NGỌN LỬA KHÔNG BAO GIỜ TẮT (1)

Có những ngọn lửa đã cháy từ gần một thế kỷ trước nhưng đến hôm nay vẫn sưởi ấm trái tim của biết bao thế hệ người Việt Nam. Đó không phải là ngọn lửa của đạn bom, mà là ngọn lửa của lý tưởng, của lòng yêu nước và của sự hy sinh cao cả. Mỗi lần đứng trước tượng đài hay đọc lại những trang sử hào hùng của dân tộc, tôi luôn nhớ đến một người con ưu tú của quê hương Nghệ An – Phan Đăng Lưu.

Ông sinh năm 1902 tại làng Đông Thôn, tổng Hoa Thành (nay thuộc xã Hoa Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An). Sinh ra trong một gia đình có truyền thống hiếu học, từ nhỏ Phan Đăng Lưu đã nổi tiếng thông minh, ham học và luôn trăn trở trước cảnh nước mất, dân bị áp bức.

Ngày ấy, đất nước chìm trong ách thống trị của thực dân Pháp. Những người nông dân quanh quê ông quanh năm "bán mặt cho đất, bán lưng cho trời" nhưng vẫn không đủ ăn, phải chịu đủ thứ sưu cao, thuế nặng. Chứng kiến cảnh đó, chàng thanh niên Phan Đăng Lưu không thể yên lòng. Ông hiểu rằng muốn nhân dân có cuộc sống ấm no thì trước hết đất nước phải giành được độc lập.

Con đường cách mạng của ông bắt đầu từ những năm tuổi trẻ đầy nhiệt huyết. Ông tham gia nhiều tổ chức yêu nước, bí mật tuyên truyền tư tưởng tiến bộ, vận động quần chúng đứng lên đấu tranh. Chính vì vậy, thực dân Pháp coi ông là một trong những người nguy hiểm nhất.

Năm 1929, Phan Đăng Lưu bị bắt và bị kết án tù khổ sai nhiều năm tại nhà tù Buôn Ma Thuột. Nhà tù lúc bấy giờ được ví như "địa ngục trần gian". Xiềng xích, roi vọt, lao dịch nặng nhọc... là những hình phạt diễn ra hằng ngày. Thế nhưng, điều mà kẻ thù không thể khuất phục được chính là ý chí của người chiến sĩ cộng sản.

Trong lao tù, thay vì gục ngã, ông biến nơi giam cầm thành trường học cách mạng. Ông cùng các đồng chí bí mật học tập lý luận, truyền bá chủ nghĩa yêu nước, động viên nhau giữ vững niềm tin. Những trang sách được chuyền tay trong bóng tối, những cuộc trao đổi ngắn ngủi sau giờ lao động đã tiếp thêm sức mạnh cho biết bao người tù chính trị.

Sau khi được trả tự do, Phan Đăng Lưu tiếp tục hoạt động cách mạng với tinh thần mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Ông được giao nhiều trọng trách quan trọng của Đảng, trực tiếp chỉ đạo phong trào cách mạng ở nhiều địa phương.

Năm 1940 là thời điểm vô cùng cam go. Phong trào cách mạng đang đứng trước nhiều lựa chọn quan trọng. Dù biết nguy hiểm luôn rình rập, ông vẫn không quản ngại gian khổ, đi khắp nơi để truyền đạt chủ trương của Đảng, giữ vững niềm tin cho cán bộ và nhân dân.

Cuối cùng, điều không ai mong muốn cũng xảy ra. Thực dân Pháp bắt được ông.

Trong nhà giam, chúng dùng đủ mọi cực hình nhằm buộc ông khai báo. Nhưng trước những trận đòn roi dã man, Phan Đăng Lưu chỉ một mực giữ vững khí tiết của người cộng sản. Ông không khai báo, không phản bội đồng chí, cũng không lùi bước trước cái chết.

Ngày 28 tháng 8 năm 1941, tại trường bắn Ngã Ba Giồng (Hóc Môn, Gia Định), Phan Đăng Lưu cùng nhiều đồng chí khác hiên ngang bước ra pháp trường.

Người ta kể rằng, trước mũi súng quân thù, ông vẫn giữ dáng vẻ bình thản. Không một lời van xin. Không một chút run sợ.

Chỉ có niềm tin mãnh liệt vào ngày độc lập của dân tộc.

Những viên đạn đã cướp đi sinh mạng của người chiến sĩ cách mạng, nhưng không thể giết chết lý tưởng mà ông theo đuổi. Chỉ bốn năm sau ngày ông ngã xuống, Cách mạng Tháng Tám thành công, đất nước giành độc lập như điều mà ông hằng mong ước.

Mỗi lần đến Nghệ An, ghé thăm quê hương Yên Thành hay đọc về cuộc đời của Phan Đăng Lưu, tôi luôn tự hỏi: Điều gì đã giúp một con người có thể vượt qua mọi đau đớn, mọi cám dỗ để giữ trọn niềm tin?

Có lẽ câu trả lời rất giản dị.

Đó là tình yêu Tổ quốc.

Là khát vọng để nhân dân được sống trong tự do.

Là niềm tin rằng dù mình có ngã xuống thì sẽ có hàng triệu người khác tiếp bước.

Ngày hôm nay, chúng tôi – những đoàn viên thanh niên được sinh ra trong hòa bình – không còn phải cầm súng ra chiến trường. Nhưng chúng tôi vẫn có một "mặt trận" của riêng mình. Đó là học tập tốt hơn, lao động sáng tạo hơn, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, tham gia chuyển đổi số, xây dựng nông thôn mới, bảo vệ chủ quyền Tổ quốc trên không gian mạng và lan tỏa những điều tốt đẹp trong cộng đồng.

Mỗi việc làm nhỏ đều có thể trở thành một bông hoa dâng lên các anh hùng liệt sĩ.

Câu chuyện về Phan Đăng Lưu khép lại, nhưng ngọn lửa mà ông thắp lên vẫn còn cháy mãi. Ngọn lửa ấy soi sáng con đường của nhiều thế hệ thanh niên Việt Nam, nhắc nhở chúng tôi rằng: yêu nước không chỉ bằng lời nói mà phải bằng hành động, bằng trách nhiệm và bằng sự cống hiến mỗi ngày.

Có những con người chỉ sống 39 năm nhưng để lại cho dân tộc một di sản tinh thần bất tử.

Và đối với tôi, Phan Đăng Lưu mãi là một ngọn lửa không bao giờ tắt trong lịch sử cách mạng Việt Nam, cũng như trong trái tim của mỗi người con xứ Nghệ.