Ngọn Đèn Trong Hầm Đá (10p)
Một người giao liên trẻ sống giữa những năm tháng bom đạn ở miền Bắc Việt Nam đã tình cờ cứu sống cả một tiểu đội nhờ một chiếc đèn dầu nhỏ trong đêm tối. Câu chuyện nói về lòng dũng cảm, tình người và niềm tin giữa “thời hoa lửa”.
Mùa đông năm 1972, mưa phùn phủ kín những dãy núi đá ở vùng ven Ninh Bình. Bom đạn đánh ngày càng dữ dội. Những đoàn xe vận tải phải đi ban đêm để tránh máy bay.
Nguyễn Văn Hòa khi ấy mới tròn mười chín tuổi, làm giao liên cho một đơn vị hậu cần. Công việc của anh là dẫn đường cho xe chở lương thực xuyên qua những con đường núi hiểm trở.
Đêm ấy lạnh buốt.
Hòa nhận nhiệm vụ dẫn một đoàn xe vượt qua khe núi Đồng Vang trước nửa đêm. Con đường nhỏ chỉ vừa đủ một chiếc xe đi qua. Một bên là vách đá, bên kia là vực sâu hun hút.
Khoảng gần mười một giờ, pháo sáng bất ngờ rực lên giữa bầu trời.
“Máy bay tới!”
Tiếng hô vang lên khiến cả đoàn lập tức tắt đèn xe. Tất cả chìm vào bóng tối đặc quánh. Những người lính nép sát vào vách đá, không ai dám phát ra tiếng động.
Rồi một tiếng nổ lớn vang lên phía trước.
Đất đá đổ ầm xuống, chặn ngang con đường duy nhất.
Nếu đoàn xe quay đầu sẽ không kịp giờ tiếp tế cho chiến trường. Nhưng tiến lên thì không thấy đường.
Trong lúc mọi người còn lúng túng, Hòa lặng lẽ lấy trong túi áo ra một chiếc đèn dầu nhỏ mà mẹ anh đưa trước ngày lên đường.
Anh che bớt ánh sáng bằng chiếc khăn tay rồi bò men theo mép vực để dò đường. Ánh đèn leo lét soi ra một lối nhỏ vừa đủ cho từng chiếc xe vượt qua đống đất đá.
Người lái xe đầu tiên run giọng:
— Cậu chắc chứ?
Hòa chỉ cười:
— Em đi trước. Nếu em qua được, các anh qua được.
Nói rồi anh cầm đèn bước từng bước trên mép đá trơn trượt. Phía dưới là vực sâu tối đen.
Cả đoàn xe nối đuôi nhau đi theo ánh đèn nhỏ ấy.
Bất ngờ, một tiếng động cơ gầm rú vang lên trên đầu. Máy bay quay lại.
Mọi người lao xuống hầm trú ẩn ven núi. Riêng Hòa vẫn đứng ngoài đường, dùng chiếc đèn làm tín hiệu cho chiếc xe cuối cùng kịp rẽ vào hầm đá.
Chỉ vài giây sau, bom trút xuống.
Đất trời rung chuyển.
Khi khói bụi tan đi, cửa hầm đã bị đá lấp kín một nửa. Nhưng tất cả đoàn xe đều còn nguyên vẹn.
Người ta tìm thấy Hòa nằm bên vệ đường, tay vẫn nắm chặt chiếc đèn dầu đã tắt.
Anh bị thương rất nặng nhưng vẫn còn tỉnh. Việc đầu tiên anh hỏi không phải về mình, mà là:
— Xe… có qua đủ không?
Người chỉ huy nghẹn giọng đáp:
— Đủ cả rồi, cậu yên tâm.
Hòa mỉm cười. Trong ánh bình minh nhợt nhạt của vùng núi, nụ cười ấy khiến nhiều người lính già sau này vẫn không thể nào quên.
Nhiều năm sau chiến tranh, những người còn sống trong đoàn xe năm ấy vẫn gọi anh bằng cái tên:
“Người giữ ngọn đèn trong đêm lửa.”
