Ngày người học trò nằm xuống
Ngày người học trò nằm xuống
Ngày người học trò nằm xuống
Sài Gòn, ngày 9 tháng 1 năm 1950.
Buổi sáng hôm ấy bắt đầu như bao ngày khác.
Những con đường vẫn đông người qua lại. Những lớp học vẫn còn đó. Những người học trò vẫn mang theo sách vở và những ước mơ rất trẻ.
Nhưng rồi hàng nghìn học sinh, sinh viên xuống đường.
Họ yêu cầu chính quyền thuộc địa trả tự do cho những học sinh, sinh viên bị bắt và đòi quyền được học tập, được sống trong một đất nước độc lập.
Giữa dòng người ấy có Trần Văn Ơn, một học sinh Trường Pétrus Ký.
Anh mới hai mươi mốt tuổi.
Tuổi của những buổi tan học, những trang sách còn dang dở, những dự định chưa kịp thực hiện.
Nhưng ngày hôm ấy, anh không đứng ngoài cuộc.
Đoàn biểu tình tiến về phía trước.
Rồi tiếng súng vang lên.
Đám đông hỗn loạn.
Những người trẻ chạy đi tìm chỗ trú. Có người ngã xuống.
Trần Văn Ơn cũng bị trúng đạn.
Anh ngã giữa đường.
Một người học trò mang theo sách vở đã nằm xuống giữa Sài Gòn trong một ngày mà không ai nghĩ mình sẽ phải chứng kiến một sự hy sinh như vậy.
Anh không cầm súng.
Không mặc quân phục.
Không bước ra từ một chiến hào.
Anh chỉ là một người học trò.
Nhưng chính vì thế, cái chết của Trần Văn Ơn đã gây chấn động mạnh trong giới học sinh, sinh viên và nhân dân Sài Gòn – Chợ Lớn.
Đám tang anh trở thành một cuộc biểu dương lớn của phong trào yêu nước.
Hàng vạn người xuống đường đưa tiễn.
Những vòng hoa phủ kín con đường.
Những người trẻ đứng cạnh nhau, lặng im trước linh cữu của một người bạn cùng thế hệ.
Ngày hôm ấy, Sài Gòn không chỉ tiễn một người học trò.
Sài Gòn tiễn một tuổi trẻ đã nằm xuống.
Nhưng từ sự hy sinh ấy, một phong trào lại được thắp lên.
Nhiều năm sau, tên Trần Văn Ơn vẫn được nhắc đến trong lịch sử phong trào học sinh, sinh viên Việt Nam.
Có những người bước vào lịch sử bằng một trận đánh lớn.
Có người bằng một chiến công vang dội.
Còn Trần Văn Ơn bước vào lịch sử bằng một chiếc áo học sinh và một ngày xuống đường.
Anh chưa kịp sống hết tuổi hai mươi mốt.
Nhưng chính tuổi trẻ chưa kịp ấy đã trở thành một lời nhắc nhở:
Có những mùa hoa chỉ nở một lần.
Và có những người trẻ, dù nằm xuống rất sớm, vẫn để lại cho những thế hệ sau một mùa hoa không bao giờ tàn.


