Ngô Quyền trước quân Nam Hán

Gần chiếc đèn dầu sắp cạn, vị chủ tướng ngồi trầm tư, mắt đăm đăm nhìn về phía trước. Trên bàn, cuốn binh thư đang đọc dở nằm im lìm. Ánh sáng yếu ớt chiếu lên khuôn mặt suy tư, đôi mày nhíu lại, chòm râu đen và đôi mắt sáng rực như hai vì sao. Đó chính là Quốc công Tiết chế Trần Hưng Đạo. Làm sao? Làm sao? Câu hỏi này cứ xoáy trong đầu vị chủ tướng. Chỉ còn một ngày nữa, vào rạng sáng, đoàn thuyền chiến của Ô Mã Nhi sẽ xuôi dòng Bạch Đằng để rút về nước. Đây là thời cơ thuận lợi để quân ta phản công, giải phóng đất nước. Thời gian đã gấp rút, nhưng ông vẫn chưa nghĩ ra cách đánh thích hợp để đảm bảo chiến thắng cho quân ta. Đánh địch đã khó, nhưng chiến thắng còn khó khăn hơn nhiều lần!

Trần Hưng Đạo bỗng nhớ lại bài học lịch sử xa xưa - năm 938, Ngô Quyền đã đánh bại quân Nam Hán… Đúng rồi, chỉ có cách đánh của Ngô Quyền mới là thượng sách. Lòng ông bừng lên nhiệt huyết, cảm ơn vị dũng tướng họ Ngô đã cho ông một ý tưởng. Đúng lúc đó, gà gáy báo trời đã sáng hẳn.

Trần Hưng Đạo lệnh cho toàn quân vào rừng đẵn gỗ làm cọc. Dân chúng cũng hăng hái tham gia. Họ đẵn những cây gỗ chắc khỏe như lim, táu. Tiếng cây gỗ đổ ầm ầm vang khắp nơi. Người ta dùng dao, rìu chuốt nhọn đầu những thanh gỗ thành những cọc nhọn cao quá đầu người, có cái cao đến hai trượng sáu, to đến mức một vòng ôm mới đủ. Đầu cọc được bọc sắt, mỗi chiếc cọc trở thành một vũ khí cực kỳ lợi hại.

Trần Hưng Đạo hài lòng nhìn cảnh làm việc. Ông vui mừng khi thấy những chiếc cọc nhọn và tin tưởng vào chiến thắng sắp tới. Khi cọc đã đủ, ông cho đóng cọc xuống khúc sông gần ngã ba sông Chanh, nơi có địa thế thuận lợi với thuỷ triều lên xuống nhanh và mạnh.

Ở đây, những người lặn giỏi như Yết Kiêu lại có dịp thể hiện tài năng. Trên mặt nước, những thanh niên khỏe mạnh đưa cọc xuống, cắm sâu vào lòng sông. Dưới nước, những thợ lặn đỡ cọc, chỉnh sửa hướng và độ vững chắc trước khi nổi lên. Cảnh làm việc ồn ào, náo nhiệt. Trên bờ, Trần Hưng Đạo quan sát trận địa cọc đang dần hình thành. Lúc này thuỷ triều đang rút, những cọc nhọn hoắt nhô lên trông thật nguy hiểm. Các cọc đứng vững như bàn chông, không hề suy chuyển khi bị sóng to đập vào. Ông mỉm cười hài lòng và chuẩn bị ở hai bên bờ. Các toán quân khỏe mạnh, nhanh nhẹn được chọn ra. Những bùi nhùi, đá lửa, rơm rạ, dầu cùng những thứ dễ cháy được bà con giấu vào các luồng lạch hoặc hai bên bờ gần đó để phóng hỏa khi cần thiết. Mọi người làm việc khẩn trương nhưng vẫn chu đáo. Họ chuẩn bị những chiếc thuyền nhỏ, nhẹ, bằng gỗ cho cuộc tấn công.

Trên bờ, các quân sĩ cũng không ngồi yên. Họ rèn đúc khí giới, mài dao, gươm, cung tên. Một nhóm đấu vật, nhóm khác đấu gươm. Tinh thần hăng hái không kể xiết. Đến chiều tối, mọi việc đã hoàn tất. Các quân sĩ vẫn chưa ngủ, họ ngồi lại nghe một người đọc bài hịch của Hưng Đạo Vương: “Ta thường quên ăn, nửa đêm vỗ gối, ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa, chỉ căm tức chưa xả thịt lột da, nuốt gan uống máu quân thù. Dẫu cho trăm thân này phơi ngoài nội cỏ, nghìn xác này gói trong da ngựa, ta cũng vui lòng…”. Lời hịch vang lên khiến lòng người rạo rực, bừng bừng trong máu, trong tim. Doanh trại lại ồn ào tiếng múa gươm, múa kiếm. Cảnh như một cuộc chiến đấu đang diễn ra.

Trống điểm canh hai, trời tờ mờ sáng, đoàn thuyền chiến dài dằng dặc xuất hiện gần cửa sông Bạch Đằng, làm chật cả khúc sông. Những cánh buồm làm nước có màu tối. Chiêng trống ầm ầm như sấm sét. Hai bên bờ không có bóng người. Lúc này thuỷ triều đang dâng cao, chỉ thấy màu nước trắng xoá, bụi lau lách ven bờ. Thỉnh thoảng vọng lại vài tiếng chim thưa thớt. Trên thuyền, Ô Mã Nhi nằm ung dung trên đệm gấm, vui vẻ nói với các tướng: “Quân Trần thấy ta là sợ mất mật, còn sức đâu mà đánh!”. Y càng yên tâm hơn vì sắp ra đến biển, quân ở đâu ra cũng khó cản được đoàn thuyền đông đúc! Thuyền chậm lại dần.

Đột nhiên, tiếng trống, tiếng chiêng dậy lên náo nức, vọng khắp mặt sông. Từng đàn chim bay loạn xạ từ bụi cây. Ô Mã Nhi giật mình chạy ra ngoài nhìn. Tiếng trống vẫn rộn rã. Quân Nguyên ngơ ngác, bỗng thấy trước mặt xuất hiện một đoàn thuyền nhẹ. Trên thuyền dẫn đầu là tướng quân Nguyễn Khoái, tay cầm một thanh đao, thét lớn: “Ô Mã Nhi, ta đã chờ mày ở đây lâu rồi, mày chạy đâu cho thoát”. Nguyễn Khoái đứng hiên ngang, thân thể cao lớn, vững như tượng đồng, cùng quân sĩ tấn công thuyền giặc. Tiếng trống vang vang. Những mũi tên bay tới tấp vào quân giặc. Ô Mã Nhi giơ khiên lên đỡ, cùng tướng Phàn Tiếp xông ra. Nhưng sau một lúc chiến đấu, Nguyễn Khoái thét lớn với quân sĩ: “Anh em, sức giặc còn mạnh, người còn đông, chưa thể hạ được, chúng ta rút lui!”. Quân sĩ đáp dạ ran. Đoàn thuyền nhỏ chèo nhanh trở lại.