Mười Phút Trước Giờ Xung Phong

MƯỜI PHÚT TRƯỚC GIỜ XUNG PHONG

Tháng 9 năm 1972, chiến trường Quảng Trị bước vào những ngày chiến đấu khốc liệt. Trong một đơn vị bộ binh, Nguyễn Văn Lâm, sinh năm 1951, quê ở một làng nhỏ thuộc Nghệ An, vừa tròn 21 tuổi.

Lâm nhập ngũ khi mới 19 tuổi. Trước ngày lên đường, anh là một thanh niên mê bóng đá và thường cùng bạn bè đá bóng trên sân đình mỗi buổi chiều. Trong ba lô ngày nhập ngũ, ngoài quân trang, anh mang theo một tấm ảnh mẹ và chiếc bút máy cha tặng.

Đêm ấy, đơn vị Lâm nhận nhiệm vụ đánh chiếm một vị trí phòng ngự quan trọng.

Trước giờ xuất kích, cả tiểu đội nằm im trong chiến hào.

Không ai nói chuyện.

Phía xa, pháo sáng liên tục rạch ngang bầu trời.

Lâm lấy chiếc bút máy ra, viết vội vài dòng vào cuốn sổ:

“Mẹ ơi, con vẫn khỏe. Nếu ngày mai con chưa về, mẹ đừng buồn. Con đang ở bên những người đồng đội tốt.”

Viết xong, anh gấp cuốn sổ lại.

Người bạn bên cạnh hỏi:

“Cậu viết thư à?”

Lâm cười:

“Ừ. Nhưng chưa chắc gửi được.”

Người bạn im lặng.

Đúng 3 giờ sáng.

Tiếng còi vang lên.

“Xung phong!”

Những người lính bật khỏi chiến hào.

Lâm chạy đầu hàng quân.

Tiếng súng, tiếng pháo vang lên liên tiếp. Khói bụi che kín cả trận địa.

Một người lính phía trước ngã xuống. Lâm lập tức lao tới kéo bạn vào nơi an toàn.

“Cố lên! Chúng ta còn phải về.”

Nhưng trận đánh càng lúc càng dữ dội.

Đơn vị tiến được một đoạn thì gặp hỏa lực mạnh.

Lâm nhìn thấy một khẩu súng máy đang khống chế hướng tiến quân của cả tiểu đội.

Anh quay sang người đồng đội:

“Các cậu ở lại đây!”

Rồi Lâm lao về phía trước.

Một tiếng nổ vang lên.

Anh ngã xuống.

Nhưng trước khi hy sinh, Lâm đã kịp làm nhiệm vụ của mình. Hỏa lực bị vô hiệu hóa, những người lính phía sau tiếp tục tiến lên.

Trận đánh kết thúc khi trời vừa sáng.

Đơn vị giữ được mục tiêu.

Trong túi áo Lâm, người đồng đội tìm thấy cuốn sổ nhỏ.

Trang cuối cùng chỉ có mấy dòng chữ:

“Nếu mình không trở về, hãy nói với mẹ rằng mình đã không sợ.”

Người đồng đội đọc xong, lặng lẽ gấp cuốn sổ lại.

Nhiều năm sau, người bạn năm xưa tìm về quê Lâm.

Mẹ Lâm khi ấy đã già.

Ông trao lại cuốn sổ cho bà.

Bà cầm cuốn sổ, áp vào ngực rồi hỏi:

“Nó có đau không cháu?”

Người đồng đội im lặng rất lâu.

Cuối cùng ông chỉ nói:

“Không đâu bác. Lúc cuối cùng, anh ấy vẫn nghĩ đến mọi người.”

Người mẹ không khóc.

Bà chỉ nhìn ra cánh đồng trước nhà.

Ngoài kia, những đứa trẻ đang chơi bóng.

Bà khẽ nói:

“Ngày trước nó cũng thích đá bóng như thế.”

Nguyễn Văn Lâm là nhân vật hư cấu, nhưng câu chuyện của anh đại diện cho một thế hệ đã đi qua chiến tranh bằng tuổi trẻ của mình.

Họ ra trận khi chỉ mới đôi mươi.

Họ cũng biết nhớ nhà, biết sợ hãi, biết mong ngày trở về.

Nhưng khi đồng đội cần, họ vẫn bước lên phía trước.

Hai mươi mốt tuổi, Lâm không kịp sống một cuộc đời dài. Nhưng sự hy sinh của anh đã góp phần để những đứa trẻ sau này được lớn lên trong tiếng cười, thay vì tiếng súng.

Đó chính là ý nghĩa của những năm tháng “thời hoa lửa” – nơi tuổi trẻ được viết bằng máu, nước mắt và lòng can đảm, để đổi lấy một ngày đất nước được bình yên.