Bài viết

NGỌN ĐÈN TRONG ĐÊM BOM

Ninh Bình08/05/2026Phùng Thị Thanh Tâm (xã Thanh Bình)2 lượt xem0 lượt chia sẻ

HỌ VÀ TÊN: NGUYỄN THỊ MINH CHÂU

LỚP: 8B

TRƯỜNG: THCS THANH BÌNH

ĐỊA CHỈ: THÔN ĐÔNG SẤU THÁP, XÃ THANH BÌNH, NINH BÌNH

SỐ ĐIỆN THOẠI: 0972750688

CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA: NGỌN ĐÈN TRONG ĐÊM BOM

Những năm tháng chiến tranh chống Mỹ, mảnh đất Hà Nam nhỏ bé hiền hòa bỗng trở thành một phần của tuyến lửa ác liệt. Đó là thời kỳ mà người ta vẫn gọi bằng cái tên vừa dữ dội vừa thiêng liêng: thời hoa lửa – nơi cái chết cận kề nhưng lòng người vẫn sáng như hoa, như lửa cháy không tàn.

Câu chuyện tôi kể lại hôm nay là câu chuyện có thật, được bà ngoại truyền lại, về một cô gái thanh niên xung phong ở vùng Lý Nhân – nơi những cánh đồng chiêm trũng ngày đêm hứng chịu bom đạn, nhưng cũng là nơi đã thắp lên một ngọn đèn không bao giờ tắt trong lòng người.Năm ấy, Hà Nam vào mùa lúa trổ đòng. Nhưng thay vì tiếng ếch nhái râm ran hay tiếng gió xào xạc trên đồng, người ta chỉ nghe thấy tiếng máy bay gầm rú, tiếng bom nổ rung trời. Những con đường làng vốn yên bình giờ chi chít hố bom, cây cối gãy đổ, nhà cửa tan hoang.

Ở thôn nhỏ ven sông Châu, có một cô gái tên là Hạnh. Hạnh vừa tròn mười tám tuổi – cái tuổi đẹp nhất của đời người. Mái tóc đen dài, đôi mắt sáng và nụ cười hiền lành khiến ai gặp cũng quý. Nhưng điều khiến mọi người nể phục hơn cả là tinh thần dũng cảm và trái tim đầy nhiệt huyết của cô.Cha Hạnh hy sinh từ khi cô còn nhỏ, mẹ tần tảo nuôi hai chị em. Lớn lên trong thiếu thốn, Hạnh càng sớm hiểu thế nào là mất mát. Chính vì vậy, khi địa phương phát động phong trào thanh niên xung phong, cô là người đầu tiên viết đơn xin tham gia.Ngày lên đường, mẹ nắm tay Hạnh thật chặt. Đôi mắt bà đỏ hoe nhưng giọng nói vẫn cố giữ bình tĩnh:

– Con đi nhé… nhớ giữ gìn sức khỏe… mẹ chờ con về.
Hạnh ôm mẹ, khẽ nói:
– Con đi để đất nước sớm yên bình, để mẹ không phải khóc nữa.
Câu nói giản dị ấy như một lời hứa. Nhưng không ai ngờ, đó cũng là lần cuối cùng hai mẹ con nhìn thấy nhau.Đội thanh niên xung phong của Hạnh được giao nhiệm vụ sửa đường, san lấp hố bom, đảm bảo giao thông cho xe vận tải chở hàng vào Nam. Công việc tưởng chừng đơn giản nhưng thực chất lại vô cùng nguy hiểm. Ban ngày máy bay địch quần thảo, ban đêm họ mới tranh thủ làm việc.

Có những đêm, bom vừa dứt, đất còn nóng, khói còn bốc lên nghi ngút, Hạnh và đồng đội đã lao ra đường. Tay cuốc, tay xẻng, họ làm việc trong ánh sáng leo lét của những ngọn đèn dầu nhỏ xíu.Hạnh luôn là người xung phong đi đầu. Cô bảo:
– Nếu mình không làm nhanh, xe không qua được, chiến trường sẽ thiếu lương thực, vũ khí.
Câu nói ấy khiến ai cũng lặng đi. Ở tuổi mười tám, Hạnh đã hiểu rất rõ trách nhiệm của mình với đất nước.

Một đêm tháng tám, trời tối đen như mực. Mưa lất phất, gió thổi hun hút. Đội của Hạnh nhận lệnh khẩn cấp: một đoạn đường vừa bị đánh phá nặng, cần sửa ngay để kịp cho đoàn xe đi qua trước bình minh.Cả đội nhanh chóng lên đường.Đến nơi, cảnh tượng khiến ai cũng nghẹn lòng: con đường bị cày nát, hố bom sâu hoắm, nước mưa đọng thành từng vũng lớn. Nhưng không ai chùn bước.Hạnh cầm chiếc đèn dầu, đứng giữa đường, soi sáng cho mọi người làm việc. Ánh đèn nhỏ bé chập chờn trong gió, như một đốm lửa yếu ớt giữa màn đêm dày đặc.Cô vừa soi đèn, vừa động viên:

– Nhanh lên các anh chị ơi! Sắp sáng rồi!
Mồ hôi hòa lẫn với nước mưa, chảy dài trên gương mặt non trẻ. Nhưng đôi mắt cô vẫn sáng rực.Bất chợt, từ xa vang lên tiếng máy bay.
– Máy bay! Mau xuống hầm! – một người hét lên.
Mọi người vội vàng chạy tìm chỗ trú. Nhưng Hạnh vẫn đứng đó.
– Hạnh! Vào nhanh! – đồng đội gọi.
Cô lắc đầu:
– Đèn tắt thì không ai nhìn thấy đường!
Và cô vẫn giơ cao ngọn đèn.Một tiếng nổ chát chúa vang lên. Đất đá tung lên mù mịt. Cả không gian chìm trong khói lửa.Khi tiếng máy bay xa dần, mọi người chạy ra. Họ gọi tên Hạnh trong hoảng loạn.
– Hạnh ơi! Hạnh đâu rồi?!
Không có tiếng trả lời.Chỉ còn lại chiếc đèn dầu… vẫn cháy.Ngọn đèn nhỏ bé nằm giữa đống đất đá ngổn ngang, ánh sáng leo lét nhưng chưa tắt.Người ta tìm thấy Hạnh cách đó không xa. Cô nằm yên, gương mặt vẫn hướng về phía con đường. Đôi tay như vẫn còn giữ thói quen nâng cao ánh đèn.Cô đã ra đi… khi chưa kịp bước sang tuổi mười chín.Đêm ấy, con đường vẫn được sửa xong.Đoàn xe vẫn lăn bánh.Không ai nói với ai, nhưng tất cả đều hiểu: có một cô gái đã dùng chính tuổi xuân của mình để giữ cho con đường ấy không bị gián đoạn.

Sau chiến tranh, người ta dựng một tấm bia nhỏ bên đường, nơi Hạnh đã ngã xuống. Không phải là một công trình lớn lao, chỉ là một dấu mốc giản dị giữa cánh đồng. Nhưng với người dân nơi đây, đó là nơi thiêng liêng.Mỗi năm, vào ngày giỗ Hạnh, mẹ cô lại lặng lẽ mang theo một chiếc đèn dầu đến đặt bên bia. Bà thắp lên, rồi ngồi rất lâu.Có người hỏi:
– Sao bác không thắp hương mà lại thắp đèn?
Bà chỉ khẽ đáp:
– Con bé nhà tôi… nó thích soi đèn cho người khác đi đường.
Câu nói ấy khiến ai nghe cũng không cầm được nước mắt.

Nhiều năm trôi qua, Hà Nam đã thay da đổi thịt. Những con đường xưa giờ đã được trải nhựa phẳng lì, xe cộ qua lại tấp nập. Không còn tiếng bom rơi, không còn cảnh hoang tàn.Nhưng mỗi khi đi qua đoạn đường ấy, người ta vẫn kể cho nhau nghe về Hạnh – cô gái với ngọn đèn trong đêm bom.Có những đêm, người dân nói rằng họ vẫn thấy một ánh sáng nhỏ lập lòe giữa con đường vắng. Không ai sợ hãi. Bởi họ tin đó là ngọn đèn của Hạnh – vẫn đang soi đường cho những người đi sau.

Câu chuyện về Hạnh không chỉ là một ký ức đau thương mà còn là biểu tượng đẹp đẽ của thời hoa lửa. Ở đó, con người sẵn sàng hy sinh tất cả – tuổi trẻ, ước mơ, thậm chí cả mạng sống – để bảo vệ Tổ quốc.Hạnh không phải là người duy nhất. Nhưng câu chuyện của cô khiến ta hiểu sâu sắc hơn giá trị của hòa bình hôm nay. Mỗi con đường ta đi, mỗi ngày ta sống, đều có bóng dáng của những con người như cô – lặng lẽ, kiên cường và đầy yêu thương.Khi tôi nghe bà kể lại câu chuyện này, tôi đã không kìm được nước mắt. Không phải vì sự mất mát đơn thuần, mà vì vẻ đẹp quá đỗi trong sáng và cao cả của một con người.Ở tuổi mười tám, khi nhiều người còn mơ mộng về tương lai, Hạnh đã chọn đứng giữa bom đạn, cầm một ngọn đèn nhỏ bé để soi sáng con đường cho cả một dân tộc.Ngọn đèn ấy, dù nhỏ, nhưng ánh sáng của nó đã vượt qua bóng tối của chiến tranh, vượt qua thời gian, để mãi mãi sống trong lòng người.

Nếu một ngày bạn có dịp về Hà Nam, đi qua những cánh đồng xanh mướt, những con đường thẳng tắp, hãy nhớ rằng: nơi đây từng là tuyến lửa. Và đâu đó dưới lớp đất yên bình ấy, vẫn còn lưu giữ câu chuyện về một cô gái… và ngọn đèn không bao giờ tắt.

Ngọn đèn trong đêm bom – không chỉ soi sáng con đường năm ấy, mà còn thắp lên trong chúng ta niềm biết ơn và trách nhiệm với cuộc sống hôm nay.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn