Ngọn Hoa Đỏ Của Tuổi Trẻ

Có những cái tên khi nhắc đến, người ta không chỉ nhớ một con người, mà nhớ cả một thời kỳ. Với tôi, Võ Thị Sáu là một cái tên như thế.

Hồi nhỏ, tôi biết đến chị rất đơn giản thôi, qua một bài hát: “Mùa hoa lê-ki-ma nở…”. Khi ấy tôi chưa hiểu hết chiến tranh là gì, chưa hình dung được sự mất mát lớn đến mức nào. Tôi chỉ thắc mắc: tại sao một người con gái còn rất trẻ lại có thể đi vào lòng người lâu đến vậy? Sau này lớn hơn, đọc thêm về cuộc đời chị, tôi mới hiểu, có những con người sống rất ngắn nhưng lại để lại một ánh sáng rất dài.

Võ Thị Sáu sinh năm 1933 tại Đất Đỏ, Bà Rịa -Vũng Tàu. Chị tham gia cách mạng từ khi còn rất trẻ, mới chỉ là một cô gái tuổi thiếu niên. Ở cái tuổi mà nhiều người còn vô tư với trường lớp, bạn bè, chị đã chọn một con đường đầy hiểm nguy: tham gia đội công an xung phong, làm liên lạc, ném lựu đạn tiêu diệt kẻ thù, bảo vệ cán bộ cách mạng.

Nghe thì giống như một dòng trong sách giáo khoa, nhưng nếu nghĩ kỹ sẽ thấy điều đó đáng sợ đến mức nào. Một cô gái mới mười mấy tuổi, đối diện với súng đạn, với tra tấn, với cái chết luôn ở rất gần. Không phải ai cũng đủ can đảm để bước vào con đường ấy. Và càng không phải ai cũng giữ được sự bình tĩnh, kiên cường như chị.

Năm 1950, Võ Thị Sáu bị bắt. Dù bị tra tấn dã man, chị vẫn không khai báo, không khuất phục. Điều khiến tôi ám ảnh nhất là hình ảnh chị bước ra pháp trường ở Côn Đảo. Người ta kể rằng chị vẫn rất bình thản, không run sợ, không khóc lóc. Chị từ chối bị bịt mắt và hiên ngang hát trước họng súng quân thù.

Tôi đã từng nghĩ, sự dũng cảm là không biết sợ. Nhưng có lẽ không phải vậy. Dũng cảm là vẫn biết sợ, vẫn biết đau, vẫn biết mình có thể mất tất cả, nhưng vẫn chọn đứng thẳng. Võ Thị Sáu không phải là một tượng đài xa vời chỉ để ngước nhìn. Chị từng là một cô gái rất bình thường, cũng có tuổi trẻ, có những ước mơ riêng. Chính điều đó mới khiến sự hy sinh của chị trở nên lớn lao hơn.

Có lần tôi đến nghĩa trang liệt sĩ ở địa phương vào dịp tháng Bảy. Nhìn những hàng bia mộ xếp dài, tôi bỗng thấy lịch sử không còn là những con số khô khan nữa. Mỗi cái tên là một cuộc đời. Mỗi cuộc đời là một gia đình, một người mẹ, một lời hẹn chưa kịp thực hiện. Và giữa rất nhiều cái tên ấy, tôi lại nhớ đến Võ Thị Sáu người con gái tuổi mười sáu, mười bảy đã chọn Tổ quốc thay vì sự bình yên cho riêng mình.

Thế hệ chúng tôi hôm nay không còn phải sống trong bom đạn. Chúng tôi đi học, đi làm, lo những áp lực rất khác. Nhiều lúc chỉ vì vài chuyện nhỏ mà đã thấy mệt mỏi, muốn bỏ cuộc. Những lúc như thế, nghĩ đến chị, tôi thấy mình cần sống có trách nhiệm hơn. Không nhất thiết phải làm điều gì quá lớn lao, nhưng ít nhất phải sống tử tế, biết cố gắng và biết trân trọng những gì mình đang có.

Tôi nghĩ, cách tốt nhất để nhớ về những người như Võ Thị Sáu không chỉ là đặt hoa hay kể lại câu chuyện của họ. Quan trọng hơn là sống sao cho xứng đáng với sự hy sinh ấy. Học thật tốt, làm việc nghiêm túc, yêu đất nước mình bằng những hành động nhỏ nhất, đó cũng là một cách tiếp nối ngọn lửa của thế hệ đi trước.

Võ Thị Sáu đã ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, nhưng chị chưa bao giờ thực sự rời khỏi ký ức dân tộc này. Có những bông hoa nở rồi tàn, nhưng cũng có những bông hoa nở mãi trong lòng người.

Và chị là một bông hoa như thế.