Ngọn lửa yêu nước trong trái tim người mẹ Quảng Nam

Câu chuyện thời hoa lửa “Người mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Thứ”

Danh hiệu cao quý “Bà mẹ Việt Nam Anh hùng” là vầng sáng lung linh tôn quý, là sự ghi nhận của Tổ quốc đối với công lao trời biển và sự hy sinh vô bờ bến của các mẹ trong các cuộc chiến tranh giải phóng, giành độc lập tự do cho Tổ quốc. Trong lịch sử đấu tranh giành độc lập của dân tộc Việt Nam, có biết bao người mẹ đã âm thầm cống hiến và hy sinh cho Tổ quốc. Trong số đó, Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Thứ là một biểu tượng sáng ngời của lòng yêu nước, đức hy sinh và tình mẫu tử thiêng liêng.

Mẹ Nguyễn Thị Thứ sinh năm 1904 tại xã Điện Thắng Trung, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Cuộc đời mẹ gắn liền với hai cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc. Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt, mẹ đã tiễn những người thân yêu nhất của mình lên đường chiến đấu bảo vệ Tổ quốc. Nỗi đau lớn nhất của người mẹ là mất đi những đứa con do chính mình sinh thành và nuôi dưỡng. Thế nhưng, Mẹ Nguyễn Thị Thứ đã phải chịu đựng nỗi đau ấy nhiều lần. Mẹ có 9 người con trai, 1 con rể và 2 cháu ngoại lần lượt hy sinh trong các cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ.

Mất mát đầu tiên, ngày 18/6/1948, người con trai thứ hai của Mẹ, chiến sĩ giao liên Lê Tự Xuyến bị giặc Pháp bắn ngay tại đầu làng khi đang làm nhiệm vụ. Nước mắt chưa vơi thì tin dữ lại đến, ngày 5/10/1948, người con trai Lê Tự Hàn Anh hy sinh khi làm nhiệm vụ tải thương, 10 ngày sau nữa, người con Lê Tự Hàn Em ngã xuống trong một trận chống càn. Chỉ trong 4 tháng, mẹ mất ba người con. Con trai Lê Tự Lem vừa tròn 20 tuổi, tham gia bộ đội huyện, đã hy sinh trong lúc chiến đấu với giặc vào đầu tháng 4/1954. Nấm mồ này cỏ chưa kịp lên xanh, mẹ lại phải đắp thêm nấm mộ khác. Mỗi lần nghe tin một người con hi sinh, Mẹ cắn răng khóc thầm. Ðau thương không làm Mẹ gục ngã, Mẹ tiếp tục động viên những người con khác khác lên đường. Các anh rời nhà ra đi, nhiều đêm dài sau đó mẹ trằn trọc, thức trắng âu lo.

Ở hậu phương, từ chống thực dân Pháp qua đánh đế quốc Mỹ, trong khu vườn của Mẹ luôn có 5 căn hầm bí mật dưới bụi tre, gốc mít, nơi Mẹ và con gái đầu Lê Thị Trị nuôi giấu hàng nghìn lượt cán bộ, bộ đội, du kích. Bao đêm dài, Mẹ thao thức canh chừng nhiều cuộc họp quan trọng của cán bộ, chiến sĩ ngay dưới những căn hầm bí mật trong khu vườn nhà. Trên miệng hầm, Mẹ trồng thật nhiều cỏ, vừa để ngụy trang, vừa cho bò ăn. Lúc không có địch, hai mẹ con mở hé cửa hầm cho người ở dưới dễ thở, hễ có động lại giả vờ ra dắt bò, cắt cỏ để chỉnh sửa, ngụy trang lại miệng hầm.

Tháng 9/1966, con trai Mẹ là anh Lê Tự Nự hy sinh. Năm 1972, Mẹ lại khóc tiễn đưa hai con là Lê Tự Mười và Lê Tự Trịnh. Năm 1974, đến người con Lê Tự Thịnh, Ðại đội trưởng bộ đội ở Duy Xuyên ngã xuống trong một trận công đồn. Chưa hết, người con trai cả của Mẹ, Lê Tự Chuyển, chiến sĩ biệt động Sài Gòn hy sinh vào đúng 9 giờ sáng ngày 30/4/1975, ngay trên cầu Rạch Chiếc ở cửa ngõ vào thành phố, chỉ trước vài giờ khúc khải hoàn ca chiến thắng vang dậy, non sông thu về một mối.

