Ngọn lửa ký ức không tắt – Chân dung Anh hùng Hồ Bá Thọ

Chiến tranh đã lùi xa hơn bốn thập kỷ và sẽ còn lùi sâu vào quá khứ. Thế nhưng, một điều tưởng chừng nghịch lý lại luôn hiện hữu: chiến tranh càng xa, ký ức về những người anh hùng cách mạng lại càng trở nên gần gũi, sống động trong tâm trí những người biết trân trọng lịch sử. Đối với cán bộ, chiến sĩ Công an Quảng Bình, những chiến công trong hành trình giữ gìn an ninh trật tự hôm nay chính là nén tâm hương tri ân gửi tới những người đã ngã xuống vì sự trường tồn của dân tộc. Nhân dịp kỷ niệm Ngày Thương binh – Liệt sĩ 27/7, hình ảnh người chiến sĩ cách mạng kiên trung – Anh hùng LLVTND Hồ Bá Thọ – lại được nhắc nhớ với tất cả lòng thành kính.

Trong ký ức của nhiều thế hệ, hình ảnh đồng chí Hồ Bá Thọ luôn gắn liền với sự tận tụy và nhân ái. Đó là người cán bộ công an không ngại gian khổ, tay bế trẻ nhỏ, vai mang hành lý giúp đỡ đồng bào qua Bến đò Trúc Ly (Võ Ninh, Quảng Ninh). Đó còn là dáng người còng lưng làm bậc thang cho các em nhỏ lên xuống xe, hay lấy chính thân mình che chắn cho các cháu giữa những trận bom ác liệt của kẻ thù. Những hành động giản dị mà cao cả ấy đã trở thành biểu tượng đẹp của chủ nghĩa anh hùng cách mạng và được Chủ tịch Hồ Chí Minh trao tặng Huy hiệu cao quý.

Hồ Bá Thọ sinh ngày 12 tháng 11 năm 1919 tại xã Quảng Trung, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình, trong một gia đình nông dân. Tháng 3 năm 1948, ông tham gia lực lượng Công an, bắt đầu công tác tại huyện Tuyên Hóa. Trải qua nhiều cương vị khác nhau: Trưởng trạm Công an (1949), Phó Công an thị xã Đồng Hới (1955), đến năm 1965 giữ chức Phó trưởng Phòng Cảnh sát nhân dân Công an Quảng Bình, ông luôn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.

Ở cương vị phụ trách công tác an toàn giao thông, đồng chí đã cùng tập thể lãnh đạo tiến hành khảo sát thực địa, nghiên cứu kỹ lưỡng từng tuyến đường, từng địa bàn để bố trí lực lượng hợp lý. Nhờ vậy, 47 điểm Cảnh sát giao thông trên toàn tỉnh đều hoạt động hiệu quả, đảm bảo trật tự giao thông trong mọi hoàn cảnh, kể cả những thời điểm chiến tranh ác liệt.

Trong những năm tháng đế quốc Mỹ tăng cường đánh phá miền Bắc, Quảng Bình trở thành địa bàn trọng điểm. Nhiều đoàn cán bộ cấp cao của Đảng, Nhà nước và bạn bè quốc tế đến công tác, đi qua nơi đây. Hồ Bá Thọ đã trực tiếp tham gia xây dựng các phương án bảo vệ an toàn tuyệt đối cho các đoàn. Có lần, khi đang làm nhiệm vụ bảo vệ một cán bộ Cu Ba, máy bay địch bất ngờ ném bom. Ông nhanh chóng đưa vị khách xuống hầm trú ẩn, còn bản thân đứng chắn ngay cửa hầm để bảo vệ. Hành động dũng cảm ấy đã khiến vị khách quốc tế vô cùng cảm phục và trực tiếp biểu dương tinh thần trách nhiệm của người chiến sĩ Công an Việt Nam.

Không chỉ trên đất liền, tinh thần quả cảm của Hồ Bá Thọ còn được thể hiện rõ trong những nhiệm vụ trên biển. Khi một máy bay Mỹ bị bắn rơi tại vùng biển xã Nhân Trạch (huyện Bố Trạch), ông được giao nhiệm vụ phối hợp cùng lực lượng dân quân và ngư dân ra khơi tìm kiếm. Giữa lúc máy bay địch vẫn quần thảo, ông cùng đồng đội kiên cường đối mặt với sóng dữ và hiểm nguy, cuối cùng vớt được thi thể phi công cùng mảnh vỡ máy bay đưa vào bờ. Thành tích ấy được cấp ủy, chính quyền và nhân dân địa phương ghi nhận, khâm phục.

Trong suốt cuộc đời công tác, Hồ Bá Thọ không chỉ là một người chỉ huy dũng cảm, mưu trí mà còn là tấm gương sáng về phẩm chất đạo đức và lối sống. Ông luôn tận tụy, hết lòng vì nhiệm vụ, vì nhân dân, sẵn sàng hy sinh vì lợi ích chung. Sự cống hiến bền bỉ và cao quý ấy đã được Đảng và Nhà nước ghi nhận bằng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân vào ngày 25 tháng 8 năm 1970 – một phần thưởng xứng đáng cho một cuộc đời tận hiến.