NGÔ THỊ TUYỂN – ĐÔI VAI GÁNH VÁC CẢ MỘT KHÚC TRÁNG CA HÀM RỒNG

*LỜI NÓI ĐẦU

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những câu chuyện được viết nên trong thời hoa lửa vẫn còn nguyên sức lay động đối với mỗi thế hệ người Việt Nam hôm nay. Là một sinh viên đại học, được học tập trong hòa bình, em đến với lịch sử không chỉ bằng tri thức sách vở mà còn bằng nhu cầu lắng nghe, thấu hiểu và đối thoại với quá khứ. Cuộc thi “Câu chuyện thời hoa lửa” chính là cơ hội để em nhìn lại những con người đã làm nên lịch sử bằng cả cuộc đời và sự hy sinh thầm lặng của mình.

Bài viết này xoay quanh nữ anh hùng Ngô Thị Tuyển – người nữ dân quân với vóc dáng nhỏ bé đã gánh vác sức nặng gấp đôi cơ thể mình để tiếp đạn cho trận địa phòng không Hàm Rồng lịch sử. Câu chuyện của bà như một minh chứng sống động cho sức mạnh phi thường của người phụ nữ Việt Nam. Qua đó, em mong muốn khắc họa một vẻ đẹp kiêu hùng rực sáng giữa đạn bom, đồng thời gửi gắm niềm tự hào bất diệt về thế hệ cha anh đã lấy máu thịt mình để chở che cho từng nhịp cầu, từng khúc sông quê hương.

I. Từ làng quê Nam Ngạn đến hình hài một nhân cách

Sự vĩ đại của lịch sử đôi khi không bắt nguồn từ những người mang hình hài khổng lồ, mà lại nảy nở từ những con người vô cùng bé nhỏ. Ngô Thị Tuyển sinh ra và lớn lên tại làng Nam Ngạn, bên dòng sông Mã hiền hòa của mảnh đất xứ Thanh. Khác với những hình dung về một chiến binh vạm vỡ, cô gái Nam Ngạn thuở ấy mang vóc dáng vô cùng mảnh mai, chỉ cao hơn 1,4 mét và nặng vỏn vẹn 42 kilôgam.

Sinh ra trong gia đình nghèo khó, làm nghề chài lưới và bốc vác, cuộc sống mưu sinh vất vả ven sông Mã đã nhào nặn nên một Ngô Thị Tuyển rắn rỏi, chịu thương chịu khó. Những chai sần trên đôi tay, những giọt mồ hôi ướt đẫm lưng áo từ thuở thiếu thời đã tôi luyện sức chịu đựng của cô. Chính sự khắc nghiệt của cuộc sống đời thường ấy lại là bệ phóng cho một ý chí can trường, một nghị lực thép tiềm ẩn bên trong vóc dáng nhỏ bé, để rồi sau này bùng nổ thành một kỳ tích phi thường.

II. Khi non sông cất tiếng gọi: Nữ dân quân bên dòng sông Mã

Năm 1965, đế quốc Mỹ dồn lực đánh phá miền Bắc. Cầu Hàm Rồng – yết hầu giao thông huyết mạch nối liền hai miền Nam Bắc – trở thành mục tiêu triệt hạ số một của không quân địch. Bom đạn trút xuống xóm làng, máu người dân Nam Ngạn nhuộm đỏ khúc sông quê. Trước sự tàn phá bạo ngược ấy, tiếng gọi của non sông đã thôi thúc hàng vạn thanh niên đứng lên.

Cô gái tuổi 19 Ngô Thị Tuyển không ngần ngại đăng ký tham gia đội dân quân tự vệ phường Nam Ngạn. Công việc của dân quân lúc bấy giờ vô cùng hiểm nguy: túc trực quanh trận địa pháo, cứu thương, tải đạn, đắp công sự dưới làn hỏa lực địch. Ngô Thị Tuyển xông xáo trong mọi nhiệm vụ, không màng đến cái chết cận kề. Tình yêu nước của cô hòa quyện làm một với tình yêu xóm làng, quyết tâm giữ vững nhịp cầu cho những đoàn xe lăn bánh ra tiền tuyến.

III. Những năm tháng lửa thử vàng: Chảo lửa Hàm Rồng

Ngày 3 và 4 tháng 4 năm 1965 đi vào lịch sử như những ngày rực lửa nhất của trận chiến Hàm Rồng. Bầu trời Thanh Hóa đặc quánh tiếng gầm rít của hàng trăm tốp máy bay F105 Mỹ. Chúng lao xuống trút hàng tấn bom mìn, rocket nhằm san phẳng trận địa phòng không của ta. Dưới mặt đất, quân và dân Thanh Hóa kiên cường nhả đạn đánh trả, tạo lưới lửa đan chéo trên không trung.

Trận chiến kéo dài ác liệt khiến các khẩu đội pháo dần cạn kiệt đạn dược. Tuyến đường tiếp tế bị cày nát, hỏa lực địch phong tỏa quá rát khiến xe bò, xe ba gác không thể tiếp cận mâm pháo. Những chiến sĩ pháo binh mồ hôi đầm đìa, khát khao từng viên đạn pháo để trừng trị máy bay địch. Giữa lúc sinh tử ấy, dân quân Ngô Thị Tuyển hiểu rằng mỗi giây chậm trễ là trận địa có thể bị hủy diệt.

IV. Khoảnh khắc bất tử: Đôi vai gánh 98kg băng qua lửa đạn

Hình ảnh Ngô Thị Tuyển trong buổi chiều lịch sử ngày 4/4/1965 đã trở thành một huyền thoại. Khi những hòm đạn pháo 85 ly nặng nề kẹt lại bên bờ đê, những người đàn ông khỏe mạnh nhất cũng phải chật vật mới vác nổi một hòm nặng 49kg. Nhưng cô gái vóc dáng bé hạt tiêu ấy đã bất chấp mọi giới hạn vật lý. Trái tim rực lửa căm thù đã biến thành sức mạnh thể chất phi thường.

