Ngày 22 tháng 8 năm 1945 – Hợp Tiến đứng lên giành chính quyền
Đỗ Ngọc Hải Đăng
Ngày 22 tháng 8 năm 1945 – Hợp Tiến đứng lên giành chính quyền
Những ngày tháng 8 năm 1945, không khí Cách mạng Tháng Tám lan rộng khắp đất nước. Ở vùng Tạ Xá, nay thuộc xã Hợp Tiến, thành phố Hải Phòng, phong trào cách mạng đã được xây dựng từ nhiều năm trước. Đình Đầu trở thành một cơ sở quan trọng của phong trào, từng là nơi cất giấu vũ khí, hoạt động của cán bộ cách mạng và chuẩn bị lực lượng cho ngày khởi nghĩa.
Từ trước đó, tại Tạ Xá đã hình thành lực lượng tự vệ chiến đấu. Đội gồm hơn 40 người, có nhiệm vụ bảo vệ cơ sở cách mạng và sẵn sàng chiến đấu khi thời cơ đến. Trong những năm 1941–1942, dù thực dân Pháp và tay sai tìm cách khủng bố, cơ sở cách mạng ở Tạ Xá vẫn được duy trì.
Rồi thời khắc lịch sử cũng đến.
Ngày 22 tháng 8 năm 1945, dưới sự lãnh đạo của chi bộ Đảng, đội tự vệ chiến đấu Tạ Xá cùng đông đảo quần chúng cách mạng tổ chức một cuộc mít tinh lớn tại sân Đình Đầu. Cờ đỏ sao vàng tung bay. Người dân từ các xóm làng tập trung về đình trong không khí vừa phấn khởi vừa trang nghiêm.
Một người cao tuổi trong đám đông nhìn lá cờ và nói nhỏ:
“Bao năm chờ đợi, hôm nay quê mình đã đứng lên.”
Tại cuộc mít tinh, quần chúng tuyên bố giải tán bộ máy chính quyền thực dân phong kiến tại Tạ Xá và thành lập Ủy ban Cách mạng lâm thời. Đình Đầu được chọn làm trụ sở của chính quyền cách mạng.
Những người tự vệ đứng thành hàng bảo vệ cuộc mít tinh. Người dân không còn vẻ sợ hãi như những năm tháng dưới chế độ cũ. Trên khuôn mặt họ hiện lên niềm vui của những người lần đầu cảm nhận rõ ràng rằng quê hương mình đang làm chủ vận mệnh của chính mình.
Một thanh niên trẻ đứng dưới sân đình, nhìn những người đồng đội bên cạnh và nói:
“Chúng ta đã giành được chính quyền rồi. Từ hôm nay, phải cùng nhau giữ gìn quê hương.”
Đó không chỉ là một câu nói trong niềm vui chiến thắng. Nó còn là lời nhắc rằng sau khi giành được chính quyền, nhân dân phải đoàn kết để xây dựng và bảo vệ thành quả cách mạng.
Sự kiện ngày 22 tháng 8 năm 1945 tại Tạ Xá – Hợp Tiến là một dấu mốc quan trọng trong phong trào Cách mạng Tháng Tám ở địa phương. Nó cho thấy sức mạnh của tổ chức cách mạng, lực lượng tự vệ và đông đảo quần chúng nhân dân khi thời cơ lịch sử xuất hiện.
Ký ức còn lại với Hợp Tiến
Nhiều thập kỷ đã trôi qua. Đình Đầu hôm nay không còn là một nơi giữa khói lửa cách mạng. Nhưng nơi đây vẫn lưu giữ những dấu ấn của mùa thu năm 1945, nhắc nhớ về một thế hệ đã đứng lên giành chính quyền và mở ra một thời kỳ mới cho quê hương.
Ngày 22 tháng 8 vì thế không chỉ là một ngày được ghi trong lịch sử địa phương. Đó còn là câu chuyện về những người dân bình thường đã biết tập hợp, đoàn kết và đứng lên đúng lúc dân tộc bước vào bước ngoặt lớn.
Từ sân đình Đầu năm ấy, một lá cờ đỏ sao vàng tung bay giữa quê hương.
Và trong ký ức của Hợp Tiến, hình ảnh ấy vẫn như lời nhắn gửi đến các thế hệ sau:
Hãy trân trọng hòa bình, ghi nhớ công lao của cha ông và cùng nhau xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp.



