Người an ninh hoạt động trong lòng thị xã
Tác giả: Đàm Đặng Ánh

Trong cuộc chiến đấu bảo vệ Thành cổ Quảng Trị, bên cạnh những đơn vị trực tiếp chốt giữ còn có các lực lượng hoạt động bí mật ngay trong lòng thị xã.
Nguyễn Xuân Giang, sau này là Anh hùng LLVT nhân dân, từng giữ chức Phó trưởng ban An ninh Quảng Hà. Trong mùa hè năm 1972, ông chỉ huy ba phân đội trinh sát vũ trang ém quân, hoạt động trong nội thành Quảng Trị.
Khác với những người lính chiến đấu trong các trận địa công khai, lực lượng trinh sát hoạt động trong lòng thị xã phải đối mặt với những nguy hiểm rất khác. Họ phải giữ bí mật, nắm tình hình, phát hiện hoạt động của đối phương và hỗ trợ cho các lực lượng bên ngoài.
Theo hồi ức của Nguyễn Xuân Giang, 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ là một trong những trận chiến ác liệt nhất mà ông từng chứng kiến. Đối phương huy động lực lượng và hỏa lực lớn để tái chiếm Quảng Trị.
Trong hoàn cảnh ấy, hoạt động của các phân đội trinh sát có ý nghĩa quan trọng. Họ phải bám địa bàn, quan sát tình hình và cung cấp thông tin phục vụ chiến đấu.
Nguyễn Xuân Giang sau này trở thành một trong những nhân chứng kể lại ký ức về Thành cổ. Những câu chuyện của ông giúp người hôm nay hiểu rằng cuộc chiến không chỉ diễn ra trên những trận địa mà còn diễn ra trong từng con phố, từng khu dân cư của thị xã.
Một chi tiết đáng chú ý trong hồi ức của ông là sự khốc liệt của chiến trường. Đất và trời Quảng Trị khi ấy bị bao phủ bởi bom đạn. Nhiều công trình bị phá hủy, cảnh vật thay đổi hoàn toàn.
Nhưng giữa sự tàn phá ấy, những người làm nhiệm vụ an ninh vẫn phải duy trì hoạt động. Họ vừa chiến đấu, vừa bảo vệ mạng lưới cơ sở và thực hiện nhiệm vụ trong lòng địch.
Câu chuyện Nguyễn Xuân Giang cho thấy Thành cổ Quảng Trị không chỉ có những trận đánh bằng súng. Đó còn là cuộc đấu trí, đấu mưu và hoạt động bí mật của những người làm công tác an ninh.
Ngày nay, khi trở lại Thành cổ, những nhân chứng như Nguyễn Xuân Giang trở thành những người kể chuyện lịch sử. Những lời kể của họ giúp thế hệ sau hiểu hơn về một mùa hè mà cả thị xã Quảng Trị trở thành chiến trường.



