Người anh cả của tiểu đội

Người anh cả của tiểu đội

Phạm Văn Cường sinh năm 1945 tại huyện An Dương, thành phố Hải Phòng, trong một gia đình thuần nông ven sông. Tuổi thơ anh gắn với ruộng lúa, con đê làng và những buổi theo cha ra đồng từ tinh mơ. Là anh cả trong nhà, Cường sớm quen với trách nhiệm: nhường phần ngon cho em, gánh việc nặng giúp cha mẹ, và luôn là người đứng ra lo toan mỗi khi gia đình có việc.

Năm 1964, khi vừa tròn mười chín tuổi, Cường tình nguyện nhập ngũ. Ngày lên đường, anh khoác ba lô đứng trước hiên nhà, dặn em trai:
“Ở nhà thay anh chăm sóc bố mẹ. Khi nào xong giặc, anh về lại cày ruộng cùng em.”
Câu nói mộc mạc ấy theo anh suốt những năm tháng quân ngũ.

Đơn vị của Cường hành quân vào chiến trường Bình Trị Thiên, nơi bom đạn dội xuống từng ngày. Nhờ tính điềm đạm, chịu khó và từng trải hơn đồng đội, anh nhanh chóng trở thành chỗ dựa tinh thần cho cả tiểu đội. Những chiến sĩ trẻ hơn thường gọi anh là “anh Cường”, dù không phải ruột thịt.

Trong những đêm trú quân giữa rừng, anh hay nhường phần cơm cho đồng đội bị sốt, lặng lẽ vá lại manh áo rách cho bạn. Có lần một chiến sĩ mới nhập đơn vị sợ hãi sau trận bom đầu tiên, chính Cường ngồi suốt đêm bên cạnh, kể chuyện quê, chuyện ruộng đồng Hải Phòng để bạn quên đi tiếng nổ.

Trận đánh ác liệt đầu năm 1966 trên một cao điểm ở Bình Trị Thiên đã ghi dấu cuộc đời người lính trẻ. Địch phản kích dữ dội, hỏa lực bắn dồn dập. Tiểu đội bị chia cắt. Khi phát hiện một tổ bạn bị thương chưa kịp rút, Cường cùng hai đồng đội quay lại yểm trợ.

Giữa làn đạn, anh vừa bắn trả, vừa hô to:
“Anh em bám sát tôi! Không bỏ ai lại phía sau!”
Khi một đồng đội trúng mảnh đạn ngã xuống, Cường lao tới kéo bạn vào hầm trú ẩn. Trong khoảnh khắc ấy, một loạt đạn trút xuống. Anh hy sinh năm 1966, khi mới hai mươi mốt tuổi, trên mảnh đất Bình Trị Thiên đầy lửa đạn.

Sau trận đánh, đồng đội chôn cất anh bên sườn đồi. Người ta đặt lên mộ anh một nhành lá rừng và khẩu súng anh còn chưa kịp lau khô. Trong ba lô của Cường chỉ còn một chiếc khăn tay cũ và mảnh giấy ghi mấy dòng:
“Gửi về nhà nếu tôi không trở lại.”

Ở quê An Dương, cha mẹ anh nhận tin con trong một buổi chiều mưa. Người mẹ lặng lẽ gấp lại tờ giấy báo tử, không khóc thành tiếng. Bà nói với xóm giềng:
“Nó là anh cả ở nhà, thì vào bộ đội cũng làm anh cả cho người ta thôi…”

Nhiều năm sau chiến tranh, những người lính cùng tiểu đội cũ tìm về Hải Phòng thắp hương cho anh. Họ kể lại cho gia đình nghe về một người luôn đi đầu trong mỗi cuộc hành quân, luôn ở lại sau cùng khi rút quân. Với họ, Phạm Văn Cường không chỉ là đồng đội, mà là người anh ruột thịt giữa chiến trường.

Anh ngã xuống khi tuổi đời còn rất trẻ, nhưng đã sống trọn vẹn nghĩa tình của một người anh cả –
giữ cho đồng đội niềm tin, và giữ cho Tổ quốc con đường tiến lên.