Ngô Quyền - Vị vua khai sinh nền độc lập tự chủ lâu dài với chiến thắng Bạch Đằng lừng lẫy năm 938
Danh tướng kiệt xuất, vị vua khai sáng triều Ngô, người dùng chiến kế cắm cọc nhọn trên sông Bạch Đằng tiêu diệt hoàn toàn quân Nam Hán, chấm dứt hơn một nghìn năm Bắc thuộc.
Ngô Quyền sinh ra tại làng Đường Lâm, thuộc dòng dõi hào trưởng giàu truyền thống và có uy tín lớn tại vùng đất á châu Châu (nay là Ba Vì, Hà Nội). Từ nhỏ, ông đã nổi tiếng là người thông minh, có chí lớn, tinh thông võ nghệ và sớm bộc lộ tài năng quân sự xuất sắc. Nhờ uy tín và thực lực mạnh mẽ, ông được Dương Đình Nghệ – người nắm quyền tự chủ ở Tĩnh Hải quân lúc bấy giờ – gả con gái và trao cho chức cai quản vùng Ái Châu (Thanh Hóa), trở thành một lực lượng quân sự hùng mạnh lúc bấy giờ.
Năm 937, tên phản tặc Kiều Công Tiễn phản quốc, giết hại Dương Đình Nghệ để đoạt quyền rồi hèn mát cắt đất cầu cứu nhà Nam Hán. Lấy danh nghĩa sang "trừng trị kẻ phản bội", vua Nam Hán sai con trai là Hoằng Thao đem một đạo thủy quân lớn kéo sang xâm lược nước ta. Nhận định rõ tình thế, Ngô Quyền lập tức đem quân ra Bắc, tiêu diệt gọn Kiều Công Tiễn trước khi quân địch kịp ứng cứu, đồng thời nhanh chóng vạch ra thiên tài chiến lược đón đánh đại quân địch tại cửa sông Bạch Đằng. Ông cho đẽo hàng vạn cây gỗ lim đầu bịt sắt nhọn, cắm ngầm xuống lòng sông ở những khúc hiểm yếu khi thủy triều xuống. Chờ cho thủy triều lên, thuyền chiến to lớn của giặc vượt qua bãi cọc rồi theo nước triều rút mà ào ạt phản công, Ngô Quyền tung quân mai phục từ hai bên bờ đánh úp quyết liệt. Hàng trăm chiến thuyền địch đâm phải cọc nhọn vỡ nát, chủ tướng Hoằng Thao tử trận giữa dòng. Chiến thắng Bạch Đằng năm 938 vĩ đại đã đè bẹp hoàn toàn mộng xâm lược của phương Bắc, chấm dứt hơn một nghìn năm bắc thuộc tăm tối, mở ra kỷ nguyên độc lập, tự chủ lâu dài cho dân tộc Việt Nam. Năm 939, Ngô Quyền chính thức xưng vương, định đô tại Cổ Loa, đặt nền móng vững chắc cho quốc gia Đại Việt độc lập.
