NGƯỜI ANH HÙNG CHÀI LƯỚI - NGUYỄN TRUNG TRỰC

Từ người đánh cá đến thủ lĩnh nghĩa quân Nguyễn Trung Trực vốn tên thật là Nguyễn Văn Lịch, sinh ra trong một gia đình làm nghề chài lưới ở vùng đất Long An. Khi thực dân Pháp nổ súng tấn công Gia Định, lòng yêu nước sục sôi đã khiến chàng trai trẻ rời bỏ tay lưới để cầm vũ khí. Với sự thông minh và lòng dũng cảm, ông nhanh chóng trở thành một thủ lĩnh nghĩa quân được nhân dân tin yêu.

Chiến công hiển hách trên sông Nhật Tảo Năm 1861, một chiến công đã làm chấn động quân viễn chinh Pháp: Đốt cháy tàu Hy Vọng (L’Espérance). Đây là một con tàu bọc đồng hiện đại của Pháp lúc bấy giờ. Ông đã mưu trí giả làm thuyền buôn lúa, áp sát tàu địch rồi bất ngờ ra lệnh cho nghĩa quân tràn lên. Chỉ trong chớp mắt, lửa bùng cháy dữ dội, con tàu kiêu hãnh của Pháp chìm sâu xuống đáy sông Nhật Tảo. Chiến thắng này đã dội một gáo nước lạnh vào ý chí xâm lược của quân Pháp và làm nức lòng nhân dân Nam Bộ.

Trận đánh đồn Rạch Giá và sự hy sinh vì chữ Hiếu - Nghĩa Sau đó, ông tiếp tục lãnh đạo nghĩa quân đánh chiếm đồn Rạch Giá (Kiên Giang). Quân Pháp điên cuồng truy lùng ông. Để ép ông ra hàng, chúng đã bắt giữ mẹ ông và tra tấn dã man người dân vùng Tà Niên. Đứng trước sự lựa chọn giữa mạng sống cá nhân và nỗi đau của nhân dân, của người mẹ già, Nguyễn Trung Trực đã hiên ngang ra mặt để đối đầu với quân thù. Pháp dùng đủ mọi cách: từ dụ dỗ chức tước, tiền bạc đến dọa nạt, nhưng ông chỉ đáp lại bằng một sự im lặng đầy khinh bỉ.

Khí tiết bất diệt trên pháp trường Ngày 27/10/1868, quân Pháp đưa ông đi hành quyết tại Rạch Giá. Trước khi hy sinh, ông đã để lại một câu nói bất hủ, trở thành lời thề của mọi thế hệ người Việt Nam: "Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước Nam, thì mới hết người Nam đánh Tây." Lúc ông bị chém đầu, người dân Rạch Giá đã không sợ súng đạn, đồng loạt quỳ xuống để tiễn đưa người anh hùng. Thậm chí, viên sĩ quan Pháp chứng kiến buổi hành quyết cũng phải thốt lên rằng: "Nguyễn Trung Trực là một kẻ thù đầy danh dự và đáng kính."

Ngày nay, đình thờ ông có mặt ở khắp các tỉnh miền Tây, đặc biệt là ở Rạch Giá, nơi hằng năm nhân dân tổ chức lễ hội rất lớn để tưởng nhớ người con ưu tú của đất Nam Bộ.