Ngọn Đèn Cuối Hầm
Một câu chuyện về những người lính đào hầm trong lòng đất, nơi ánh sáng nhỏ bé của một ngọn đèn trở thành biểu tượng của sự sống, hy vọng và sự hy sinh thầm lặng.
“Ở dưới lòng đất,” ông Nguyễn Hữu Khang kể, “bóng tối không chỉ ở xung quanh… mà còn ở trong lòng mỗi người.”
Năm 1969, ông thuộc đơn vị công binh chuyên đào hầm trú ẩn và đường ngầm vận chuyển. Công việc diễn ra âm thầm, trong điều kiện thiếu ánh sáng, thiếu không khí và luôn đối mặt với nguy cơ sập hầm.
Trong tổ của ông có một người lính tên Trần Văn Định, người được giao nhiệm vụ giữ đèn. Đó là một chiếc đèn dầu nhỏ, ánh sáng yếu ớt nhưng lại là nguồn sáng duy nhất trong lòng hầm sâu.
“Định luôn đi sau cùng,” ông Khang nhớ lại. “Cậu ấy nói: ‘Để em giữ ánh sáng cho mọi người.’”
Một ngày, khi họ đang đào sâu vào lòng đất, mặt đất phía trên bất ngờ rung chuyển—bom rơi gần đó. Đất đá bắt đầu rơi xuống, không khí trở nên ngột ngạt.
“Mọi người hoảng loạn,” ông kể. “Chỉ cần mất phương hướng trong bóng tối… là không còn đường ra.”
Trong khoảnh khắc đó, ánh đèn của Định vẫn sáng.
Cậu đứng ở phía sau, giơ cao chiếc đèn, hướng về phía lối ra, liên tục gọi:
“Đi theo ánh sáng! Nhanh lên!”
Từng người một lần theo ánh đèn để thoát ra ngoài. Khói bụi dày đặc, lối hầm hẹp dần, nhưng ánh sáng ấy không tắt.
Khi người cuối cùng ra được bên ngoài, một tiếng sập lớn vang lên.
Cửa hầm bị chôn vùi.
“Chúng tôi quay lại… nhưng đã quá muộn,” ông Khang nói, giọng trầm xuống.
Định vẫn ở bên trong.
Chiếc đèn—ngọn đèn cuối cùng trong hầm—đã dẫn tất cả mọi người ra ngoài, nhưng người giữ nó thì không.
Sau chiến tranh, khi khu vực được đào lại, họ tìm thấy chiếc đèn đã tắt, nằm cạnh nơi hầm sập.
Ông Khang mang chiếc đèn về, giữ gìn như một kỷ vật.
“Tôi không thắp lại nó,” ông nói. “Vì với tôi, nó chưa bao giờ tắt.”
Ông nhìn xa xăm, kết lại:
“Trong thời Hoa Lửa, có những ánh sáng rất nhỏ… nhưng đủ để dẫn đường cho cả một đời người.”
