Ngọn đèn đứng gác trên đỉnh Đèo Ngang
Câu chuyện kể về lòng dũng cảm vô bờ bến của nữ tiểu đội trưởng thanh niên xung phong Nguyễn Thị Kim Huế. Bà đã dùng chính thân mình làm "cọc tiêu sống", đứng giữa làn bom đạn trên đỉnh Đèo Ngang để hướng dẫn cho những đoàn xe chở hàng vào Nam cập bến an toàn.
Những năm 1965 – 1968, Đèo Ngang (nằm giữa Hà Tĩnh và Quảng Bình) là một trong những "tọa độ lửa" bị không quân Mỹ đánh phá ác liệt ngày đêm nhằm cắt đứt tuyến đường chi viện cho chiến trường miền Nam. Tiểu đội 6 do cô gái trẻ Nguyễn Thị Kim Huế làm tiểu đội trưởng được giao nhiệm vụ bám trụ tại đây để san lấp hố bom, bảo đảm thông đường.
Vào một đêm trời tối đen như mực, máy bay Mỹ liên tục thả bom trúng tim đường đèo, khói bụi mịt mù, đất đá sạt lở nghiêm trọng. Đúng lúc đó, một đoàn xe vận tải quân sự hạng nặng chở vũ khí, lương thực tiến vào đèo. Do đèn xe phải sơn tối màu để tránh địch phát hiện, cộng với địa hình đèo dốc hiểm trở bị bom cày xới, đoàn xe có nguy cơ lao xuống vực sâu hoặc lọt vào trận địa bom nổ chậm.Không một chút do dự, Kim Huế đã nảy ra một sáng kiến táo bạo. Chị mặc chiếc áo màu trắng (loại áo lót bên trong của lực lượng thanh niên xung phong), chạy lên phía trước đoàn xe. Giữa không gian sặc sụa mùi thuốc súng và đất đá còn sạt lở, dáng người nhỏ nhắn với chiếc áo trắng của chị hiện lên như một vệt sáng dẫn đường.Chị đứng sát mép vực hiểm trở, hai tay vẫy liên tục làm tín hiệu. Xe hướng sang trái, chị dịch sang trái; xe cần tránh hố bom bên phải, chị đứng nghiêng sang phải. Tiếng gầm rú của máy bay địch trên đầu và tiếng nổ của bom bi xung quanh không làm chị chùn bước. Chị tự nhủ: "Thà mình hy sinh chứ quyết không để xe đổ, không để hàng hóa cho miền Nam bị hủy hoại".Nhìn thấy "cọc tiêu sống" áo trắng kiên cường giữa tim đường dốc, các tài xế xe tải quân sự vừa cảm phục, vừa vững tay lái vượt qua từng mét đường hiểm trở. Đêm đó, toàn bộ đoàn xe chở hàng chi viện đã vượt Đèo Ngang an toàn mà không một chiếc nào bị tổn thất.Hình ảnh cô gái thanh niên xung phong Nguyễn Thị Kim Huế mặc áo trắng làm cọc tiêu sống đêm ấy đã trở thành biểu tượng bất tử cho tinh thần "xe chưa qua, nhà không tiếc; đường chưa thông, không tiếc máu xương" của thế hệ thời hoa lửa.


