NGÀY GIỖ TRẬN – NỖI ĐAU CÒN MÃI CỦA VỊ TƯỚNG VÀ SƯ ĐOÀN 356

NGÀY GIỖ TRẬN – NỖI ĐAU CÒN MÃI CỦA VỊ TƯỚNG VÀ SƯ ĐOÀN 356

Năm 1984, Trung Quốc huy động lực lượng lên tới 50 vạn quân, phát động cuộc chiến tranh lấn chiếm biên giới phía Bắc nước ta. Trong đó, mặt trận Vị Xuyên(Hà Giang) trở thành chiến trường ác liệt nhất, gắn với những địa danh đã trở thành nổi ám ảnh của biết bao người lính như: “Cối xay thịt”, “Thác gọi hồn”, “Ngã ba cửa tử”, “Lò vôi thế kỷ”…

Để chuẩn bị cho cuộc chiến tranh lần thứ hai trong vòng 10 năm (1979–1989), quân đội Trung Quốc đã chuẩn bị vô cùng kỹ lưỡng: xây dựng hệ thống đường sá tiếp vận, nâng cao khả năng tác chiến của pháo binh – bộ binh, tập kết một lượng lớn vũ khí và đạn pháo ngay sát biên giới, với âm mưu dùng hỏa lực áp đảo để chiếm giữ địa hình có lợi.

Do đã nhiều năm không giao tranh với Trung Quốc, đồng thời chưa đánh giá đầy đủ sự thay đổi về chiến thuật và sức mạnh vũ khí của đối phương so với năm 1979, cấp chỉ huy ta thời điểm đó đã áp dụng một số phương thức tác chiến chưa phù hợp. Điều này dẫn đến những tổn thất vô cùng nặng nề.

12/7/1984 – Ngày giỗ trận của Sư đoàn 356

Ngày 12 tháng 7 năm 1984, các đơn vị chủ lực thuộc Sư đoàn 312, 316 và 356 nhận lệnh tấn công quy mô lớn vào các điểm cao do quân Trung Quốc chiếm giữ. Tuy nhiên, do: thế trận bất lợi, địa hình hiểm trở, hỏa lực pháo binh Trung Quốc áp đảo, … nên bộ đội ta phải gánh chịu thương vong cực kỳ nặng nề.

Chỉ trong một ngày, ta có 600 chiến sĩ hi sinh, hơn 1.200 chiến sĩ bị thương, Sư đoàn 356 gần như mất sức chiến đấu. Con số khoảng 2.000 thương vong trong vòng chưa đầy 24 giờ là một mất mát chưa từng có trong cuộc chiến bảo vệ biên giới phía Bắc.

Sự cấp thiết của đổi mới chiến thuật

Dù chịu tổn thất nặng nề trong trận đánh ngày 12/7/1984, nhưng vào thời điểm đó ta vẫn chưa kịp tìm ra một phương án tác chiến thật sự phù hợp để đối phó với cách đánh mới của Trung Quốc, đặc biệt là chiến thuật pháo binh bắn chế áp – bộ binh thọc sâu được phối hợp chặt chẽ trên địa hình núi đá hiểm trở của mặt trận Vị Xuyên. Hỏa lực pháo binh đối phương mạnh hơn ta nhiều lần, tạo ra mật độ bom đạn dày đặc chưa từng có, khiến các đơn vị chủ lực của ta gặp rất nhiều khó khăn khi tiếp cận trận địa, triển khai tiến công hoặc giữ vững các cao điểm phòng ngự.

Trong bối cảnh đó, các phương thức tác chiến truyền thống không còn phù hợp; việc vận động đội hình tiến công theo cách đánh quen thuộc dễ dẫn đến thương vong lớn. Thực tiễn chiến trường Vị Xuyên đòi hỏi phải thay đổi căn bản trong tư duy chỉ huy, từ cách tổ chức hỏa lực, bố trí lực lượng đến việc phối hợp hiệp đồng giữa các đơn vị bộ binh, công binh, trinh sát, thông tin, phòng ngự hầm hào... Việc cải tiến chiến thuật, nâng cao năng lực chỉ huy – điều hành, đồng thời ứng dụng hiệu quả các biện pháp ngụy trang, nghi binh, cơ động nhỏ, đánh gần, đánh ban đêm… trở thành yêu cầu cấp thiết, có ý nghĩa sống còn để bảo vệ từng tấc đất biên cương.

Những mất mát ấy không chỉ là nỗi đau riêng của một sư đoàn, của một vị Tướng đã trăn trở và day dứt suốt cả cuộc đời binh nghiệp, mà còn là nỗi đau chung của cả dân tộc. Đằng sau mỗi người lính ngã xuống là một gia đình mất đi người con, người anh, người chồng; là một khoảng trống không bao giờ có thể bù đắp trong trái tim của những người ở lại. Mỗi cao điểm, mỗi mỏm đá trên đất Vị Xuyên thấm máu đồng đội đều trở thành chứng tích nhắc nhớ chúng ta rằng hòa bình hôm nay không đến dễ dàng, càng không phải tự nhiên mà có.

Những nắm đất biên cương được giữ vững là bằng giá của tuổi trẻ, của những người lính mười tám đôi mươi chưa kịp trưởng thành trọn vẹn. Những người may mắn trở về vẫn mang theo những vết thương mà thời gian không thể xóa mờ – có khi là trên thân thể, có khi là trong tâm hồn. Và trong ký ức của những người chỉ huy như Tướng Hoàng Đan, mỗi con số thương vong không chỉ là thống kê quân sự, mà là những gương mặt, những người lính từng sát cánh bên mình rồi mãi mãi nằm lại giữa núi rừng đá lạnh.

Bởi vậy, những mất mát của Vị Xuyên không chỉ thuộc về quá khứ. Chúng là lời nhắc nhở sống động rằng trách nhiệm gìn giữ hòa bình hôm nay thuộc về tất cả chúng ta. Mỗi thế hệ được sinh ra trong yên bình phải biết trân trọng và hiểu rằng để có ngày hôm nay, đã có biết bao người sẵn sàng đánh đổi cả cuộc đời mình. Hòa bình vì thế không chỉ là khát vọng, mà còn là di sản thiêng liêng được trao lại từ máu xương của những người đi trước.

Đó chính là ý nghĩa sâu xa nhất mà trận chiến Vị Xuyên để lại: nhắc nhở chúng ta sống xứng đáng với sự hy sinh ấy, đoàn kết để bảo vệ Tổ quốc, và giữ lấy hòa bình như giữ một báu vật không thể để mất thêm một lần nào nữa.