NÉN NHANG GIỮA RỪNG XA

Bác Lê Văn Đồng kể rằng, đó là năm 1985, khi đơn vị bác làm nhiệm vụ tại tỉnh Oddar Meanchey, một địa bàn xa xôi, hiểm trở, nơi tàn quân địch vẫn còn hoạt động rải rác. Khi ấy, bác là Hạ sĩ, giữ chức vụ Tiểu đội phó bộ binh, còn người đồng đội ấy – anh Hùng – là chiến sĩ cùng quê miền Trung, nhập ngũ trước bác một năm.

Hai người thường đi chung tổ. Trong những ngày hành quân dài, anh Hùng hay nhường phần nước, phần gạo cho đồng đội trẻ hơn. Anh ít nói, làm việc gì cũng chắc chắn, được cả tiểu đội tin cậy.

Trong một lần thực hiện nhiệm vụ tuần tra bảo vệ tuyến đường dân sinh, tổ của bác gặp tình huống bất ngờ. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, anh Hùng không kịp trở về cùng anh em. Khi quay lại tìm, đồng đội chỉ kịp hiểu rằng anh đã nằm lại giữa rừng.

Bác dừng lại rất lâu khi nhắc đến khoảnh khắc ấy, rồi chậm rãi nói:

“Chiến tranh là vậy. Có những người đi trước, để người khác được về.”

Đơn vị tổ chức mai táng anh Hùng ngay trong rừng. Không có quan tài, chỉ có tấm tăng võng, chiếc mũ tai bèo đặt lên đầu mộ. Một nén nhang được thắp lên bằng tất cả sự thành kính của những người lính còn sống.

Bác nhớ rõ buổi chiều hôm đó, rừng lặng gió. Không ai khóc thành tiếng. Mỗi người đứng nghiêm, cúi đầu thật lâu. Bác thầm hứa với đồng đội rằng sẽ sống và làm việc thay phần của những người đã ngã xuống.

“Từ ngày đó, mỗi lần nhận nhiệm vụ, tôi luôn tự nhắc mình phải cẩn thận hơn, không chỉ cho mình, mà cho cả những người đã không còn,” bác nói.

Nhiều năm sau, khi chiến tranh đã lùi xa, mỗi dịp thắp hương tưởng niệm liệt sĩ, bác Lê Văn Đồng vẫn nhớ đến nén nhang giữa rừng Oddar Meanchey năm ấy. Không bia mộ, không tên tuổi khắc ghi nơi đất bạn, nhưng trong lòng đồng đội, anh Hùng vẫn còn mãi.

Mất mát ấy đã dạy cho bác một điều giản dị mà sâu sắc: hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng sự ra đi lặng thầm của rất nhiều người – những người lính không kịp trở về.