NGỌN LỬA TRONG ĐÊM

NGỌN LỬA TRONG ĐÊM

Câu chuyện về Anh hùng liệt sĩ Cù Chính Lan

Đêm xuống rất nhanh trên chiến trường Hòa Bình.

Rừng núi chìm trong bóng tối.

Không trăng.

Không đèn.

Chỉ có những tiếng động vọng lại từ phía xa: tiếng súng, tiếng bước chân, tiếng người gọi nhau trong đêm.

Và rồi, một âm thanh khác xuất hiện.

ẦM… ẦM… ẦM…

Mặt đất rung lên.

Một chiếc xe tăng của quân Pháp đang tiến về phía trận địa.

Trong bóng tối, nó giống như một con thú sắt khổng lồ.

Những người lính Việt Nam nằm im trong công sự.

Họ biết mình đang đối diện với một thứ vũ khí có sức mạnh vượt trội.

Nhưng giữa những người lính ấy có một người không lùi bước.

Anh tên là Cù Chính Lan.

Cù Chính Lan sinh năm 1930 tại xã Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An.

Anh nhập ngũ khi tuổi đời còn rất trẻ.

Những người từng sống và chiến đấu cùng anh kể lại rằng Cù Chính Lan là một người lính gan dạ, có tinh thần chiến đấu quyết liệt và luôn sẵn sàng nhận nhiệm vụ khó khăn.

Nhưng trước khi trở thành một cái tên được cả nước biết đến, anh cũng chỉ là một người lính trẻ.

Một người lính có đồng đội.

Có quê hương.

Có những người thân đang chờ ngày trở về.

Có lẽ, giống như bao người lính khác, anh cũng từng mong chiến tranh sớm kết thúc.

Nhưng chiến tranh không hỏi người ta đã sẵn sàng hay chưa.

Nó cứ đến.

Và con người phải lựa chọn cách đối mặt.

Cuối năm 1951, chiến dịch Hòa Bình diễn ra ác liệt.

Trong một trận chiến tại khu vực Mường Pồn, Hòa Bình, lực lượng ta phải đối mặt với quân địch có xe tăng yểm trợ.

Đêm hôm ấy, một chiếc xe tăng địch bất ngờ xuất hiện.

Nó tiến về phía trận địa.

Tiếng động cơ mỗi lúc một gần.

Đất dưới chân rung lên.

Những người lính phải tìm cách ngăn nó lại.

Nếu chiếc xe tăng vượt qua, trận địa có thể bị phá vỡ.

Cù Chính Lan quan sát.

Trong tay anh là một quả lựu đạn.

Khoảng cách giữa người lính và chiếc xe tăng ngày càng ngắn.

Một người đồng đội bên cạnh giữ lấy anh.

– Nguy hiểm lắm!

Cù Chính Lan nhìn về phía trước.

Không ai biết lúc ấy anh nghĩ gì.

Có thể anh nghĩ đến đồng đội.

Có thể anh nghĩ đến nhiệm vụ.

Có thể anh nghĩ đến quê nhà Nghệ An xa xôi.

Nhưng cuối cùng, anh vẫn lao lên.

Cù Chính Lan tìm cách tiếp cận chiếc xe tăng.

Một quả lựu đạn được ném vào xe.

Tiếng nổ vang lên.

Nhưng chiếc xe vẫn tiếp tục di chuyển.

Không dừng lại.

Không quay đầu.

Người lính trẻ không bỏ cuộc.

Anh tiếp tục áp sát.

Trong khoảnh khắc hiểm nguy ấy, khoảng cách giữa sự sống và cái chết chỉ còn tính bằng vài bước chân.

Rồi một tiếng nổ nữa vang lên.

Chiếc xe tăng bị đánh hỏng.

Nhưng Cù Chính Lan cũng bị thương nặng.

Đồng đội lao đến.

Anh vẫn cố gắng giữ tỉnh táo.

Vẫn quan tâm đến trận địa.

Vẫn hỏi xem chiếc xe tăng đã bị chặn lại chưa.

Đó có lẽ là điều khiến người ta đau lòng nhất.

Một người đang đứng trước cái chết, nhưng điều anh nghĩ đến lại không phải bản thân.

Anh nghĩ đến nhiệm vụ.

Nghĩ đến đồng đội.

Cù Chính Lan hy sinh ngày 29 tháng 12 năm 1951.

Anh mới 21 tuổi.

Hai mươi mốt.

Một con số quá nhỏ để nói về một cuộc đời.

Ở tuổi ấy, người ta có thể vừa bước qua tuổi thiếu niên.

Có thể vẫn còn những ước mơ rất dài.

Có thể chưa kịp sống cho mình một cuộc đời trọn vẹn.

Nhưng Cù Chính Lan đã nằm lại giữa chiến trường.