Cô nhờ người đặt cùng lúc hai hòm đạn đè lên vai mình, tổng trọng lượng lên tới 98kg – nặng gấp hơn 2 lần cơ thể cô. Oằn lưng dưới sức nặng tưởng chừng nghiền nát xương cốt, Ngô Thị Tuyển cắn răng, đôi chân bám chặt vào đất đá lổn nhổn, lao băng băng qua màn khói bom khét lẹt để đưa đạn vào tận mâm pháo. Phút giây ấy, vóc dáng nhỏ bé của cô đã hóa thành một bức tượng đồng kiêu hãnh, đạp lên sự tàn phá của sắt thép quân thù.

V. Ánh nhìn của người ở lại: Sự sững sờ và sức mạnh diệu kỳ

Khi thấy Ngô Thị Tuyển mang 2 hòm đạn đến tận nơi, các chiến sĩ pháo binh sững sờ không dám tin vào mắt mình. Sự xuất hiện của cô giữa mâm pháo ngùn ngụt khói bom chẳng khác nào một phép màu. Hình ảnh người con gái bé nhỏ mồ hôi đầm đìa, vai tứa máu rớm ra ngoài tấm áo lấm bùn đất đã gây chấn động mạnh mẽ tâm can những người lính phòng không đang chiến đấu.

Sự ngỡ ngàng nhanh chóng biến thành nguồn sức mạnh tinh thần cuồn cuộn. Từng viên đạn được nạp vào nòng pháo mang theo cả hơi ấm và giọt máu của cô gái Nam Ngạn. Pháo ta gầm lên thị uy, trút bão lửa lên bầu trời, bắn rơi nhiều máy bay Mỹ. Hành động của Ngô Thị Tuyển đã thổi bùng lên ý chí "quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh", minh chứng rằng không một thứ bom đạn nào uy hiếp được lòng dân.

VI. Từ cô dân quân đến biểu tượng của sức mạnh phụ nữ Việt Nam

Kỳ tích vác đạn 98kg của Ngô Thị Tuyển không chỉ là đỉnh cao của lòng dũng cảm, mà còn là sự kết tinh của tinh thần "Giặc đến nhà đàn bà cũng đánh". Nó dập tắt mọi định kiến về sự yếu đuối của nữ giới, đưa bà vươn lên thành biểu tượng chói lọi của chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Hành động ấy là minh chứng hùng hồn cho chân lý: Sức mạnh vĩ đại nhất của con người không đo bằng thể hình, mà đo bằng ý chí.

Với chiến công xuất sắc ấy, ngày 1/1/1967, cô dân quân Ngô Thị Tuyển đã vinh dự được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân khi mới 21 tuổi. Bà trở thành niềm tự hào không chỉ của quê hương Thanh Hóa, mà của cả dân tộc Việt Nam, là tấm gương sáng chói cho lớp lớp thế hệ phụ nữ noi theo.

VII. Dư âm lịch sử: Cây cầu đứng vững, khúc tráng ca còn mãi

Trận chiến Hàm Rồng khép lại với thất bại thảm hại của không quân Mỹ. Cây cầu thép vẫn hiên ngang vắt ngang dòng sông Mã, trở thành biểu tượng bất diệt của lòng kiên trung. Trong chiến thắng lẫy lừng ấy, hình ảnh oai hùng của Ngô Thị Tuyển đã đi vào lịch sử, trở thành nguồn cảm hứng vô tận cho nhiều tác phẩm nhiếp ảnh, thi ca, hội họa sống mãi với thời gian.

Mỗi khi nhắc về Hàm Rồng, người ta không chỉ nhớ về xác máy bay giặc rơi lã chã, mà còn nhớ ngay đến bóng hình người nữ dân quân nhỏ nhắn, vai trĩu nặng đạn pháo nhưng bước chân vẫn vững vàng tiến về phía trước. Đó là dư âm lịch sử trầm hùng, một khúc tráng ca được viết bằng mồ hôi và máu của những con người bình dị nhất.

VIII. Đôi vai nhỏ nâng đỡ cả giang sơn

Có một điều kỳ diệu trong chiến tranh Việt Nam, đó là những con người vô danh, bằng những việc làm phi thường nhất, đã góp phần thay đổi cục diện lịch sử. Đôi vai gánh 98kg đạn của Ngô Thị Tuyển không đơn thuần là sức vác vật lý, mà đó là đôi vai đang gánh vác cả vận mệnh đất nước, gánh vác sự sống còn của nhịp cầu nối mạch máu giao thông Nam Bắc.

Là một người trẻ lớn lên trong hòa bình, câu chuyện của Anh hùng Ngô Thị Tuyển khiến em tự nhìn nhận lại giới hạn của bản thân. Chúng ta thường hay lùi bước trước những khó khăn tưởng chừng quá sức, nhưng lịch sử đã chứng minh rằng, khi có một mục đích cao cả và tình yêu đủ lớn, con người có thể phá vỡ mọi rào cản. Thế hệ thanh niên hôm nay không phải vác đạn pháo dưới mưa bom, nhưng chúng ta cần mượn đôi vai kiên cường ấy để gánh vác trách nhiệm học tập, sáng tạo, xây dựng đất nước đàng hoàng hơn, to đẹp hơn, xứng đáng với giang sơn mà lớp người đi trước đã phải dùng máu xương để gìn giữ.

*NGUỒN TÀI LIỆU:

• Bách khoa toàn thư mở Wikipedia: Ngô Thị Tuyển.