NGỌN ĐÈN KHÔNG TẮT

Mùa mưa năm 1972, giữa đại ngàn Trường Sơn, nơi những cánh rừng già ngày đêm oằn mình dưới bom đạn, có một trạm giao liên nhỏ nằm nép mình bên sườn núi. Trạm chỉ là vài căn lán lợp lá cọ, nhưng lại là điểm dừng chân của biết bao đoàn quân hành quân vào Nam. Người phụ trách trạm là chị Nguyễn Thị Hòa, mới ngoài hai mươi tuổi nhưng đã có gần ba năm bám tuyến. Ban ngày, chị cùng đồng đội gùi gạo, vận chuyển thuốc men, sửa lại những đoạn đường bị bom cày xới. Ban đêm, khi tiếng máy bay tạm lắng, chị lại nhóm một ngọn đèn dầu nhỏ đặt giữa lán để ghi chép số lượng đơn vị đi qua, chuẩn bị nước uống, cơm nắm và những chiếc võng cho bộ đội nghỉ chân. Ngọn đèn ấy nhỏ bé, ánh sáng chỉ đủ soi một góc lán, nhưng đối với những người lính hành quân xuyên rừng, đó giống như một vì sao dẫn đường. Mỗi khi nhìn thấy ánh đèn le lói giữa màn đêm, ai cũng biết mình đã đến nơi an toàn. Một đêm cuối tháng Bảy, khi cơn mưa rừng vừa dứt, một đoàn thương binh được cáng qua trạm. Trong số đó có một chiến sĩ trẻ bị thương rất nặng. Khuôn mặt anh tái nhợt, đôi môi khô nứt vì sốt cao. Chị Hòa lấy phần nước cuối cùng trong bi đông của mình, nhẹ nhàng đỡ đầu anh rồi từng chút một cho anh uống. Người chiến sĩ khẽ mở mắt, mỉm cười yếu ớt. – Chị… nước của chị thì sao? Hòa cười hiền: – Chị còn khỏe, em cứ uống đi. Ngày mai sẽ có nước. Anh lính trẻ nắm lấy bàn tay chị, khẽ nói: – Khi nào đất nước hòa bình… em sẽ trở lại… cảm ơn chị... Lời nói còn chưa dứt thì đoàn cáng lại tiếp tục lên đường. Đó cũng là lần cuối cùng chị gặp anh. Ít lâu sau, một trận bom dữ dội trút xuống khu vực trạm giao liên. Đất đá đổ ập xuống những căn lán nhỏ. Sau nhiều giờ cứu hộ, đồng đội tìm thấy chị Hòa nằm bên chiếc bàn gỗ, trên tay vẫn còn cuốn sổ ghi chép các đơn vị hành quân. Điều khiến mọi người nghẹn ngào nhất là ngọn đèn dầu vẫn còn cháy. Dù mái lán đã sập một góc, chị vẫn cố lấy thân mình che chắn để ánh đèn không tắt. Người chỉ huy lặng lẽ thắp thêm dầu vào chiếc đèn ấy rồi nói: – Chừng nào còn bộ đội hành quân qua đây, ngọn đèn này sẽ còn sáng. Từ đó, mỗi đêm, các chiến sĩ trong trạm đều thay nhau thắp ngọn đèn đúng vị trí cũ. Họ gọi đó là "ngọn đèn của chị Hòa". Nhiều người lính sau này kể lại rằng, giữa rừng Trường Sơn mịt mùng, ánh đèn nhỏ ấy đã tiếp thêm cho họ niềm tin để bước tiếp. Có người đi suốt hàng chục cây số trong đêm tối, chỉ mong nhìn thấy ánh sáng ấy. Có người khi trở về sau chiến thắng vẫn nhớ mãi hình ảnh người nữ thanh niên xung phong với nụ cười hiền và đôi bàn tay luôn sẵn sàng sẻ chia. Năm tháng trôi qua, chiến tranh lùi xa. Con đường Trường Sơn ngày nào giờ đã trở thành tuyến đường rộng mở nối những vùng quê thanh bình. Trên nền đất cũ của trạm giao liên năm xưa, một tấm bia nhỏ được dựng lên để tưởng nhớ những thanh niên xung phong đã ngã xuống. Mỗi dịp tháng Bảy, nhiều cựu chiến binh lại tìm về nơi ấy. Họ mang theo những bó hoa rừng, lặng lẽ đứng trước tấm bia, kể cho con cháu nghe về một thời tuổi trẻ rực lửa. Có người hỏi: – Điều gì đã giúp các cô, các chú vượt qua bom đạn ác liệt như vậy? Một cựu chiến binh nhìn xa xăm rồi đáp: – Không phải vì chúng tôi không biết sợ. Chúng tôi cũng biết sợ, biết nhớ nhà, nhớ cha mẹ. Nhưng chúng tôi hiểu rằng nếu mình dừng lại thì những đoàn xe sẽ không vào được tiền tuyến, đồng đội sẽ thiếu lương thực, thiếu đạn dược. Vì thế, ai cũng tự nhủ phải bước tiếp. Ông chỉ tay về phía con đường nhựa phẳng lì trước mặt rồi nói: – Các cháu đi trên con đường này có thể không còn nhìn thấy ngọn đèn dầu năm ấy, nhưng hãy nhớ rằng đã từng có những người trẻ như chị Hòa lấy cả tuổi xuân và sinh mạng của mình để giữ cho ngọn đèn ấy không bao giờ tắt. Đó chính là ánh sáng của lòng yêu nước, của niềm tin và của khát vọng độc lập mà không một thế lực nào có thể dập tắt. Ngọn đèn nhỏ giữa đại ngàn Trường Sơn đã tắt từ rất lâu, nhưng ánh sáng của nó vẫn còn mãi trong ký ức của những người từng đi qua thời hoa lửa và trong trái tim của các thế hệ hôm nay. Đó là ánh sáng của sự hy sinh, của tình đồng chí, đồng đội và của một thế hệ đã sống trọn vẹn vì Tổ quốc Việt Nam thân yêu.