NGỌN ĐÈN TRONG GIÓ BIỂN LONG VĨNH (Câu chuyện về Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Khưu Thị Mười)
Tôi về lại xã Long Vĩnh, huyện Duyên Hải vào một buổi chiều gió biển thổi lồng lộng. Con đường đất nhỏ dẫn vào xóm xưa như chở nặng những ký ức chưa kịp gọi tên. Là một cán bộ Đoàn trong hành trình sưu tầm và ghi chép lại những câu chuyện về các Bà mẹ Việt Nam Anh hùng, tôi đã từng nghe nhiều, viết nhiều… nhưng mỗi lần đứng trước cuộc đời của Mẹ Khưu Thị Mười, lòng tôi vẫn không khỏi nghẹn lại.
Tôi về lại xã Long Vĩnh, huyện Duyên Hải vào một buổi chiều gió biển thổi lồng lộng. Con đường đất nhỏ dẫn vào xóm xưa như chở nặng những ký ức chưa kịp gọi tên. Là một cán bộ Đoàn trong hành trình sưu tầm và ghi chép lại những câu chuyện về các Bà mẹ Việt Nam Anh hùng, tôi đã từng nghe nhiều, viết nhiều… nhưng mỗi lần đứng trước cuộc đời của Mẹ Khưu Thị Mười, lòng tôi vẫn không khỏi nghẹn lại.
Mẹ Khưu Thị Mười sinh năm 1893, một người phụ nữ nông dân chân chất, cả đời gắn bó với ruộng đồng, với xóm làng ven biển. Mẹ cùng chồng là ông Nguyễn Văn Lợi sinh được ba người con – hai trai, một gái. Cuộc đời Mẹ tưởng chừng sẽ trôi qua bình lặng như bao người mẹ quê khác, nếu không có chiến tranh – thứ đã cướp đi những điều thiêng liêng nhất.
Trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước, khi Tổ quốc cần, những người con của Mẹ đã không ngần ngại đứng lên. Đó không chỉ là trách nhiệm, mà còn là lý tưởng sống được nuôi dưỡng từ chính tình yêu quê hương mà Mẹ đã âm thầm gieo vào tim họ từ thuở nhỏ.
Người con trai đầu – liệt sĩ Nguyễn Văn Chắn – tham gia cách mạng từ năm 1945. Suốt những năm tháng chiến đấu, anh kiên cường bám trụ, giữ gìn từng tấc đất quê hương. Đến ngày 03 tháng 7 năm 1960, trong lúc đang làm nhiệm vụ tại chính mảnh đất Long Vĩnh thân yêu, anh đã anh dũng hy sinh khi bị địch đột kích.
Chưa kịp nguôi ngoai nỗi đau, chỉ trước đó ít ngày, Mẹ lại nhận tin dữ về người con trai thứ – liệt sĩ Nguyễn Ngọc Sử. Anh tham gia cách mạng từ năm 1955, là y tá trạm xá xã Long Vĩnh. Ngày 16 tháng 6 năm 1960, trong một lần phối hợp cùng du kích tiêu diệt ác ôn, anh đã bị địch phục kích và hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ.
Hai người con, hai lần khăn tang. Nỗi đau chồng chất nỗi đau. Tôi đứng trước ngôi nhà xưa của Mẹ – nay chỉ còn là dấu tích – mà tưởng như vẫn thấy bóng dáng một người mẹ lặng lẽ ngồi bên hiên, đôi mắt dõi xa xăm về phía biển.
Người ta thường nói, không có nỗi đau nào lớn hơn nỗi đau mất con. Nhưng Mẹ Khưu Thị Mười đã nén tất cả vào lòng, biến mất mát riêng thành sự hy sinh cho Tổ quốc. Mẹ không chỉ là người sinh thành, mà còn là người đã dâng hiến những gì quý giá nhất của đời mình cho đất nước.
Ngày 26 tháng 3 năm 2014, Mẹ được truy tặng danh hiệu cao quý “Bà mẹ Việt Nam Anh hùng”. Nhưng với tôi, và với bao thế hệ hôm nay, Mẹ đã là Anh hùng từ rất lâu rồi.
Rời Long Vĩnh khi hoàng hôn buông xuống, tôi mang theo trong tim một câu chuyện không chỉ để kể lại, mà để nhắc nhở rằng: độc lập hôm nay được đánh đổi bằng những hy sinh thầm lặng mà vĩ đại.
Và trong tiếng sóng biển rì rào, tôi như nghe thấy lời Mẹ nhắn gửi:
Hãy sống xứng đáng với những gì đã được trao…



