Ngày rời đơn vị – rừng im tiếng súng
Năm 1987, khi nhiệm vụ quốc tế dần hoàn thành, bác Lê Sỹ Thảo được lệnh xuất ngũ, trở về quê nhà. Ngày rời đơn vị diễn ra lặng lẽ giữa rừng biên giới, không cờ hoa, không tiếng nhạc. Chỉ có những cái bắt tay chặt và những ánh nhìn khó nói thành lời. Đó là ngày chiến tranh lùi lại phía sau, nhưng ký ức người lính thì ở lại mãi.
Buổi sáng hôm ấy, rừng Battambang yên đến lạ. Không mưa, không gió, chỉ có tiếng chim rừng vọng xa. Bác Lê Sỹ Thảo xếp lại ba lô, những vật dụng đơn sơ: bộ quần áo bạc màu, chiếc võng dù, cuốn sổ nhỏ ghi tên đồng đội.
“Lúc chuẩn bị rời đơn vị, tôi thấy trong lòng trống lắm,” bác kể, giọng chậm lại, “đi thì mừng, mà ở lại thì thương.”
Đơn vị không làm lễ lớn. Chỉ có chính trị viên bắt tay từng người, dặn dò vài câu ngắn gọn. Đồng đội đứng thành vòng nhỏ, ai cũng cố cười, nhưng mắt đỏ hoe.
“Có thằng ôm tôi, nói: ‘Về nhớ viết thư sang’,” bác nhớ lại, “nói xong quay đi luôn.”
Người viết hình dung khoảnh khắc ấy: giữa rừng biên giới, những người lính đã cùng nhau ăn chung bát cơm, ngủ chung hầm, sống chết có nhau, giờ chia tay trong lặng lẽ. Không tiếng súng tiễn đưa, chỉ có tiếng bước chân xa dần trên con đường mòn đỏ đất.
Trước khi đi, bác Thảo quay lại nhìn chốt gác lần cuối. Nơi ấy đã giữ bác suốt hai năm tuổi trung niên – hai năm không hào nhoáng, nhưng đầy trách nhiệm.
“Tôi chỉ mong rừng yên, biên giới yên,” bác nói, “thế là đủ.”
Ngày về quê, bác đặt ba lô xuống nền nhà đất ở thôn Hạ Vũ 1, nhìn lại đôi dép cao su đã mòn gót. Chiến tranh đã ở phía sau, nhưng trong bác vẫn còn nguyên hình ảnh rừng Battambang, đồng đội và những đêm im lặng nghe rừng thở.
“Đi qua chiến tranh rồi,” bác Thảo nói, “mới hiểu hòa bình quý đến mức nào.”