Đất nước khi ấy vẫn còn chiến tranh.

Những người đồng đội vẫn phải tiếp tục chiến đấu.

Còn tên anh được giữ lại trong ký ức của họ.

Một người lính trẻ đã dùng chính tuổi xuân của mình để mở đường cho những người phía sau.

Có những đêm sau chiến tranh, tôi tự hỏi:

Điều gì khiến một người trẻ có thể bước về phía nguy hiểm khi biết rằng mình có thể không trở lại?

Là lòng dũng cảm?

Là tình yêu quê hương?

Là tình đồng đội?

Hay là tất cả những điều ấy hòa vào nhau?

Có lẽ không ai có thể trả lời chính xác.

Bởi khoảnh khắc một người quyết định hy sinh, trong lòng họ có thể không có những điều lớn lao như người đời vẫn tưởng.

Có khi chỉ đơn giản là:

“Nếu mình không làm, ai sẽ làm?”

Và thế là họ bước lên.

Một bước.

Rồi thêm một bước.

Cho đến khi tuổi trẻ của họ dừng lại ở một nơi nào đó giữa chiến trường.

Sau khi hy sinh, Cù Chính Lan được truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Tên anh được đặt cho nhiều con đường, trường học, đơn vị.

Nhưng có lẽ điều quan trọng nhất không nằm ở những tấm biển mang tên anh.

Mà nằm ở ký ức.

Bởi nếu một ngày nào đó người ta đi ngang qua một con đường mang tên Cù Chính Lan mà không biết cái tên ấy thuộc về ai, thì câu chuyện của anh sẽ dần trở thành một dòng chữ vô nghĩa.

Vì thế, những câu chuyện về thời hoa lửa cần được kể lại.

Không phải để chúng ta sống mãi trong chiến tranh.

Mà để hiểu giá trị của hòa bình.

Không phải để ca ngợi sự mất mát.

Mà để biết rằng có một thế hệ đã từng phải trả giá rất đắt cho những ngày bình yên mà chúng ta đang có.

Tôi hình dung một buổi chiều hôm nay.

Trên một con đường mang tên Cù Chính Lan, xe cộ vẫn đi qua.

Một cậu học sinh đạp xe về nhà.

Một người mẹ đứng chờ con trước cổng trường.

Những hàng cây lay nhẹ trong gió.

Không có tiếng súng.

Không có tiếng động cơ xe tăng.

Không có những người lính nằm xuống giữa đêm.

Mọi thứ bình thường đến mức người ta dễ quên rằng:

Để có được một chữ “bình yên”, đã từng có biết bao người không còn cơ hội nhìn thấy nó.

Cù Chính Lan là một trong số họ.

Anh đã không sống đến ngày đất nước hoàn toàn yên tiếng súng.

Nhưng chính sự hy sinh của anh và của biết bao người lính năm ấy đã góp phần làm nên con đường mà chúng ta đang bước đi hôm nay.

Nếu có thể gửi một lời về quá khứ, tôi muốn nói với người lính trẻ ấy:

Anh Cù Chính Lan,

hai mươi mốt tuổi của anh đã nằm lại ở chiến trường.

Nhưng hai mươi mốt tuổi ấy không biến mất.

Nó ở lại trong lịch sử.

Ở lại trong những con đường mang tên anh.

Ở lại trong những trang sách.

Và ở lại trong trái tim của những thế hệ chưa từng gặp anh.

Ngày hôm nay, chúng tôi được sống một tuổi trẻ rất khác.

Chúng tôi có thể đến trường.

Có thể theo đuổi ước mơ.

Có thể yêu thương một người.

Có thể trở về nhà sau một ngày dài.

Những điều ấy với chúng tôi đôi khi bình thường đến mức chẳng mấy khi nghĩ đến.

Nhưng với anh, và với những người lính của thời hoa lửa, đó từng là một tương lai mà họ sẵn sàng đánh đổi cả mạng sống để bảo vệ.

Vì thế, chúng tôi sẽ sống.

Sống thật tử tế.

Sống có trách nhiệm.

Và cố gắng biến tuổi trẻ của mình thành một điều có ý nghĩa.

Để những người đã nằm xuống không chỉ được nhớ đến bằng những ngày kỷ niệm.

Mà bằng chính cách thế hệ sau sống trong hòa bình.

Ngoài kia, trời đã sáng.

Không còn tiếng xe tăng giữa màn đêm.

Không còn những người lính trẻ phải lao mình vào lửa đạn.

Chỉ còn những con đường dài đang mở ra phía trước.

Và ở đâu đó trong ký ức của dân tộc, vẫn có một ngọn lửa chưa bao giờ tắt.

Ngọn lửa của tuổi hai mươi mốt.

Ngọn lửa mang tên Cù Chính Lan.