NGÀY GIẢI PHÓNG TỈNH ĐỒNG THÁP
Nội dung lịch sử
Mùa Xuân năm 1975, dưới sự lãnh đạo của Đảng, quân và dân cả nước đồng loạt tiến công và nổi dậy, làm nên thắng lợi của Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975, kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Hòa chung khí thế ấy, quân và dân trên địa bàn hai tỉnh Sa Đéc và Kiến Phong (nay thuộc tỉnh Đồng Tháp) đã nổi dậy giành chính quyền, góp phần vào thắng lợi chung của dân tộc.
Trong những ngày cuối tháng 4 năm 1975, trước sức tiến công mạnh mẽ của các lực lượng vũ trang cách mạng trên khắp chiến trường miền Nam, hệ thống chính quyền của chính quyền Việt Nam Cộng hòa tại Sa Đéc và Kiến Phong nhanh chóng tan rã. Các lực lượng vũ trang địa phương phối hợp với lực lượng chủ lực, lực lượng chính trị của quần chúng và cơ sở cách mạng tổ chức tiếp quản các cơ quan hành chính, giữ gìn an ninh trật tự và bảo vệ tài sản của Nhà nước và nhân dân.
Theo diễn biến của chiến dịch, ngày 30 tháng 4 năm 1975, cùng với thời khắc Giải phóng Sài Gòn, các địa bàn thuộc Sa Đéc và Kiến Phong hoàn toàn được giải phóng. Đây là mốc lịch sử đánh dấu thắng lợi của cách mạng trên vùng đất ngày nay là tỉnh Đồng Tháp, chấm dứt ách thống trị của chính quyền Sài Gòn và mở ra thời kỳ mới – thời kỳ hòa bình, thống nhất đất nước và xây dựng quê hương.
Sau khi giải phóng, nhiệm vụ cấp bách của chính quyền cách mạng là nhanh chóng ổn định tình hình, bảo đảm an ninh chính trị, khôi phục các hoạt động kinh tế - xã hội và chăm lo đời sống nhân dân. Các lực lượng cách mạng tổ chức tiếp nhận cơ sở vật chất, vận động nhân dân trở lại sản xuất, giữ gìn trật tự xã hội và triển khai các chủ trương của Đảng, Nhà nước trong giai đoạn mới.
Một năm sau, thực hiện chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính của Trung ương, Chính phủ quyết định hợp nhất hai tỉnh Sa Đéc và Kiến Phong để thành lập tỉnh Đồng Tháp. Từ đây, vùng đất Sen Hồng bước vào chặng đường phát triển mới với mục tiêu khắc phục hậu quả chiến tranh, khai thác tiềm năng Đồng Tháp Mười, phát triển nông nghiệp, xây dựng cơ sở hạ tầng và nâng cao đời sống nhân dân.
Trong gần nửa thế kỷ sau ngày giải phóng, Đồng Tháp đã đạt nhiều thành tựu quan trọng trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, giáo dục, y tế và cải cách hành chính. Từ một địa phương còn nhiều khó khăn, Đồng Tháp từng bước trở thành một trong những tỉnh dẫn đầu khu vực Đồng bằng sông Cửu Long về sản xuất nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới, cải cách hành chính, khởi nghiệp và chuyển đổi số.
Hằng năm, các cấp ủy đảng, chính quyền, lực lượng vũ trang, các tổ chức chính trị - xã hội và nhân dân Đồng Tháp đều tổ chức các hoạt động kỷ niệm ngày 30/4, dâng hương tại các nghĩa trang liệt sĩ, di tích lịch sử, gặp mặt nhân chứng lịch sử và giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Đây là dịp để ôn lại những trang sử hào hùng, tri ân các anh hùng, liệt sĩ và những người đã cống hiến cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Ngày giải phóng Đồng Tháp không chỉ là dấu mốc kết thúc chiến tranh trên quê hương mà còn là điểm khởi đầu của hành trình xây dựng một vùng đất ngày càng phát triển, nghĩa tình và sáng tạo. Thành quả hôm nay là sự tiếp nối của tinh thần đoàn kết, ý chí vượt khó và khát vọng vươn lên của nhiều thế hệ người Đồng Tháp.
Lưu ý về cách gọi: Về phương diện lịch sử, năm 1975 chưa có đơn vị hành chính "tỉnh Đồng Tháp". Địa bàn hiện nay của tỉnh Đồng Tháp khi đó gồm hai tỉnh Sa Đéc và Kiến Phong, được giải phóng trong thắng lợi chung ngày 30/4/1975. Tỉnh Đồng Tháp chỉ được thành lập sau đó, vào năm 1976, trên cơ sở hợp nhất hai tỉnh này. Vì vậy, cách diễn đạt "Ngày giải phóng địa bàn tỉnh Đồng Tháp ngày nay" hoặc "Ngày giải phóng vùng đất Đồng Tháp" sẽ chính xác hơn về mặt lịch sử so với cụm từ "Ngày giải phóng tỉnh Đồng Tháp".
Ý nghĩa giáo dục
Giáo dục lòng yêu nước và niềm tự hào về thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.
Bồi dưỡng nhận thức về giá trị của hòa bình, độc lập, thống nhất và phát triển đất nước.
Giáo dục truyền thống cách mạng của quân và dân vùng đất Đồng Tháp.
Khơi dậy ý thức trách nhiệm của đoàn viên, thanh niên trong xây dựng và bảo vệ quê hương.
Góp phần lan tỏa đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", tri ân các thế hệ đã hy sinh vì độc lập dân tộc.
Nguồn tham khảo chính thống
Tỉnh ủy Đồng Tháp, Lịch sử Đảng bộ tỉnh Đồng Tháp.
Bộ Quốc phòng, Lịch sử cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.
Viện Lịch sử Quân sự Việt Nam, các công trình nghiên cứu về Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975.
Bảo tàng Đồng Tháp, tư liệu về phong trào cách mạng tại Sa Đéc và Kiến Phong.
Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật và Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, các công trình nghiên cứu về Đại thắng mùa Xuân năm 1975 và lịch sử Nam Bộ.



