NGỌN ĐÈN TRONG ĐÊM TRƯỜNG SƠN
Tôi sinh năm 1950, là con út trong một gia đình làm ruộng ở Quảng Bình. Năm mười tám tuổi, tôi nhập ngũ. Ngày lên đường, mẹ dúi vào tay tôi một chiếc khăn tay cũ, bảo: “Con giữ lấy, khi nào nhớ nhà thì mở ra nhìn.” Tôi cười, nhưng vừa quay lưng đã khóc.
Tôi được phân công làm chiến sĩ lái xe trên tuyến đường Trường Sơn. Chiếc xe của tôi cũ, thùng xe nhiều vết vá, kính chắn gió có một đường nứt dài như vết sẹo. Vậy mà nó cùng tôi đi qua biết bao đêm bom đạn, chở gạo, chở đạn, chở cả những hy vọng từ hậu phương vào tiền tuyến.
Lái xe ban đêm là chuyện thường. Chúng tôi không được bật đèn sáng, chỉ có những vệt sáng nhỏ được che kín để tránh máy bay địch phát hiện. Rừng Trường Sơn ban đêm sâu hun hút. Có lúc tôi tưởng như mình đang lái xe giữa lòng đất, chỉ nghe tiếng máy xe, tiếng mưa rơi trên mui và tiếng tim mình đập.
Một đêm, đơn vị tôi nhận lệnh chở hàng gấp vào chiến trường. Đường vừa bị bom đánh phá, nhiều đoạn sạt lở. Tôi lái chiếc xe đi thứ ba trong đoàn. Trên xe là những hòm đạn được phủ bạt cẩn thận. Trước khi xuất phát, anh Chính, người phụ trách đoàn xe, vỗ vai tôi: “Cậu còn trẻ, nhưng tay lái vững. Đêm nay phải qua bằng được.”
Tôi gật đầu. Trong lòng run, nhưng không dám nói.
Khoảng gần nửa đêm, máy bay địch bất ngờ ập tới. Pháo sáng thả xuống trắng cả một vùng rừng. Mọi thứ hiện lên rõ mồn một: đường đất, vách núi, cây gãy, và đoàn xe của chúng tôi. Tiếng bom rít xuống. Chiếc xe đầu trúng mảnh bom, bốc cháy. Anh Chính ra hiệu cho chúng tôi tản vào lùm cây.
Tôi vừa nhảy xuống thì nghe tiếng kêu từ phía trước. Trong chiếc xe cháy, anh lái xe bị kẹt ở buồng lái. Lửa bắt đầu lan vào thùng hàng. Nếu đạn nổ, cả đoạn đường sẽ bị phá tung.
Không kịp nghĩ, tôi lao lên. Nóng rát. Khói cay xè mắt. Tôi dùng xà beng đập cửa xe. Anh lái bị thương ở chân, mặt tái đi vì đau. Anh nói: “Chạy đi! Sắp nổ rồi!”
Tôi không trả lời. Tôi kéo anh ra, từng chút một. Phía sau, anh em trong đơn vị cũng lao tới phụ. Chúng tôi vừa lôi được anh xuống vệ đường thì lửa bùng mạnh. Mấy người hô nhau đẩy những hòm đạn còn lại ra xa. Trong khoảnh khắc ấy, tôi không còn sợ chết. Tôi chỉ sợ hàng không đến được nơi cần đến.
Sau trận bom, đường bị lấp một đoạn dài. Chúng tôi dùng cuốc xẻng sửa đường ngay trong đêm. Gần sáng, đoàn xe tiếp tục đi. Chiếc xe của tôi bị thủng lốp, móp đầu, nhưng vẫn nổ máy. Tôi ngồi sau vô lăng, hai bàn tay run lên vì mệt. Trong túi áo, chiếc khăn tay của mẹ ướt đẫm mồ hôi và khói bụi.
Khi xe vượt qua trọng điểm, tôi nhìn sang bên đường. Một ngọn đèn tín hiệu nhỏ đang sáng. Người cầm đèn là một cô thanh niên xung phong, áo quần lấm lem, mặt đầy bùn đất. Cô giơ tay ra hiệu cho xe tôi qua. Ánh đèn ấy nhỏ bé nhưng trong đêm rừng mịt mù, nó như một vì sao.
Nhiều năm sau, tôi vẫn nhớ ánh đèn ấy. Tôi không biết tên cô gái, không biết cô còn sống hay đã nằm lại đâu đó trong rừng. Nhưng với tôi, cô là một phần của con đường Trường Sơn, là ngọn lửa âm thầm dẫn chúng tôi đi qua bóng tối.
Giờ đây, mỗi khi nghe tiếng xe chạy qua làng, tôi lại nhớ chiếc xe cũ của mình. Nó không chỉ chở hàng, mà chở cả tuổi trẻ, lòng tin và những lời hẹn chưa kịp nói. Tôi đã đi qua chiến tranh bằng đôi tay run rẩy nhưng không buông vô lăng, bằng trái tim biết sợ nhưng không lùi bước.
Trong đời tôi, có nhiều ánh sáng đã tắt. Nhưng ngọn đèn trong đêm Trường Sơn năm ấy thì còn sáng mãi.



