Người hoạt động cách mạng trước năm 1945

Ngọn Đèn Trong Hầm – Ký Ức Của Một Nhân Chứng Lịch Sử

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng ký ức của những người từng sống qua những năm tháng khốc liệt vẫn còn nguyên giá trị. Bài viết dưới đây kể lại câu chuyện dựa trên lời kể của một nhân chứng từng trải qua thời kỳ chiến tranh ở Việt Nam. Đây là một câu chuyện mang tính tái hiện lịch sử, giúp người đọc hiểu hơn về lòng dũng cảm, sự hy sinh và khát vọng hòa bình của con người trong hoàn cảnh khắc nghiệt.

Quảng Trị16/09/2026Vũ Trung Đức (Xã Cẩm Vân)1 lượt xem0 lượt chia sẻ
Ngọn Đèn Trong Hầm – Ký Ức Của Một Nhân Chứng Lịch Sử

Mỗi khi nhắc đến chiến tranh, ông Nguyễn Văn Hòa vẫn lặng người vài giây trước khi bắt đầu câu chuyện. Năm nay đã ngoài tám mươi tuổi, ông sống bình dị trong một ngôi nhà nhỏ ở miền Trung. Đối với con cháu, ông chỉ là một người ông hiền lành. Nhưng hơn nửa thế kỷ trước, ông từng là một thanh niên sống giữa bom đạn.

Ông kể rằng vào những năm cuối của cuộc chiến, làng quê nơi ông sinh sống liên tục phải sơ tán. Ban ngày mọi người lao động sản xuất, ban đêm lại xuống hầm trú ẩn. Trong một căn hầm nhỏ chỉ rộng vài mét vuông, có khi hơn chục người cùng ngồi chen chúc.

"Điều khiến tôi nhớ nhất không phải là tiếng bom, mà là ánh đèn dầu nhỏ xíu. Chỉ cần còn ánh sáng ấy, mọi người biết rằng mình vẫn còn hy vọng."

Một đêm mưa lớn, tiếng máy bay vọng lại từ xa. Chỉ ít phút sau, những tiếng nổ dồn dập làm mặt đất rung chuyển. Cả làng nhanh chóng xuống hầm. Trong lúc hỗn loạn, một em bé bị lạc khỏi mẹ.

Ông Hòa cùng vài thanh niên bất chấp nguy hiểm quay trở lại tìm kiếm. Họ lần theo tiếng khóc yếu ớt và phát hiện em đang núp dưới mái hiên một căn nhà đã bị sập một phần. Sau khi đưa em bé trở về hầm an toàn, mọi người mới thở phào nhẹ nhõm.

Ông nhớ rất rõ khoảnh khắc người mẹ ôm chầm lấy con, bật khóc vì hạnh phúc. Giữa tiếng bom, tình người trở thành nguồn động viên lớn nhất để mọi người tiếp tục sống và bảo vệ nhau.

Sau chiến tranh, ông trở về quê hương. Những cánh đồng từng bị tàn phá dần được phục hồi. Con đường đất ngày nào nay đã được trải nhựa. Những đứa trẻ sinh ra trong hòa bình không còn phải biết đến cảnh chạy xuống hầm mỗi khi nghe tiếng còi báo động.

Ông thường kể với các cháu rằng chiến tranh không phải là điều để ca ngợi, mà là bài học để trân trọng hòa bình. Theo ông, ký ức đau thương chỉ thực sự có ý nghĩa khi giúp các thế hệ sau hiểu được giá trị của cuộc sống yên bình.

Ngày nay, chiếc đèn dầu năm xưa vẫn được ông giữ cẩn thận trong một góc tủ. Nó không còn được thắp sáng mỗi đêm, nhưng lại là biểu tượng của nghị lực và niềm tin mà ông cùng biết bao người đã từng gìn giữ trong những năm tháng gian khó.

Câu chuyện của ông Hòa không chỉ phản ánh ký ức của một cá nhân, mà còn gợi nhớ về cuộc sống của nhiều người dân Việt Nam trong thời kỳ chiến tranh. Qua những lời kể ấy, người đọc có thể cảm nhận sâu sắc hơn giá trị của hòa bình, sự đoàn kết và lòng nhân ái – những điều luôn cần được gìn giữ ở mọi thời đại.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn