù khổ sai và bị đày ra Côn Đảo.

Ông ở nhà tù Côn Đảo hơn 11 năm.

Đó là một quãng thời gian rất dài đối với một người bước vào nhà tù khi mới ngoài hai mươi tuổi. Trong điều kiện tù đày khắc nghiệt, Phạm Hùng cùng những tù chính trị khác vẫn tổ chức học tập, giữ liên lạc và duy trì tổ chức.

Tháng 8/1945, khi Cách mạng Tháng Tám thành công, các tù chính trị tại Côn Đảo tổ chức giành quyền làm chủ nhà tù. Phạm Hùng là Bí thư Đảo ủy và tham gia lãnh đạo hoạt động này. Sau đó ông được đón trở về đất liền.

Cuộc đời cách mạng của Phạm Hùng tiếp tục gắn chặt với Nam Bộ. Trong kháng chiến chống Mỹ, ông giữ cương vị Bí thư Trung ương Cục miền Nam và Chính ủy các lực lượng vũ trang giải phóng. Năm 1975, Phạm Hùng là Chính ủy Bộ Chỉ huy Chiến dịch Hồ Chí Minh.

Sau đất nước thống nhất, ông tiếp tục đảm nhiệm nhiều trọng trách và năm 1987 trở thành Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng. Phạm Hùng qua đời ngày 10/3/1988 trong một chuyến công tác tại Thành phố Hồ Chí Minh.