Ba mươi năm kháng chiến trường kỳ, bao đau thương mất mát tới tấp dội đến gia đình mẹ với “chín đứa con ra đi không một đứa trở về”.Không những thế, người con rể Ngô Tường tham gia cách mạng từ thời chống Pháp, bị bắt năm 1956. Tuy bị tra tấn dã man nhưng ông không khai báo nửa lời. Bị đánh đập đến kiệt sức, thi thể ông được chôn tại bãi cát Cẩm Hà (Hội An).

Cháu ngoại của Mẹ là Ngô Thị Cúc và Ngô Thị Điểu gia nhập lực lượng cách mạng từ rất sớm. Năm 1973, chị Ngô Thị Cúc hy sinh trong một chuyến công tác vào vùng địch hậu. Tháng 8/ 1970, chị Ngô Thị Điểu bị lính Mỹ đưa lên máy bay ra tàu thủy để tra hỏi, nhưng chưa tra hỏi được gì thì chị đã qua đời.

Ngày 17/12/1994, Mẹ Nguyễn Thị Thứ đã được Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và Quốc hội Việt Nam trao tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam anh hùng.

Mỗi giấy báo tử gửi về là một lần trái tim người mẹ thắt lại, nhưng mẹ vẫn luôn động viên gia đình tiếp tục cống hiến cho cách mạng. Người dân địa phương kể lại rằng dù mang trong lòng nỗi đau mất mát quá lớn, mẹ vẫn luôn giữ vững niềm tin vào ngày đất nước hòa bình, thống nhất. Mẹ sống giản dị, nhân hậu và luôn là chỗ dựa tinh thần cho bà con trong vùng. Hình ảnh người mẹ tóc bạc ngồi trước hiên nhà ngóng tin con đã trở thành biểu tượng thiêng liêng của biết bao bà mẹ Việt Nam trong thời chiến.

Sau ngày đất nước thống nhất, những hy sinh to lớn của mẹ được Đảng và Nhà nước ghi nhận. Mẹ được phong tặng danh hiệu cao quý Bà mẹ Việt Nam Anh hùng. Ngày 27/07/2009 hình tượng Mẹ Nguyễn Thị Thứ cũng được chọn làm nguyên mẫu để xây dựng Tượng đài Mẹ Việt Nam Anh hùng tại Quảng Nam tại Núi Cấm, thuộc thôn Phú Thạnh, xã Tam Phú, TP Tam Kỳ - Quảng Nam – công trình mang ý nghĩa tri ân hàng vạn bà mẹ Việt Nam đã hiến dâng những người thân yêu nhất cho độc lập, tự do của dân tộc. Từ tháng 12/2011, tại thị trấn Vĩnh Điện, huyện Điện Bàn có con đường mang tên Mẹ Thứ.

Câu chuyện về Mẹ Nguyễn Thị Thứ là câu chuyện cảm động của một thời hoa lửa, nơi lòng yêu nước và tinh thần hy sinh được đặt lên trên mọi mất mát riêng tư. Tấm gương của mẹ mãi mãi nhắc nhở thế hệ hôm nay biết trân trọng hòa bình, biết ơn những người đã ngã xuống vì Tổ quốc và sống có trách nhiệm hơn với quê hương, đất nước.

Mẹ Nguyễn Thị Thứ đã hiến dâng các con mình cho Tổ quốc khi đất nước lâm nguy, đó là trách nhiệm và một niềm vinh dự, nhưng với Mẹ Thứ nỗi đau thương lại quá mức tột cùng. Mẹ đã về với các anh… Đất đã ôm lấy người phụ nữ kiên trung - người Mẹ Việt Nam Anh hùng huyền thoại. Mẹ không còn nữa, nhưng tên tuổi Mẹ vẫn mãi mãi ngời sáng trong lịch sử dân tộc Việt Nam, sự hy sinh cao cả của mẹ sẽ mãi sống trong trái tim mỗi người dân Việt Nam như một biểu tượng bất diệt của chủ nghĩa anh hùng cách mạng và tình mẹ Việt Nam.