Ngọn Đèn Dầu Không Tắt Trên Vách Núi Bà Đen

Núi Bà Đen – nóc nhà của Nam Bộ, không chỉ là danh thắng tâm linh mà từng là một chiến trường khắc nghiệt, nơi diễn ra những cuộc giằng co ác liệt giành giật từng hang đá, đỉnh cao giữa ta và địch. Dưới chân ngọn núi thiêng ấy, có một ngọn đèn dầu chưa bao giờ tắt suốt những năm dài gian khổ, ngọn đèn của lòng dân – ngọn đèn của bà Năm Nghĩa.

Nhà bà Năm Nghĩa nằm hiu quạnh ở lưng chừng sườn núi, phía trên là đồn bốt giặc kiểm soát, phía dưới là vùng đệm. Căn nhà này chính là "mắt thần" của lực lượng du kích núi Bà. Hằng ngày, bà Năm giả vờ đi hái củi, hái thuốc nam trên núi để quan sát di biến động của địch, đêm về bà lại thắp lên một ngọn đèn dầu nhỏ đặt sát vách ván hướng về phía hang đá của bộ đội.

Ngọn đèn dầu tưởng chừng như bình thường ấy lại là một thứ ngôn ngữ không lời mật thiết. Đèn thắp một ngọn bình thường là an toàn, bộ đội có thể xuống lấy lương thực. Đèn tắt đột ngột hoặc để hai ngọn là có biến, địch đang đi càn, tuyệt đối không được rời hang. Có những đêm mưa bão gầm rú, gió lùa qua khe vách muốn thổi bay mái nhà, bà Năm vẫn thức trắng đêm, lấy thân mình che chắn cho ngọn đèn dầu không bị tắt. bà bảo: "Một giây đèn tắt là tính mạng của mười mấy đứa con dưới hang nguy hiểm, má không dám chợp mắt".

Năm 1972, địch nghi ngờ căn nhà của bà là cơ sở cách mạng nên đã phóng hỏa đốt rụi. Đứng nhìn căn nhà cháy thành tro, bà Năm không khóc. Ngay đêm hôm sau, bà dựng tạm một túp lều bằng tàu lá chuối ngay trên nền đất cũ, và giữa màn đêm đen kịt của núi Bà, ngọn đèn dầu quen thuộc ấy lại thắp sáng lên. Ngọn đèn dầu của bà Năm Nghĩa chính là biểu tượng cho ngọn lửa lòng dân Tây Ninh – một thứ ánh sáng mà không một thứ bom đạn nào của kẻ thù có thể dập tắt được.