Nắm cơm chung thủy trên đường ra tiền tuyến

Nhân chứng kể lại: Bà Nguyễn Thị Xuân (Cựu dân công hỏa tuyến, phục vụ Chiến dịch chiến trường Bình - Trị - Thiên, 1968).Mùa mưa năm 1968, tôi nằm trong đoàn dân công hỏa tuyến của huyện Hương Khê gánh gạo chi viện cho mặt trận phía Nam. Đường ra tiền tuyến ngày ấy là những lối mòn sạt lở, sình lầy ngập đến đầu gối, bên trên là tiếng máy bay trinh sát của địch rà quét liên tục. Mỗi người chúng tôi gánh trên vai từ 30 đến 40 cân gạo, đôi chân phồng rộp, rớm máu nhưng không một ai dám đi chậm vì biết bộ đội ở phía trước đang chờ gạo để ăn, lấy sức đánh giặc.Tôi nhớ nhất một buổi chiều muộn, trời đổ mưa như trút nước, cả đoàn phải trú tạm vào một hang đá nhỏ bên vệ đường. Lúc ấy, ai cũng đói và mệt lả. Tôi mở gói lá chuối khô bọc nắm cơm chấm muối vừng – khẩu phần ăn duy nhất trong ngày của mình ra. Đúng lúc đó, một tốp bộ đội hành quân qua hành lang hang đá, gương mặt anh nào cũng hốc hác vì thiếu ngủ, chiếc áo trấn thủ sũng nước mưa. Một chiến sĩ trẻ đi cuối cùng bỗng ngã quỵ ngay cửa hang vì kiệt sức.Tôi không suy nghĩ nhiều, vội che vạt áo mưa lao ra, đỡ anh vào trong và bẻ đôi nắm cơm của mình nhét vào tay anh. Anh nhìn tôi, đôi mắt trũng sâu lộ rõ vẻ ngại ngùng, từ chối: "Chị để mà ăn, đường của dân công còn dài lắm". Tôi gắt nhẹ: "Anh ăn đi lấy sức mà đi tiếp, tụi tui ở hậu phương thiếu gì khoai sắn, các anh ra trận mới cần sức". Anh chiến sĩ cắn miếng cơm, nước mắt hòa lẫn nước mưa lăn dài trên gò má sạm đen vì khói súng.Trước khi tiếp tục hành quân vào màn đêm, anh gửi lại cho tôi một mảnh giấy nhỏ ghi vội: "Anh tên là bộ đội hy vọng. Hẹn ngày chiến thắng gặp lại chị". Hòa bình lập lại, tôi đã đi tìm anh qua nhiều đầu mối nhưng không có tin tức, có lẽ anh đã nằm lại ở một cánh rừng nào đó trong chiến trường Trung Bộ. Nhưng mỗi khi nhìn nắm cơm trắng, tôi lại nhớ đến người chiến sĩ năm ấy. Nắm cơm bẻ đôi giữa rừng mưa không chỉ nuôi sống một người lính, mà nó là biểu tượng cho tình quân dân gắn bó, một lòng hướng về ngày độc lập.