Ngọn Đuốc Sống – Võ Thị Sáu

Gió từ biển Côn Đảo thổi mạnh trong buổi sáng cuối cùng của mùa đông năm 1952. Sóng biển đập vào ghềnh đá như những tiếng trống vọng xa giữa màn sương mờ bạc. Trong sân trại giam lạnh lẽo, một cô gái nhỏ tuổi bước đi giữa hàng lính áp giải. Đôi chân trần vẫn bình thản, gương mặt không hề lộ vẻ sợ hãi.

Đó là Võ Thị Sáu.

Người con gái của vùng đất Đất Đỏ, Bà Rịa, mới chỉ mười sáu tuổi nhưng đã trở thành nỗi ám ảnh đối với quân thực dân Pháp.

Từ nhỏ, Sáu đã chứng kiến cảnh quê hương bị giày xéo. Những trận càn quét, những mái nhà cháy đỏ trong đêm, tiếng khóc của người dân bị bắt bớ đã khắc sâu vào tâm trí cô bé gầy gò nhưng cứng cỏi ấy. Trong khi nhiều đứa trẻ cùng trang lứa còn vô tư chơi đùa, Sáu đã làm liên lạc cho cách mạng, tiếp tế thuốc men và đưa thư bí mật cho du kích.

Mỗi lần đi qua đồn lính, cô bé lại cúi mặt giả vờ ngây thơ. Không ai nghĩ rằng trong chiếc thúng nhỏ kia là tài liệu của cách mạng.

Một buổi chiều năm ấy, quân Pháp mở cuộc bố ráp lớn ở chợ Đất Đỏ. Chúng bắt bớ dân làng, đánh đập những người bị nghi giúp đỡ kháng chiến. Giữa cảnh hỗn loạn, Võ Thị Sáu lặng lẽ rút quả lựu đạn giấu trong người.

Tiếng nổ vang lên xé toạc khu chợ.

Binh lính hoảng loạn. Người dân tranh thủ chạy thoát. Từ giây phút đó, cái tên Võ Thị Sáu bắt đầu được nhắc đến như một chiến sĩ thực thụ.

Nhưng rồi trong một lần làm nhiệm vụ, Sáu bị bắt.

Trong nhà giam tối tăm, quân địch dùng đủ mọi cực hình để tra khảo. Chúng muốn biết cơ sở cách mạng ở đâu, ai là người chỉ huy, ai đã giao nhiệm vụ cho cô. Nhưng đáp lại chỉ là sự im lặng.

Có tên lính gằn giọng:

— Mày còn nhỏ, khai ra thì sẽ được tha.

Sáu nhìn thẳng vào mặt hắn:

— Tôi không có gì để khai.

Những trận đòn roi tiếp tục trút xuống. Máu chảy nơi khóe môi, nhưng cô gái trẻ không hề cúi đầu.

Tin tức về người nữ tù nhân nhỏ tuổi lan khắp nhà giam Côn Đảo. Những tù nhân khác vừa thương vừa khâm phục. Họ kể rằng đêm đêm vẫn nghe tiếng Sáu hát vọng qua song sắt. Giọng hát trong trẻo vang lên giữa địa ngục trần gian như ngọn lửa giữ niềm tin cho mọi người.

Rạng sáng ngày hành quyết, bầu trời Côn Đảo phủ màu xám lạnh.

Tên sĩ quan hỏi lần cuối:

— Có quỳ xuống không?

Võ Thị Sáu lắc đầu.

— Không.

Chúng định bịt mắt cô, nhưng cô gạt ra.

— Không cần.

Cô gái nhỏ ngẩng cao đầu bước ra pháp trường. Trên môi vẫn là nụ cười bình thản.

Người ta kể rằng trước khi loạt súng vang lên, Võ Thị Sáu vẫn cất tiếng hát. Tiếng hát hòa vào tiếng sóng biển, vang xa giữa đất trời Côn Đảo.

Loạt đạn nổ chát chúa.

Người con gái tuổi mười sáu ngã xuống.

Nhưng từ khoảnh khắc ấy, cô đã trở thành bất tử.

Nhiều năm sau, người dân Côn Đảo vẫn gọi Võ Thị Sáu là “ngọn đuốc sống”. Ngọn đuốc của lòng yêu nước, của tuổi trẻ dám hy sinh vì độc lập dân tộc.

Và giữa nghĩa trang Hàng Dương lộng gió, nơi chị yên nghỉ, hương hoa vẫn luôn được người đời thắp lên như lời tri ân dành cho một người con gái đã hóa thành huyền thoại.