NGỌN ĐÈN KHÔNG TẮT TRÊN ĐẤT TÂN AN – CÂU CHUYỆN VỀ MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG LÝ THỊ LŨY
Trong một chuyến đi về nguồn của Đoàn thanh niên huyện Càng Long, tôi có dịp đặt chân đến vùng đất Tân An — nay là xã Tân Bình. Vùng quê ấy vẫn yên bình với những con đường nhỏ, hàng cây xanh rì và tiếng gió thổi qua cánh đồng. Nhưng ẩn sâu trong sự bình yên đó là những câu chuyện lịch sử lặng lẽ mà hào hùng, mà khi được nghe kể lại, lòng người không khỏi nghẹn ngào. Người tôi tìm đến là Mẹ Việt Nam anh hùng Lý Thị Lũy.
Trong một chuyến đi về nguồn của Đoàn thanh niên huyện Càng Long, tôi có dịp đặt chân đến vùng đất Tân An — nay là xã Tân Bình. Vùng quê ấy vẫn yên bình với những con đường nhỏ, hàng cây xanh rì và tiếng gió thổi qua cánh đồng. Nhưng ẩn sâu trong sự bình yên đó là những câu chuyện lịch sử lặng lẽ mà hào hùng, mà khi được nghe kể lại, lòng người không khỏi nghẹn ngào.
Người tôi tìm đến là Mẹ Việt Nam anh hùng Lý Thị Lũy.
Mẹ sinh năm 1931, một người phụ nữ nông thôn chân chất, gắn bó cả đời với ruộng đồng, với mái nhà đơn sơ và những đứa con thơ. Mẹ lập gia đình với đồng chí Nguyễn Văn Sang — một người cán bộ cách mạng kiên trung. Sáu người con ra đời, là niềm vui, là hy vọng, là tất cả những gì Mẹ nâng niu trong cuộc đời nhiều gian khó.
Nhưng cũng chính mảnh đất này, chiến tranh đã không cho Mẹ được sống một cuộc đời trọn vẹn.
Qua lời kể của những người cao niên trong xã, tôi hình dung ra một thời khói lửa, khi từng con đường, từng bờ ruộng đều có dấu chân của cách mạng và sự rình rập của kẻ thù. Trong những năm tháng ấy, chồng của Mẹ — đồng chí Nguyễn Văn Sang — luôn đi đầu trong phong trào, vừa vận động quần chúng, vừa giữ vững tinh thần đấu tranh.
Ngày 15 tháng 7 năm 1967, trong một lần canh gác cuộc họp của tổ chức, khi phát hiện địch càn vào, đồng chí Sang đã không ngần ngại lao đi báo tin cho đồng đội. Giữa lúc hiểm nguy cận kề, ông không nghĩ đến bản thân mình. Và rồi, trong làn đạn của địch, người cán bộ ấy đã ngã xuống.
Người ta kể lại rằng, khi hay tin, Mẹ Lũy không gào khóc. Mẹ lặng đi, đôi mắt sâu thẳm như chứa cả nỗi đau không thể gọi thành lời. Mẹ hiểu, sự hy sinh ấy là vì quê hương, nhưng trái tim của một người vợ, làm sao không đau đớn đến tận cùng.
Nỗi đau ấy chưa kịp nguôi ngoai, thì chiến tranh lại một lần nữa thử thách lòng Mẹ.
Nguyễn Văn Lực — người con trai của Mẹ — nối bước cha, tham gia lực lượng du kích khi còn rất trẻ. Trong ký ức của những người từng chiến đấu cùng anh, Lực là một chàng trai gan dạ, nhanh nhẹn, luôn xung phong trong mọi nhiệm vụ.
Ngày 6 tháng 10 năm 1971, trong một trận đột kích của biệt kích Mỹ vào cơ sở cách mạng, anh đã anh dũng hy sinh. Tuổi đời còn rất trẻ, nhưng anh đã chọn con đường của những người không tiếc máu xương vì Tổ quốc.
Tôi đứng lặng trước bàn thờ nhỏ nơi người dân địa phương vẫn thắp nhang tưởng niệm. Hai tấm di ảnh — một người chồng, một người con — đặt cạnh nhau. Và phía sau họ, là hình bóng của một người mẹ đã âm thầm chịu đựng tất cả những mất mát không gì bù đắp.
Mẹ Lũy không trực tiếp cầm súng, nhưng chính Mẹ đã hiến dâng cho đất nước những người thân yêu nhất. Sự hy sinh của Mẹ không ồn ào, không phô trương, mà lặng lẽ như chính cuộc đời của Mẹ — nhưng lại lớn lao đến mức khiến thế hệ hôm nay phải cúi đầu biết ơn.
Năm tháng trôi qua, chiến tranh lùi xa, nhưng những câu chuyện như của Mẹ vẫn còn ở lại, như những ngọn đèn không bao giờ tắt trên mảnh đất này.
Ngày 26 tháng 3 năm 2014, Nhà nước đã phong tặng Mẹ danh hiệu “Bà mẹ Việt Nam anh hùng”. Đó là sự ghi nhận xứng đáng, nhưng hơn hết, đó là lời tri ân sâu sắc gửi đến một người mẹ đã dành trọn cuộc đời cho Tổ quốc.
Rời Tân An, tôi mang theo trong lòng một nỗi xúc động khó tả. Là một cán bộ Đoàn, tôi hiểu rằng trách nhiệm của mình không chỉ là học tập, cống hiến, mà còn là kể lại — kể lại những câu chuyện như của Mẹ Lý Thị Lũy, để ngọn lửa yêu nước ấy được truyền tiếp mãi về sau.
Bởi có những hy sinh không bao giờ được phép lãng quên.



