NGƯỜI ANH HÙNG KIÊN CƯỜNG NƠI TUYẾN ĐẦU BIÊN GIỚI

• Nhân vật: Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Quốc Trị (1921 – 1967).
• Quê quán: Xã Đô Lương (nay là xã Tràng Sơn), huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An.
• Lực lượng tham gia: Trung đoàn 102 (Trung đoàn Thủ Đô), Đại đoàn 308 (Đại đoàn Quân Tiên Phong), Quân đội nhân dân Việt Nam.
• Chiến công tiêu biểu: Huân chương Quân công hạng Ba, Huân chương Chiến thắng hạng Nhất. Ông là một trong 4 Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam được tuyên dương tại Đại hội Chiến sĩ thi đua toàn quốc năm 1952.

Nghệ An là vùng đất địa linh nhân kiệt, nơi sản sinh ra những người con kiên trung, sẵn sàng xả thân vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp trường kỳ và gian khổ, hình ảnh những chiến sĩ dũng cảm, mưu trí nơi trận mạc đã viết nên những trang sử vàng chói lọi. Tiêu biểu cho ý chí sắt đá của thế hệ "bộ đội Cụ Hồ" năm ấy chính là Đại tá, Anh hùng Nguyễn Quốc Trị.
Sinh ra tại vùng đất Đô Lương giàu truyền thống cách mạng, ngay từ thời niên thiếu, Nguyễn Quốc Trị đã tích cực tham gia phong trào Việt Minh tại địa phương và bị thực dân Pháp bắt giam. Không khuất phục trước đòn roi của kẻ thù, sau khi ra tù, ông lập tiếp tục tham gia giành chính quyền trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945 rồi chính thức nhập ngũ vào quân đội chủ lực. Bước vào đời binh nghiệp, ông nhanh chóng tỏ rõ tư chất của một người chỉ huy gan dạ, luôn xung phong đi đầu trong những trận chiến ác liệt nhất.
Chiến công vang dội nhất gắn liền với tên tuổi của Nguyễn Quốc Trị diễn ra trong Chiến dịch Biên giới Thu Đông năm 1950. Thời điểm đó, ông là Đại đội trưởng thuộc Trung đoàn Thủ Đô, dẫn đầu đơn vị tấn công đồn Bản Na – một cứ điểm phòng thủ vô cùng kiên cố và sừng sỏ của địch. Bằng lối đánh mưu trí, táo bạo, ông đã chỉ huy đại đội thọc sâu, bẻ gãy nhiều đợt phản công của quân Pháp, trực tiếp tiêu diệt và bắt sống hàng chục tên địch, góp phần phá vỡ hoàn toàn tuyến hành lang Đông – Tây của đối phương. Sự dũng cảm của ông và đồng đội đã đập tan ý đồ bao vây của lực lượng tinh nhuệ Pháp tại mặt trận Đông Bắc, mở toang cánh cửa căn cứ địa Việt Bắc nối liền với quốc tế.
Năm 1952, tại Đại hội Chiến sĩ thi đua và Cán bộ gương mẫu toàn quốc lần thứ nhất, Nguyễn Quốc Trị vinh dự là một trong bốn người đầu tiên được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Sau hiệp định Geneva, ông tiếp tục cống hiến trọn đời cho sự nghiệp xây dựng quân đội, giữ chức Hiệu trưởng Trường Sĩ quan Bộ binh (nay là Trường Đại học Trần Quốc Tuấn) và hy sinh năm 1967 trong một trận oanh tạc bằng máy bay của đế quốc Mỹ khi đang làm nhiệm vụ tại quê nhà Nghệ An.

Dù đã đi xa, cuộc đời hiển hách của Anh hùng Nguyễn Quốc Trị mãi là biểu tượng bất tử của lòng yêu nước và tinh thần quyết chiến, quyết thắng. Câu chuyện của ông là bài học lịch sử vô giá, truyền lại ngọn lửa tự hào và trách nhiệm cho thế hệ trẻ hôm nay trong công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước.

Người sưu tầm: Hoàng Thị Dương