“Mười năm nếm mật nằm gai”

1. ĐẤT NƯỚC TRONG CƠN BINH LỬA

Đầu thế kỷ XV.

Đại Việt trải qua những năm tháng đau thương.

Quân Minh xâm lược và đặt ách cai trị lên đất nước.

Nhiều nơi nổi lên chống lại quân xâm lược nhưng đều gặp rất nhiều khó khăn.

Nhân dân mong muốn có một người đủ tài năng và uy tín để tập hợp lực lượng đứng lên giành lại độc lập.

Tại vùng Lam Sơn, Thanh Hóa, có một người hào trưởng tên là Lê Lợi.

Ông vốn là người có uy tín trong vùng, được nhân dân tin tưởng.

Nhìn cảnh đất nước bị giày xéo, Lê Lợi quyết tâm đứng lên.

2. DỰNG CỜ LAM SƠN

Năm 1418, Lê Lợi chính thức dựng cờ khởi nghĩa tại Lam Sơn.

Ngọn cờ ấy tập hợp những người yêu nước từ khắp nơi.

Có người là nông dân.

Có người là hào trưởng.

Có người là tướng lĩnh.

Tất cả cùng chung một mục tiêu:

Đánh đuổi quân Minh, giành lại độc lập cho đất nước.

Những ngày đầu, lực lượng nghĩa quân còn rất nhỏ.

Quân Minh có quân đông, vũ khí mạnh và thường xuyên tổ chức truy quét.

Nghĩa quân Lam Sơn phải chiến đấu trong điều kiện vô cùng thiếu thốn.

3. NHỮNG NGÀY “NẾM MẬT NẰM GAI”

Có những lúc nghĩa quân Lam Sơn bị quân Minh bao vây.

Lương thực cạn kiệt.

Ngựa chiến không có đủ thức ăn.

Binh sĩ phải chịu đói.

Có lúc nghĩa quân phải rút vào vùng núi hiểm trở để bảo toàn lực lượng.

Trong những ngày tháng gian khổ ấy, Lê Lợi vẫn luôn ở cùng binh sĩ.

Ông không bỏ chạy.

Không đầu hàng.

Không từ bỏ mục tiêu.

Những người đi theo ông nhìn thấy ở vị thủ lĩnh ấy một ý chí đặc biệt.

Có thể thiếu lương thực.

Có thể thiếu vũ khí.

Có thể thất bại trong một trận đánh.

Nhưng không thể đánh mất niềm tin.

Đó chính là tinh thần “nếm mật nằm gai” của nghĩa quân Lam Sơn.

4. NGUYỄN TRÃI ĐẾN VỚI LAM SƠN

Trong những năm tháng khởi nghĩa, Nguyễn Trãi tìm đến Lam Sơn và tham gia cuộc kháng chiến.

Ông trở thành một trong những người được Lê Lợi tin cậy.

Nguyễn Trãi không chỉ viết thư kêu gọi quân Minh đầu hàng.

Ông còn giúp Lê Lợi xây dựng đường lối chiến đấu dựa trên sức mạnh của nhân dân và chính nghĩa.

Một cuộc khởi nghĩa muốn thành công không thể chỉ dựa vào gươm giáo.

Phải có lòng dân.

Phải có mục tiêu rõ ràng.

Phải biết đoàn kết mọi lực lượng.

Lê Lợi và Nguyễn Trãi cùng hướng đến một mục tiêu:

Đánh giặc để cứu dân, giành lại cuộc sống bình yên cho nhân dân.

5. BƯỚC NGOẶT CỦA CUỘC KHỞI NGHĨA

Sau nhiều năm chiến đấu, nghĩa quân Lam Sơn ngày càng trưởng thành.

Lực lượng quân đội lớn mạnh.

Nhiều vùng đất được giải phóng.

Nhân dân ngày càng ủng hộ nghĩa quân.

Lê Lợi quyết định chuyển hướng chiến lược, mở rộng địa bàn hoạt động.

Nghĩa quân tiến vào Nghệ An, Tân Bình, Thuận Hóa.

Quân đội ngày càng đông.

Thế trận ngày càng mạnh.

Từ một cuộc khởi nghĩa nhỏ ở Lam Sơn, nghĩa quân đã trở thành lực lượng có khả năng đối đầu với quân Minh trên quy mô lớn.

6. NHỮNG CHIẾN THẮNG QUYẾT ĐỊNH

Năm 1427.

Quân Minh đưa viện binh sang Đại Việt.

Đây là thời điểm quyết định.

Lê Lợi và các tướng lĩnh Lam Sơn tổ chức trận đánh tại Chi Lăng – Xương Giang.

Quân Minh bị đánh bại.

Tướng Liễu Thăng tử trận.

Đạo quân viện binh tan rã.

Quân Minh ở Đông Quan rơi vào thế bị cô lập.

Nhận thấy chiến thắng đã ở rất gần, Lê Lợi không chọn cách tiêu diệt toàn bộ đối phương.

Ông chủ trương mở đường cho quân Minh rút về nước.

Đó là một quyết định thể hiện tư tưởng nhân nghĩa và mong muốn chấm dứt chiến tranh.

7. NGÀY ĐẤT NƯỚC HÒA BÌNH

Cuối năm 1427.

Quân Minh chấp nhận rút khỏi Đại Việt.

Cuộc khởi nghĩa Lam Sơn kết thúc thắng lợi.

Sau nhiều năm chiến đấu, đất nước giành lại độc lập.

Nhân dân trở lại cuộc sống hòa bình.

Ngọn cờ Lam Sơn đã đi từ núi rừng Thanh Hóa đến Thăng Long.

Một cuộc khởi nghĩa bắt đầu từ lực lượng nhỏ bé đã trở thành chiến thắng lớn của dân tộc.

Lê Lợi lên ngôi Hoàng đế, lấy hiệu Lê Thái Tổ, mở ra triều đại Lê sơ.

8. KÝ ỨC CỦA NGƯỜI ĐỒNG HÀNH

Nguyễn Trãi là một trong những người hiểu rõ nhất những năm tháng gian khổ của Lê Lợi và nghĩa quân Lam Sơn.

Ông từng cùng nghĩa quân trải qua những ngày thiếu thốn, những trận đánh ác liệt và những thời khắc quyết định.

Sau chiến thắng, Nguyễn Trãi đã viết “Bình Ngô đại cáo” để tuyên bố với toàn dân và thiên hạ về việc đất nước đã giành lại độc lập.

Trong tác phẩm ấy, ông khẳng định:

“Đem đại nghĩa để thắng hung tàn,
Lấy chí nhân để thay cường bạo.”

Đó cũng là tư tưởng thể hiện rõ con đường mà Lê Lợi và nghĩa quân Lam Sơn đã lựa chọn.