Bài viết

NGÃ BA CÒ NÒI VÀ NGHĨA TÌNH ĐỒNG ĐỘI

Hà Tĩnh14/04/2026Ban Biên tập tổng hợp4 lượt xem0 lượt chia sẻ

Ngã ba Cò Nòi (huyện Mai Sơn, tỉnh Sơn La) là một trong những đoạn đường xung yếu nhất của Chiến dịch Điện Biên Phủ. Bởi tất cả mọi hoạt động chi viện lực lượng vận chuyển vũ khí, lương thực, dân công … cho chiến trường đều phải qua điểm nút ngã ba trọng điểm này. Vì vậy, thực dân Pháp đã ra lệnh cho không quân bằng mọi cách phải biến ngã ba Cò Nòi thành “bãi lầy”, hòng cắt đứt con đường vận tải, tiếp tế vũ khí, lương thực, dân công… cho chiến trường Điện Biên Phủ.

Tại đây, địch ném bom bắn phá ác liệt, khiến cho biết bao cán bộ, chiến sĩ phải hy sinh tính mạng của mình để bảo vệ trọng điểm này”, ông Hoàng Văn Phái (sinh năm 1936) - cựu thanh niên xung phong của mảnh đất Nghi Trung, huyện Nghi Lộc đã từng tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ chia sẻ với chúng tôi.

Vừa chia sẻ, ông Phái vừa cầm tấm ảnh đen trắng của người Tiểu đội trưởng đơn vị ông thời đó. Đây chính là người đã từng cứu sống ông trong những giây phút ác liệt tại ngã ba Cò Nòi năm xưa.

Toàn cảnh khu tượng đài TNXP Ngã ba Cò Nòi hôm nay. Nguồn ảnh Báo Sơn La.jpg

Toàn cảnh khu tượng đài thanh niên xung phong tại ngã ba Cò Nòi (huyện Mai Sơn, tỉnh Sơn La) ngày nay. Nguồn ảnh: Báo Sơn La

Trong mạch cảm xúc lắng động, ông Phái cho biết, người Tiểu đội trưởng ấy tên là Dương Mạnh Thịnh, hơn ông 1 tuổi và tham gia phục vụ chiến đấu trước ông gần 1 năm. Thời điểm đó, ông Phái thuộc Đội 40 tham gia phục vụ chiến đấu tại ngã Ba Cò Nòi (huyện Mai Sơn, tỉnh Sơn La).

Dưới sự chỉ huy của Tiểu đội trưởng, ông cùng các chiến sĩ trong đơn vị đã kiên cường bám trụ, cùng đồng hành phối hợp với các đơn vị khác để kịp thời phá bom nổ chậm, san lấp mặt đường, giữ vững "huyết mạch" giao thông.

bna_ảnh 3.jpg

Chân dung Tiểu đội trưởng Dương Mạnh Thịnh (sinh năm 1935) đã từng cứu sống đồng đội. Ảnh: Thanh Quỳnh

Bởi phục vụ chiến đấu trong thời gian kéo dài, cùng với các đợt sốt rét ác tính liên tiếp giáng xuống cơ thể suy nhược của mình nên ông Phái đã bị kiệt sức và ngất lịm ngay khi vừa hoàn thành nhiệm vụ san lấp hố bom. Thấy đồng đội nguy nan trước cửa tử, Tiểu đội trưởng của ông đã ngay lập tức cõng ông dậy.

Giữa mưa bom bão đạn, người tiểu đội trưởng ấy đã lấy thân mình che chở cho ông. Đưa ông vượt qua quãng đường hơn 2 km để đến với trạm y tế của lực lượng thanh niên xung phong.

Đặt đồng đội nằm xuống cũng là lúc người tiểu đội trưởng ấy kiệt sức. Vậy nhưng, chỉ nghỉ ngơi một chút, ông lại quay trở lại địa bàn để tiếp tục thực hiện nhiệm vụ của mình.

bna_ảnh 2. Điện Biên Phủ.jpg

Ông Hoàng Văn Phái, sinh năm 1936, xã Nghi Trung, huyện Nghi Lộc (trái) cùng với con trai của người Tiểu đội trưởng Dương Mạnh Thịnh đã từng cứu sống ông ở ngã Ba Cò Nòi. Ảnh: Thanh Quỳnh

Sau khi hòa bình lập lại, nhớ ơn người Tiểu đội trưởng đã cứu mình năm xưa, ông Phái vẫn luôn qua lại, thăm hỏi và giữ mãi tình đồng chí, đồng đội thân thiết.

Dù rằng, chiến tranh đã lùi vào quá khứ, nhưng ngã ba Cò Nòi và những địa danh gắn liền với Chiến dịch Điện Biên Phủ sẽ mãi là chứng nhân lịch sử của tinh thần quyết chiến, quyết thắng của quân và dân ta nói chung, lực lượng thanh niên xung phong nói riêng.

Đó là ngọn lửa để thắp sáng truyền thống vẻ vang của dân tộc, là động lực để những người chiến sĩ năm xưa tiếp những bản hùng ca của thời bình...

Từ tháng 2/1954, thực hiện lệnh tổng động viên phục vụ Chiến dịch Điện Biên Phủ, có 5.438 thanh niên tỉnh Nghệ An đã hăng hái tham gia nhập ngũ, vượt chỉ tiêu quy định. Tất cả nhân lực này đã bổ sung kịp thời cho các đơn vị chiến đấu và phục vụ chiến đấu ở khắp các chiến trường của Chiến dịch Điện Biên Phủ, góp phần làm nên thắng lợi “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu” của dân tộc Việt Nam.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn