NGỌN ĐÈN TRONG ĐÊM HÀM GIANG – DẤU CHÂN NGƯỜI MẸ GIỮ LỬA (Câu chuyện về Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Huỳnh Thị Viết)

Tôi tìm về xã Hàm Giang, huyện Trà Cú vào một buổi chiều bảng lảng nắng. Con đường quê yên bình, những hàng cây đứng lặng trong gió, như đang giữ lại những ký ức của một thời không thể nào quên. Là một cán bộ Đoàn trong hành trình sưu tầm những câu chuyện về các Bà mẹ Việt Nam Anh hùng, tôi đã chuẩn bị cho mình nhiều cảm xúc. Nhưng khi nghe kể về Mẹ Huỳnh Thị Viết, tôi vẫn không khỏi lặng người.

Mẹ sinh năm 1890, lớn lên và sống trọn đời trên mảnh đất Hàm Giang. Cuộc đời Mẹ gắn liền với mái nhà đơn sơ, với người chồng – ông Lê Văn Rồng – và bảy người con. Một gia đình đông con, vất vả nhưng đầm ấm, chan chứa tình thương.

Nhưng rồi chiến tranh ập đến.

Không chỉ là người mẹ tảo tần nuôi con, Mẹ còn là người âm thầm góp sức cho cách mạng. Ngôi nhà của Mẹ trở thành nơi nuôi giấu cán bộ, là chỗ trú chân an toàn giữa những ngày địch lùng sục. Mẹ không cầm súng, nhưng chính Mẹ đã giữ lửa cho cách mạng bằng sự gan dạ và lòng son sắt.

Trong ngọn lửa ấy, những người con của Mẹ cũng lớn lên.

Liệt sỹ Lê Văn Sáu, sinh năm 1933, tham gia cách mạng từ rất sớm, năm 1951. Là một du kích xã Hàm Giang, anh chiến đấu ngay trên chính mảnh đất quê hương mình. Ngày 10 tháng 5 năm 1962, trong một trận chiến tại ấp Vàm Ray, anh đã anh dũng hy sinh. Người con của Mẹ ngã xuống khi tuổi đời còn rất trẻ, để lại sau lưng bao ước mơ chưa kịp thực hiện.

Nỗi đau ấy chưa kịp nguôi ngoai, thì chiến tranh lại tiếp tục lấy đi của Mẹ thêm một người con.

Liệt sỹ Lê Văn Chấn, sinh năm 1930, tham gia cách mạng năm 1959. Là Trung đội phó Huyện đội Trà Cú, anh là người chỉ huy, là chỗ dựa của đồng đội trong những trận đánh cam go. Ngày 5 tháng 11 năm 1965, anh hy sinh tại ấp Long Thuận, xã Lưu Nghiệp Anh. Sự ra đi của anh không chỉ là mất mát của gia đình, mà còn là tổn thất lớn đối với lực lượng cách mạng địa phương.

Hai người con…
Hai lần tiễn biệt…
Một người mẹ đã trải qua gần trọn thế kỷ với những nỗi đau không thể gọi tên…

Tôi ngồi bên những người cao niên trong xã, nghe họ kể lại về Mẹ. Họ nói rằng, Mẹ không bao giờ than vãn. Mẹ sống lặng lẽ, như chính ngọn đèn trong đêm – âm thầm cháy, âm thầm tỏa sáng. Với Mẹ, việc nuôi giấu cách mạng, việc tiễn con ra trận, tất cả đều là trách nhiệm, là điều phải làm cho quê hương.

Có lẽ, chính sự giản dị ấy lại làm nên sự vĩ đại.

Chiều xuống, ánh nắng nhạt dần trên những mái nhà ở Hàm Giang. Tôi chợt nghĩ, nếu không có những người mẹ như Mẹ Huỳnh Thị Viết, liệu lịch sử có thể đi đến ngày hôm nay?

Năm 2014, Mẹ được truy tặng danh hiệu cao quý “Bà mẹ Việt Nam Anh hùng”. Nhưng với người dân Hàm Giang, Mẹ đã là anh hùng từ rất lâu – từ những ngày Mẹ mở cửa đón cán bộ, từ những lần Mẹ tiễn con ra đi mà không hẹn ngày về.

Tôi rời Hàm Giang khi trời đã nhá nhem tối. Trong lòng tôi, hình ảnh về Mẹ vẫn sáng lên như một ngọn đèn.

Một người mẹ đã giữ lửa cho cách mạng bằng cả cuộc đời.
Hai người con đã ngã xuống để đất nước được hồi sinh.

Và ngọn đèn ấy…
Sẽ còn cháy mãi trong ký ức quê hương.