Ngô Quyền và trận cọc gỗ mở đầu thời kỳ độc lập

Mùa đông năm 938, bầu trời cửa sông Bạch Đằng phủ đầy mây xám. Trong khi quân Nam Hán chuẩn bị kéo vào bằng đường thủy, Ngô Quyền đã đứng nhiều ngày bên bờ sông quan sát từng con nước lên xuống. Ông hiểu rằng muốn đánh thắng đội quân hùng mạnh ấy thì phải biến chính dòng sông thành đồng minh của mình.

Ngô Quyền vốn là con rể của Dương Đình Nghệ – vị Tiết độ sứ cai quản vùng đất Tĩnh Hải. Sau khi Dương Đình Nghệ bị Kiều Công Tiễn sát hại, Ngô Quyền đem quân tiêu diệt kẻ phản bội. Kiều Công Tiễn cầu cứu nhà Nam Hán, tạo cớ để vua Nam Hán đưa quân sang xâm lược.

Thay vì đối đầu trực diện, Ngô Quyền nghĩ đến một kế sách táo bạo. Ông cho quân chặt hàng nghìn cây gỗ lớn, vót nhọn đầu rồi cắm sâu xuống lòng sông Bạch Đằng. Những chiếc cọc được bố trí thành nhiều lớp ở nơi nước triều che khuất.

Khi đoàn thuyền Nam Hán tiến vào cửa sông, quân Đại Việt chủ động đánh rồi giả vờ rút lui. Đối phương tưởng rằng quân ta yếu thế nên hăng hái truy kích. Đến lúc thủy triều rút, toàn bộ bãi cọc hiện lên như một bức tường sắt dưới mặt nước.

Những chiến thuyền lớn lần lượt mắc cạn. Có chiếc bị xuyên thủng đáy, có chiếc va chạm rồi lật úp giữa dòng. Ngay lúc ấy, quân của Ngô Quyền từ nhiều hướng đồng loạt phản công. Tiếng hò reo hòa cùng tiếng sóng khiến trận địa trở nên hỗn loạn. Hoằng Tháo – con vua Nam Hán – tử trận, quân xâm lược tan vỡ.

Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 có ý nghĩa đặc biệt. Sau hơn một nghìn năm Bắc thuộc, Đại Việt bước vào thời kỳ độc lập lâu dài. Ngô Quyền lên ngôi vua và chọn Cổ Loa làm kinh đô, mở đầu cho một kỷ nguyên mới của dân tộc.

Ngày nay, khi nhắc đến Bạch Đằng, người ta thường nhớ đến những hàng cọc gỗ dưới lòng sông. Nhưng phía sau chúng là tầm nhìn của một vị tướng biết tận dụng thiên nhiên, hiểu tâm lý đối phương và dám đặt cược vào một kế hoạch chưa từng có tiền lệ.